“Bảo tàng” Hà Bôn

Tin mới

23/01/2011 00:31

Từ nhiều nguồn khác nhau, những kỷ vật quý giá của các danh thủ Schumacher, Ronaldo, David Beckham, Ronaldinho, Petr Cech, Oliver Kahn... cũng như bóng đá VN đều có mặt trong bộ sưu tập của ông

Nhắc đến cựu thủ môn Hà Bôn, các cầu thủ những năm 1960 - 1970 vẫn còn nhớ mồn một. Ngày ấy, ông Bôn nổi danh với những pha bay người bắt bóng điệu nghệ. Đang nổi danh, ông Bôn đột ngột rẽ ngang sang ngành ngoại giao.
 
Cũng nhờ tiếng thơm từ thời tung hoành trên sân cỏ mà ông đã được nhiều danh thủ thế giới tặng các kỷ vật quý giá. Những kỷ vật độc nhất vô nhị của bóng đá VN cũng cứ lần lượt tìm đến ông.
 
“Bay như vượn, lượn như Bôn”
 
Ông Hà Bôn thuộc lớp cầu thủ đầu tiên của miền Bắc XHCN sau năm 1954. Trưởng thành từ những sân bóng “phủi” ở Hà Nội như Long Biên, Pasteur, Hà Bôn trở thành thủ môn hàng đầu của giai đoạn “đá bóng trong lửa đạn” nhưng rất đỗi hào hùng.
 
Cuối những năm 1950, ông Bôn tốt nghiệp trung cấp kế toán nhưng lại say mê khung thành hơn việc trở thành một công chức Nhà nước. Biết tiếng thủ môn “phủi” Hà Bôn, người tạo ra những ngày hội trên các sân bóng quần chúng, đội Sở Thuế vụ đang chơi ở Giải Hạng B của miền Bắc mời ông về bắt chính. Tài năng của Hà Bôn nhanh chóng được khẳng định nên chưa đầy một năm sau, ông được tuyển Đường sắt chơi Giải Hạng A gọi về đầu quân.
 
Năm 1963, như bao lứa trai trẻ miền Bắc, ông Bôn gác lại mọi chuyện để lên đường tòng quân. Vào Quân khu Việt Bắc, chưa có cơ hội cầm súng ngày nào thì Hà Bôn đã nhanh chóng được gọi lên làm thủ môn của đội. Thời ấy, Quân khu Việt Bắc là đội “ngổ ngáo” nhất trong các đội bóng áo lính. Không chỉ thắng các đội Quân khu 2, 3, 4, nhiều phen Quân khu Việt Bắc còn thắng cả đàn anh Thể Công - lá cờ đầu của bóng đá miền Bắc thời ấy.
 
 
Ông Hà Bôn bên bức ảnh có chữ ký của thủ môn Schumacher

 
Những pha bay lượn chóng mặt trước khung thành của Hà Bôn về sau trở thành một thứ “thương hiệu”. Người nhỏ thó nhưng nhanh nhẹn, ông Bôn gắn với câu nói truyền miệng một thời trong các cầu thủ miền Bắc: “Bay như vượn, lượn như Bôn”.
 
Cựu thủ môn Hà Bôn nhớ lại: “Ngày ấy, tôi bắt nhiều trận nhớ đời, nhất là những trận mà đội của mình thắng oanh liệt. Tuy nhiên, trận đấu mà tôi nhớ nhất lại là trận mà tôi phải vào lưới nhặt bóng tới... 4 lần”.
 
Đó là trận ông Bôn bắt cho Thái Nguyên đấu với đội tuyển quốc gia. Thời ấy, các danh thủ như Trần Đình Long, Trương Tấn Nghĩa, Tô Đình Phàn, Lê Thế Thọ, Lưu Đình Tòng, Trần Tương Lai... là những chân sút “huyền thoại”, từng thắng các đội hạng A tới 7-0, 9-0.
 
