Lúc nào cũng sẵn sàng đối thoại với nhân dân

Kết thúc buổi online, trong vòng vây của hơn 50 phóng viên trong và ngoài nước, trả lời câu hỏi “Ba giờ liệu có đủ để Thủ tướng đáp ứng được nguyện vọng của nhân dân không? Trong tương lai, Thủ tướng có kế hoạch để trao đổi thêm với người dân như thế này?”, Thủ tướng thẳng thắn: Tôi thấy còn ngắn quá! Nếu còn thời gian, chắc là sẽ trả lời tiếp. Lúc nào thấy cần thiết trao đổi với nhân dân thì chúng tôi đều sẵn sàng, không phải chỉ tôi mà các Phó Thủ tướng, các bộ trưởng sẵn sàng trao đổi với nhân dân. Việc trao đổi trực tiếp với nhân dân không phải mới, Thủ tướng, các Phó Thủ tướng, các thành viên Chính phủ đã làm qua các hình thức khác như gặp trực tiếp doanh nghiệp, gặp nhân dân... Giờ thông qua Internet, chúng ta có điều kiện trao đổi rộng rãi hơn.

. Trọng tâm công tác là cải cách hành chính (CCHC), đặc biệt là thủ tục hành chính. Vậy khâu thủ tục nào được ông quan tâm nhất? Thành Việt (Hà Tĩnh)...

- Đúng, CCHC là một nhiệm vụ trọng tâm của Chính phủ. Vì thực hiện tốt, thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ này sẽ giải phóng, sẽ huy động mạnh mẽ lực lượng sản xuất của mọi người dân, của mọi doanh nghiệp, của các thành phần kinh tế đang còn tiềm năng rất lớn vào phát triển sản xuất kinh doanh. Làm tốt điều này cũng là thiết thực để nâng cao sức cạnh tranh của cả nền kinh tế, của doanh nghiệp và sản phẩm. Và làm tốt điều này cũng là đáp ứng được yêu cầu, đòi hỏi chính đáng của nhân dân. Là Chính phủ, là chính quyền của nhân dân, phục vụ dân, phục vụ doanh nghiệp, chúng tôi phải phấn đấu làm cho được, cho tốt điều này.

CCHC phải tiến hành đồng bộ từ thể chế cơ chế, tổ chức bộ máy, CBCC, quản lý tài chính công, trong đó đặc biệt là cải cách các thủ tục hành chính liên quan trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp... Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã có chỉ thị, nghị quyết về việc này. Chúng tôi sẽ tăng cường kiểm tra việc tổ chức thực hiện. Đồng thời với việc chăm lo xây dựng đội ngũ công chức “vừa hồng vừa chuyên” và kiên quyết xử lý những người cố tình vi phạm, nhũng nhiễu, tiêu cực...

Chống tham nhũng phải thật lòng, công tâm, khách quan, trong sáng

. Nhân dân rất hoan nghênh, đồng tình với những việc làm quyết liệt của Thủ tướng vừa qua nhưng tham nhũng vẫn còn rất nghiêm trọng, Thủ tướng sẽ tiếp tục làm gì và làm thế nào để đẩy lùi cho bằng được quốc nạn này? Thành Dương (Hà Nội); Tô Linh (TPHCM)...

- Nhận rõ nguy cơ và sự bức xúc này, với trách nhiệm trước đất nước, trước nhân dân, BCH Trung ương Đảng đã có nghị quyết về cuộc đấu tranh này. Quốc hội cũng đã ban hành Luật Về phòng, chống tham nhũng và đã có nghị quyết lập Ban Chỉ đạo Phòng chống tham nhũng ở Trung ương do Thủ tướng Chính phủ đứng đầu. Chính phủ cũng đã có chương trình hành động để đấu tranh phòng chống tham nhũng trong cả nước. Quyết tâm đã có và giải pháp đã nêu là đầy đủ. Vấn đề bây giờ là phải hành động, phải làm, phải chống thực sự, mỗi cán bộ công chức, mỗi người, mỗi đơn vị phải chống tham nhũng ngay từ bản thân mình, đơn vị mình.

