Không ít người cho rằng André Menras là “ông già dở hơi” nhưng trẻ em và ngư dân nghèo miền Trung thì luôn trìu mến gọi ông là anh, là “bác Hai Quyết” như người thân trong gia đình.
Hai năm qua, người dân ven biển Bình Châu, huyện Bình Sơn và huyện đảo Lý Sơn - Quảng Ngãi đã quá quen thuộc với “ông Tây” sành sỏi tiếng Việt này. Nhiều đêm liền, ông ngủ lại các làng chài để tìm hiểu, ghi chép rồi quay phim, chụp ảnh từng mảnh đời ngư dân vất vả. Ông cùng ăn ở, cùng thức khuya, dậy sớm, ra khơi đánh bắt với ngư dân.
“Anh Quyết bơi lặn, đánh bắt cá rất cừ, không khác gì ngư dân. Suốt một tuần ở nhà tôi để lang thang tìm hiểu cuộc sống của ngư dân, anh Quyết đã để lại nhiều tình cảm tốt đẹp với bà con. Chúng tôi biết anh khát khao làm điều gì đó để chia sẻ nỗi đau cùng những người có chồng, cha, con đã bỏ mình ở vùng biển đảo quê hương” - ngư dân Nguyễn Thanh Đồng ở Bình Châu thổ lộ.
Ông André Menras - Hồ Cương Quyết cởi trần kéo lưới cùng ngư dân Lý Sơn - Quảng Ngãi. Ảnh: Hoàng Minh Thu
“Bác Hai Quyết” còn nhiều lần đi tàu vượt sóng ra Lý Sơn dự lễ khao lề thế lính Hoàng Sa; tìm hiểu phong tục, tập quán của cư dân huyện đảo này... Cuối cùng, với sự trợ giúp của Đài Truyền hình TPHCM, ông đã hoàn tất phim tài liệu dài 90 phút Hoàng Sa - Nỗi đau mất mát.
“Kết thúc phim, tôi quyết định dùng hình ảnh một thầy cúng cặm cụi làm hình nhân bằng đất sét như một thông điệp rất rõ ràng và lạc quan: Cộng đồng này, dân tộc này sẽ không nhượng bộ cho ai một tấc đất, một tấc biển của mình” - ông cảm khái.
Những ngày cuối năm 2011, ông lại lặn lội sang Việt Nam, mang theo thành quả ban đầu của bộ phim gây quỹ hỗ trợ ngư dân nghèo này với gần 70 triệu đồng từ sự sẻ chia của cộng đồng người Pháp. Dịp này, Hãng phim Tài liệu - Khoa học Trung ương đã thực hiện phim André Menras - Một người Việt dài 30 phút.
“Dù tuổi đã cao nhưng ông vẫn quyết làm điều gì đấy để giữ nguyên vẹn tình yêu của mình với đất nước, con người Việt Nam” - đạo diễn Đào Thanh Tùng xúc động.
André Menras - Hồ Cương Quyết không hề xa lạ với nhiều người Việt Nam. Tháng 9-1968, chàng trai 23 tuổi André Menras sang Việt Nam dạy học. Tháng 7-1970, ông cùng bạn Jean Pierre Debris phất cờ Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam và rải truyền đơn chống cuộc chiến xâm lược của Mỹ trước tòa nhà Quốc hội chính quyền Sài Gòn. Sau đó, ông bị bắt và giam cầm tại khám Chí Hòa. Tết 1971, một người bạn tù trí thức đặt tên cho ông là Hồ Cương Quyết.
Năm 1972, André Menras và Jean Pierre Debris bị chính quyền Sài Gòn trục xuất. Từ đó, hai người đi vòng quanh thế giới để tuyên truyền rồi viết sách tố cáo tội ác của Mỹ và chính quyền Sài Gòn. Cuốn Thoát khỏi ngục tù Sài Gòn - Chúng tôi tố cáo của hai ông được dịch ra rất nhiều thứ tiếng, tạo phong trào phản đối chiến tranh của Mỹ tại Việt Nam trên khắp thế giới.
Sau ngày Việt Nam thống nhất, năm 1977, André Menras được Chính phủ nước ta mời sang thăm. Quay lại Việt Nam năm 2002, ông lập Hiệp hội Phát triển - Trao đổi sư phạm Pháp - Việt. Từ năm 2004 đến nay, ông đều đặn sang Việt Nam trao tặng học bổng cho trẻ em nghèo hiếu học, làm phim tài liệu gây quỹ hỗ trợ ngư dân miền Trung...
Với André Menras, hơn 40 năm qua, Việt Nam vẫn vẹn nguyên tình yêu tinh khiết trong ông. Hiện ông mang hai quốc tịch Pháp - Việt với tên Việt Nam là Hồ Cương Quyết. Tự nhận mình như thân cây có hai bộ rễ Pháp và Việt, André Menras - Hồ Cương Quyết chiêm nghiệm: “Sự tình cờ ngẫu nhiên của cuộc sống và lịch sử đã trao cho tôi nhiệm vụ đoàn kết với Việt Nam”.
và quét mã QR
Bình luận (0)