Tình bạn với thủ môn Schumacher
 
Ông Hà Bôn là con người của những cuộc rẽ ngang đầy bất ngờ. Đầu những năm 1970, đang nổi như cồn trên sân cỏ, ông đột ngột chuyển sang ngành ngoại giao. Với vốn tiếng Pháp trôi chảy và có bằng lái ô tô, ông đã làm nhân viên lái xe cho đại sứ các nước Bulgaria, CHLB Đức... tại Hà Nội.
 
Khi vào Bộ Ngoại giao công tác, ông Bôn đã cố giấu “thân phận” thủ môn của mình nhưng rồi cũng không “thoát” bởi Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch là người rất mê bóng đá. Thế nên, ông Bôn vừa làm một nhân viên ngoại giao vừa gây dựng đội bóng cho Bộ Ngoại giao với vai trò thủ môn kiêm HLV.
 
Thời gian này, ông Bôn tạo dựng được những tình bạn xuyên biên giới với những danh thủ hàng đầu thế giới. Trong đó phải kể đến thủ môn Schumacher nổi tiếng của CHLB Đức và là một trong những thủ môn xuất sắc nhất thế kỷ XX.
 
Dù ông Hà Bôn và thủ môn Schumacher chưa từng gặp nhau nhưng hai người lại trao đổi cho nhau rất nhiều kỷ vật. “Chuyện bắt đầu từ ông đại sứ CHLB  Đức. Phát hiện tôi cũng là thủ môn có chút tiếng tăm ở Hà Nội, đại sứ CHLB Đức cho biết Schumacher là bạn thân của ông và ông có thể làm cầu nối để tôi cùng anh ấy làm quen. Trong một lần về nước, ông đã trò chuyện với Schumacher và anh ấy đã tặng tôi bức ảnh chân dung cùng chữ ký. Từ đó, chúng tôi đã trao đổi thư từ và những kỷ vật bóng đá cho nhau như hai người bạn”- ông Bôn nhớ lại.
 
 
Ông Hà Bôn với quả bóng vô địch AFF Cup 2008 của tuyển VN
 
 
Ở Tây Đức, thủ môn Schumacher là một  thần tượng và ai có được bức ảnh kèm chữ ký do chính tay danh thủ này tặng thì chẳng khác gì đã nắm giữ một “kho báu”, dù nhiều tiền cũng chưa hẳn mua được.
 
Sau này, khi đã về hưu, nhiều người vẫn biết tiếng Hà Bôn và tặng ông những kỷ vật bóng đá đáng giá. Ông khoe: “Có du học sinh VN ở Anh lặn lội chầu chực mấy tháng liền mới xin được chữ ký của David Beckham cũng đem tặng cho phòng trưng bày của tôi. Từ nhiều nguồn khác nhau, những chữ ký và áo đấu của các danh thủ Ronaldo, Ronaldinho, Petr Cech, Oliver Kahn... đều có mặt trong bộ sưu tập của tôi”.
 
Mơ một bảo tàng bóng đá VN
 
Riêng bóng đá VN, ông Hà Bôn có hàng trăm kỷ vật quý giá do các quan chức LĐBĐ, trọng tài, cầu thủ, bạn bè... tặng. Ông thuộc làu lai lịch từng kỷ vật, từ chiếc bật lửa có in hình quả bóng đến những quả bóng lịch sử của nền thể thao nước nhà.
 

72 tuổi vẫn đá bóng hằng ngày

Cựu thủ môn Hà Bôn có con trai từng chơi cho đội Thể Công. Đó là người con trai tài hoa và cũng muốn nối nghiệp cha nhưng tiếc rằng anh lại yểu mệnh. Ông Bôn còn là thông gia của HLV Mai Đức Chung. Người con gái út của ông Bôn lấy con trai cả của ông Chung. Thế nên, trong “bảo tàng Hà Bôn” có nhiều kỷ vật với dòng chữ “Mai Đức Chung tặng anh Bôn”.

Năm nay, dù đã bước sang tuổi 72 nhưng ông Hà Bôn vẫn đá bóng hằng ngày. Những pha bay người bắt bóng của ông, tuy không thể so bì với thời trai trẻ vàng son nhưng vẫn còn khiến nhiều thủ môn lứa hậu sinh phải nể phục.

