Mắt xích vụ án Litvinenko

Cách đây một năm, vào tháng 6-2007, Andrei Lugovoi, người bị cảnh sát Anh buộc tội giết Alexander Litvinenko, đã thông báo trong một cuộc phỏng vấn của Izvestia: Trước khi chết chẳng bao lâu, A. Litvinenko, cựu đồng nghiệp của y, đã tiết lộ rằng “đang tích cực có những hành động gắn liền với những tên tội phạm Nga hoạt động trên lãnh thổ Tây Ban Nha (TBN)”. Theo lời Lugovoi, A. Litvinenko đã mấy lần nói chuyện qua điện thoại với ai đó ở TBN; hơn nữa, những cuộc trò chuyện đó bằng tiếng Nga.

Lugovoi đặt giả thuyết: “Có thể là hắn đã hoạt động cùng với các đàn anh nào đó và có tài liệu về bọn người này”. Khi ấy, tại một cuộc họp báo, y đã bày tỏ một cách cụ thể: “Mafia Nga có thể đã giết chết A. Litvinenko ở TBN vì đã giúp vạch trần Zakhar Kalashov, vốn nổi tiếng với danh xưng Shakro trẻ hoặc Shakro nhỏ”.

Shakro nhỏ là ai?

Tên cướp nổi tiếng ở Moscow có nguồn gốc Gruzia này được giới giang hồ thủ đô nước Nga tôn là thủ lĩnh. Và như nhiều chiến hữu, y đã chuyển đến TBN, tránh xa những đối thủ cạnh tranh dữ tợn và cả những đặc vụ chuyên chẻ sợi tóc ra làm tư. Theo các chiến hữu, y đã chọn Mallorca, một trong những nơi phong lưu nhất ở TBN. Ở TBN, một lần nữa, lại theo gương các chiến hữu, y đã đổi tên thành Zakhar Knyazevich. Thế nhưng, bí danh Shakro vẫn còn. Và trong số những dân nhập cư sinh sống khắp các hòn đảo nghỉ dưỡng ở TBN, y được coi là người có uy tín nhất. Bấy giờ, Shakro đã được gọi là thủ lĩnh của toàn thể giới mafia Nga.

Lugovoi nói thêm: “Xasa được khen ngợi là đã kiếm tiền để giúp đỡ cảnh sát TBN trong việc vạch mặt Shakro nhỏ. Tôi không nghĩ rằng những hành động của hắn ở TBN lại không bị các tay anh chị chú ý”.

Ngay lập tức, những lời cung khai của Lugovoi đã không chỉ là một hành vi đánh lạc hướng. Cả những gì A. Litvinenko đã kể cho y nghe cũng không chỉ là những lời lẽ khoác lác, dù y đã tung hỏa mù để che giấu tội lỗi. Boris Berezovsky khi nói chuyện với điều tra viên cũng nói về A. Litvinenko, trước đây từng là người cùng hội cùng thuyền với mình, như thế này: “Y có phối hợp với cảnh sát TBN trong việc điều tra, trước hết là những tội phạm của các công dân Nga ở TBN”. Đối với nhân viên điều tra, đây không phải là điều mới mẻ.

Đáng chú ý là, ngay sau các cuộc hỏi cung Lugovoi, cảnh sát TBN tiến hành một loạt các cuộc hành quân chống lại mafia Nga, sau đó là để chống lại những quan chức người TBN đã giúp đỡ băng mafia này. Tiếc rằng Shakro nhỏ đã kịp chạy trốn sang Dubai. Ở đó, y đã bị bắt vào năm 2006, bị dẫn độ về TBN và bị kết án một tháng sau đó. Tháng 3-2006, thị trưởng thành phố Marbella bị tống giam vào tù cùng với các nhân viên dưới quyền vì tội giúp đỡ mafia Nga trong việc rửa tiền. Trong cuộc bố ráp này, một kẻ có tên là Vitaly Izghilov, được gọi là Vitaly mãnh thú, sa lưới cùng băng đảng với Shakro nhỏ.

Chỉ trong vòng mấy năm gần đây, nhờ vào những tên mafia bị bắt, người ta đã thu giữ hàng tỉ euro; ngoài ra, nhà cửa và văn phòng của bọn chúng trị giá hàng trăm triệu euro. Nói một cách khác, tổn thất mà mafia gánh chịu là khá lớn.

Lật lại hồ sơ Litvinenko

Tất cả những điều nêu trên rõ ràng là không đủ để gắn những vụ bắt giữ hiện nay với Litvinenko. Thế nhưng, ngay khi vừa mới xuất hiện trên báo chí thông tin về việc mafia đã xoay tròn những đồng tiền ở TBN, tên của tay gián điệp này hiện ra ngay trong đầu người biết chuyện. Biết về tính cách của con người này - dù không nhiều – cũng đủ để hiểu y.

Thực vậy, sau khi mối quan hệ với Berezovsky trở nên nguội lạnh đi, Litvinenko rất cần tiền vì nhà tỉ phú đã ngưng cung cấp. Và y đã cộng tác với mật vụ Anh, đó không phải là điều bí ẩn. Vyacheslav Zharko, kẻ Litvinenko từng kết giao, đã kể một cách chi tiết về tính chất của việc hợp tác này. Theo lời Zharko, tay cựu mật vụ này đã giấu đi những mẩu giấy phân tích ghi chép từ Internet, coi đó như tài liệu mật. Đồng thời, làm cho người khác nhanh chóng tin vào sự dối trá đó. Lúc này, Litvinenko gặp một người Ý tên Mario Scaramenlla và được cho là bị đầu độc vào ngày y dùng bữa với người này.

Litvinenko đã phục vụ cảnh sát TBN như thế. Lẽ nào các điều tra viên nước này đưa ra những lời buộc tội của mình chỉ dựa trên các tài liệu của y? Thế nhưng, rõ ràng cảnh sát đang có trong tay những tài liệu về tiền bạc của Liên Xô. Tác giả của chúng rất có thể là A. Litvinenko. Không nên loại trừ mối liên quan giữa vụ đầu độc nhân vật này và các cuộc hành quân rầm rộ của cảnh sát TBN.