Dưới mộ người nữ, có thể còn kiến trúc chưa phát lộ!

Bằng con mắt nhà nghề của một nhà khoa học giàu kinh nghiệm, từng chỉ huy nhiều vụ khai quật nổi tiếng từ Bắc vào Nam, sau khi tiến hành đo đạc hiện trường, ông đã phát hiện và đưa ra nhiều chi tiết thú vị xung quanh cái chết cũng như bí ẩn về nhân thân của hai người nằm dưới mộ.

Người nằm dưới mộ là thân nhân chúa Nguyễn Phúc Thuần?

Ông Đỗ Đình Truật đưa ra giả thuyết mộ này có thể được lập cách đây 227 năm, tức vào khoảng năm 1777. Đây là thời điểm quân Tây Sơn đánh chiếm thành Gia Định và giết chết Nguyễn Phúc Thuần - vị chúa cuối cùng của triều Nguyễn- tại khu vực chợ Bến Thành ngày nay. Khi chúa Nguyễn Phúc Thuần bị giết, những người thân của ông cũng bị thảm sát, hai người nằm dưới ngôi mộ nhiều khả năng cũng là nạn nhân của vụ thảm sát trên. Cả hai bị giết cùng một lúc và xác được chôn tại đây, chính vì thế mà xác nữ không được tẩm ướp như những xác ông hoàng bà chúa trước đây. Về sau, khi Nguyễn Ánh lên ngôi, con cháu nhà Nguyễn đã tiến hành xây dựng lại nhiều ngôi mộ với quy mô bề thế hơn, theo nguyên tắc “tiền dân hậu chúa”. Điều này lý giải vì sao toàn bộ khuôn viên mộ được làm rất lớn (dài 13 m, bề ngang chỗ rộng nhất 8 m) với lớp tường thành bao bọc xung quanh, nền sân tế được đổ hợp chất rất dày (1 m).

Việc khai quật chưa thể kết thúc

Theo nhà khảo cổ Đỗ Đình Truật, việc tìm thấy gọng kính trong mộ nam cũng là một lý do để ông đưa đến giả thuyết mộ được lập vào khoảng thế kỷ 18 và hai người trong mộ thuộc tầng lớp trên vì thời kỳ này kính đeo mắt cũng như các loại ống nhòm của phương Tây đã xuất hiện ở nước ta, song chỉ những nhà giàu có, quyền quý mới có tiền mua. Về chi tiết tìm thấy 2 đồng tiền dính chặt trong mắt kính bên xác người nam, ông Truật cho biết từ trước đến nay ông chưa thấy tài liệu nào nói đến tập tục đặt đồng tiền lên mắt người chết.

Sau hơn nửa ngày khảo sát hiện trường, ông cũng phát hiện thêm một điểm đặc biệt tại khu vực huyệt mộ: đáy kim tĩnh của mộ phần người nữ vẫn còn ngăn cách với mặt đất tự nhiên bằng một lớp hợp chất rắn chắc. Theo ông, chi tiết này cho thấy bên dưới có thể vẫn còn một kiến trúc chưa được phát lộ. Với tâm huyết của một người làm khoa học, say mê nghiên cứu khảo cổ, ông bày tỏ: “Công việc khai quật đến đây chưa thể kết thúc được, mong các nhà khai quật hãy giám định tuổi hai mảnh gỗ của hai quan tài xem chúng có cùng thời điểm không, cố gắng tiếp tục đào bới hiện trường để tìm hiểu thêm bởi ngôi mộ này vẫn còn chứa rất nhiều điều bí ẩn bên trong”.

Xem các bài về ngôi mộ cổ đường Nguyễn Tri Phương