Ông Bôn tâm sự: “Khi về hưu, tôi nảy ra ý định trang trí căn nhà mình bằng những kỷ vật bóng đá để anh em, bạn bè - đa số là cựu cầu thủ - đến có dịp ôn lại kỷ niệm. Mọi người biết được sở thích này của tôi nên có cái gì quý cũng đem tặng”.
 
Năm 2008, bóng đá VN lên ngôi vô địch Đông Nam Á lần đầu tiên bằng cú đánh đầu của Công Vinh vào lưới Thái Lan ở phút 90+2. Trái bóng lịch sử ấy có chữ ký đầy đủ của các thành viên đội VN vô địch năm 2008 cũng có mặt trong phòng trưng bày của ông Bôn.
 
Người đem nó đến cho ông là cựu trọng tài Trương Thế Toàn, người đã hứa: “Sẽ tặng một kỷ vật nào đó thật độc đáo cho anh Bôn”. Khi đội tuyển ngất ngây với chức vô địch, mọi người reo hò nhảy múa và tung hô các cầu thủ, không ai quan tâm tới trái bóng lịch sử ấy thì ông Toàn, với vai trò trọng tài thứ tư, đã âm thầm nhặt lại rồi lấy chữ ký từng thành viên trong đội.
 
Những quả bóng làm nên bộ mặt bóng đá VN hầu hết đều có mặt trong “bảo tàng Hà Bôn”. Quả bóng của đội trưởng Hiền Lương cùng đội tuyển nữ VN lần đầu tiên vô địch SEA Games cũng có mặt ở đây. Tôi còn thấy ở “bảo tàng” này quả bóng của các cầu thủ U16 VN đánh bại Trung Quốc 1-0 ở Giải Đông Nam Á mở rộng...
 
Nhiều thế hệ thủ môn VN như Trần Văn Khánh, Nguyễn Văn Hùng, Nguyễn Văn Cường, Minh Quang... đều coi ông Bôn như một người anh lớn. Họ tặng ông những chiếc áo đấu còn đẫm mồ hôi xông pha trận mạc của mình. Ông Bôn trân trọng cất giữ những kỷ vật ấy và nâng niu tấm lòng của những người bạn.
 
Ông kể: “Trước khi chuyển về phố Vạn Bảo này, nhà tôi ở đầu đường Kim Mã. Khi chuyển nhà, tôi chỉ quan tâm làm thế nào để đưa hết được những món đồ lưu niệm mà mình coi như báu vật.
 
Tôi quyết tâm không thuê người chuyển đồ mà tự mình làm vì sợ thất lạc. Thế là mỗi lần chuyển, vợ chồng tôi lại “tha” vài bao tải. Phải mất mấy tháng, chúng tôi mới dọn xong nhà và toàn bộ đồ đạc, kỷ vật bóng đá”.
 
Những đồ vật liên quan đến sân cỏ đã chiếm lĩnh toàn bộ không gian căn nhà nhỏ của Hà Bôn. Có người đã từng gạ Hà Bôn bán một trong số những kỷ vật ấy với giá 20.000 USD nhưng ông quả quyết khước từ: “Những thứ tôi có không phải để bán. Tiền tỉ cũng chẳng mua được chứ nói gì vài chục ngàn USD”.
 
Ông Bôn chân tình: “Khi nào VN có bảo tàng bóng đá, tôi sẽ hiến tất cả những kỷ vật mình có. Xét cho cùng, đó là tài sản chung của bóng đá VN chứ không phải của riêng tôi”. Có lẽ chỉ khi bảo tàng bóng đá VN thành lập thì ước mơ lớn nhất mà ông Hà Bôn ấp ủ khi sưu tập các kỷ vật này mới trở thành hiện thực.
Bài và ảnh: MẠNH DUY
Bình luận

Đăng nhập với tài khoản:

Đăng nhập để ý kiến của bạn xuất bản nhanh hơn
 
 

Hoặc nhập thông tin của bạn

TIN MỚI