Tám thủy đài bị bỏ phí 30 năm

Đi ngang qua góc đường Hồ Văn Huê-Hoàng Văn Thụ, quận Phú Nhuận - TPHCM nhiều người chú ý đến một khối bê tông khổng lồ hình chiếc nấm cao trên 20 m đứng sừng sững. Nếu tìm hiểu thêm, sẽ được biết đó là chiếc thủy đài hoặc nói đơn giản là tháp nước.

Mới xây chưa kịp sử dụng

Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết, ngoài thủy đài trên, hiện nay trên địa bàn TP có 7 thủy đài lớn như thế, mỗi cái có thể chứa đến 3.000 m3 nước. Những người làm việc nhiều năm trong ngành cấp nước cho biết, trước năm 1975 khi Mỹ xây dựng xong các thủy đài nhưng chưa kịp sử dụng thì giải phóng. Theo thiết kế, các thủy đài này được xây dựng để điều áp nguồn nước. Vào buổi tối, khi người dân ít sử dụng, áp lực nước tăng lên và phần “nước dư” này sẽ được tự động bơm lên các thủy đài. Ban ngày, khi người dân xài nước nhiều, thủy đài sẽ tự động mở van để bơm nước trở lại vào mạng.

Dù biết được tính toán của chế độ cũ khi xây dựng là vậy, nhưng khi tiếp quản do không nắm được những “đặc tính kỹ thuật” của các thủy đài này nên việc đấu nối các công trình này vào hệ thống cấp nước của TP để sử dụng đến nay vẫn là bài toán hóc búa.

Không “giải mã” được

Được biết, sau khi tiếp quản, ngành cấp nước TPHCM có tiến hành khảo sát các chức năng của các thủy đài nhưng đến nay vẫn “bó tay”. Một số người làm việc trong ngành cấp nước ví von rằng, những thủy đài này giống như những chiếc nấm “ngoài hành tinh” khổng lồ vì từ lúc tiếp quản đến nay đã trên 30 năm nhưng vẫn chưa “giải mã” được.

Ông Nguyễn Thành Phúc, Giám đốc Chi nhánh Cấp nước Gia Định, cho biết hiện nay ngoài thủy đài lớn ở đường Hồ Văn Huê, chi nhánh còn quản lý 2 thủy đài loại nhỏ (mỗi cái chứa khoảng 50 m3 nước) ở cư xá Thanh Đa nhưng cả 3 thủy đài này vẫn chưa được sử dụng vào mục đích chứa và bơm nước.

Ông Lê Trọng Hiếu, Phó Giám đốc kỹ thuật của Chi nhánh Cấp nước Chợ Lớn, cũng cho biết hiện nay trên địa bàn quận 5 và quận 6 có 2 thủy đài rất lớn nhưng nhiều năm nay vẫn còn bỏ không.

Theo ông Nguyễn Hữu Hiệp, Phó Giám đốc kỹ thuật Xí nghiệp Cấp nước Trung An, một người có nhiều kinh nghiệm trong ngành cấp nước, nếu được đưa vào sử dụng thì ngoài chức năng tăng áp lực nước, các thủy đài còn có tác dụng ổn định nguồn nước, hạn chế được tình trạng xì bể đường ống trên mạng lưới cấp nước.

Nên đập hay giữ nguyên?

Trong khi đơn vị quản lý đang loay hoay chưa tìm ra “bí mật” của các thủy đài để điều chỉnh áp lực nước, thì hiện nay trên địa bàn TP tình trạng áp lực nước yếu vẫn còn xảy ra khá phổ biến ở nhiều khu vực. Mới đây, tại buổi họp về tình hình cung cấp nước sạch cho người dân TP, ông Lê Trường Giang, Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM, cho biết từ đầu năm 2006 đến nay các đợt lấy mẫu nước máy nhà dân ở những khu vực nước yếu, phát hiện nhiều trường hợp bị nhiễm vi sinh. Đơn cử, trong tháng 4, qua phân tích 150 mẫu nước máy lấy ở hộ dân có đến 27 mẫu phát hiện bị nhiễm vi sinh. Ngoài ra, ông Giang còn cho biết thêm hàm lượng clo (chất khử trùng) trong nước máy ở những khu vực cuối nguồn thường quá thấp, không bảo đảm tiêu chuẩn. Thực tế, tại các khu vực cuối nguồn như quận 6, 7, 8 và huyện Nhà Bè, do áp lực nước yếu nên rất nhiều hộ dân sử dụng máy để bơm hút dẫn đến làm ô nhiễm nguồn nước. Để khắc phục tình trạng này, ông Giang đề nghị Tổng Công ty Cấp nước Sài Gòn (SAWACO) nên nghiên cứu sử dụng lại các thủy đài để tăng cường áp lực nước cho các khu vực trên. Có mặt tại buổi họp này, ông Lê Thanh Hải, Chủ tịch UBND TPHCM, cũng đề nghị SAWACO nên khảo sát, nghiên cứu lại các thủy đài để đưa vào sử dụng.

Tuy nhiên, do tình trạng thủy đài bị bỏ không hàng chục năm qua nên một số người cho rằng cách tốt nhất là đập bỏ, lấy mặt bằng để làm việc khác có ích hơn. Song theo các đơn vị quản lý, do các thủy đài được xây dựng rất kiên cố nên chi phí đập bỏ còn cao hơn chi phí xây dựng!