Với trách nhiệm của mình, tôi đã chỉ đạo triển khai thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp về phòng, chống tham nhũng mà Đảng và Quốc hội đã đề ra. Trong đó tập trung cao vào hai việc lớn bức xúc sau đây:

Một là, kiên quyết khởi tố điều tra, truy tố và xử lý nghiêm minh các vụ tham nhũng, nhất là các vụ án nổi cộm mà nhân dân đặc biệt quan tâm. Về 9 vụ án lớn mà cả nước đều biết, cả nước quan tâm (tôi xin không nêu lại tên cụ thể nữa), cơ quan điều tra Bộ Công an đã báo cáo với tôi là đã cơ bản hoàn thành kết luận điều tra và đã chuyển sang VKSND Tối cao truy tố. Các vụ án này sẽ được xét xử công khai đúng pháp luật.

Thủ tướng Chính phủ cũng đã yêu cầu các ngành, các địa phương thực hiện nghiêm túc việc phải kết luận rõ, xử lý nghiêm minh, công khai các vụ việc tiêu cực, tham nhũng xảy ra ở ngành mình, địa phương mình.

Hai là, tập trung CCHC, trong đó đặc biệt quan tâm việc rà soát, bổ sung ban hành các thể chế , cơ chế quản lý, các quy định cần thiết phù hợp để ngăn ngừa tham nhũng trong việc quản lý đất đai, quản lý sử dụng ngân sách và tài sản công, quản lý doanh nghiệp Nhà nước, đầu tư xây dựng các công trình dự án từ vốn Nhà nước. Với tinh thần kiên quyết, kiên trì, đồng bộ các giải pháp và đúng pháp luật; với sự đồng lòng, nhất trí hành động của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta, nhất định chúng ta sẽ từng bước ngăn chặn, đẩy lùi quốc nạn tham nhũng này.

. Nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu nói: “Muốn chống tham nhũng cần phải có bàn tay Sắt, nhưng phải Sạch”. Thủ tướng sẽ thể hiện quan điểm Sắt và Sạch như thế nào trong việc chống tham nhũng? Lê Thanh (40 tuổi, Nghệ An), Trần Văn Thanh (36 tuổi, An Giang), Tống Mai Sang (18 tuổi, Hà Nội), Vũ Sang (19 tuổi, TP.HCM), Lê Công (17 tuổi, TPHCM), Tạ Vinh (Việt kiều châu Âu)...

- Tôi không rõ khái niệm về bàn tay Sắt và Sạch mà nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu nói là bao gồm những nội hàm gì. Nhưng theo tôi, người lãnh đạo muốn chống được tham nhũng có kết quả thì phải:

Thứ nhất là, phải thực sự là không tham nhũng, không dính líu, không bao che tham nhũng cho bất kỳ ai, kể cả người thân trong gia đình.

Thứ hai là, phải có quyết tâm cao, căm ghét tham nhũng, phải dám đấu tranh chống tham nhũng dù người tham nhũng là bất kỳ ai. Không sợ trả thù, không sợ trù úm, không sợ phức tạp, không sợ mất ghế.

Thứ ba là, phải hiểu biết luật pháp và làm đúng luật pháp và làm một cách công tâm, trong sáng.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đối thoại trực tuyến vào sáng 9-2. Ảnh: T. LÂN

Càng ở vị trí lãnh đạo trên cao, càng thấy đơn độc?

. Cháu có nguyện vọng sau này sẽ làm Thủ tướng, xin chú có thể nói cho chúng cháu biết về kinh nghiệm của chú để trở thành một Thủ tướng Chính phủ như hiện nay? Le Trung Hieu

- Chú hoan nghênh nguyện vọng của cháu và chúc ước mơ của cháu sẽ thành hiện thực. Còn cháu hỏi về kinh nghiệm của chú, thú thật chú chưa lúc nào dành thời gian suy nghĩ, chiêm nghiệm xem mình có những kinh nghiệm gì để làm được Thủ tướng Chính phủ. Và cũng thú thật là cho đến ngày Quốc hội bỏ phiếu bầu Thủ tướng Chính phủ, với nhiều lý do, lúc đó chú cũng chưa nghĩ mình sẽ là Thủ tướng Chính phủ. Có mấy điều có thể nói được ngay với cháu là:

Trong suốt thời gian theo Đảng, theo cách mạng, luôn luôn lúc nào chú cũng nghiêm chỉnh chấp hành sự phân công của tổ chức, dù khó khăn phức tạp, nguy nan đến mấy cũng chấp hành, cũng tìm mọi cách để thực hiện tốt nhất, với kết quả cao nhất nhiệm vụ được giao, không hề lẩn tránh, từ chối bất cứ một nhiệm vụ nào.

Hết lòng, hết sức làm việc, vừa làm vừa học, vừa học vừa làm, học từ đồng đội, từ người dân, học từ trong thực tế công tác, học qua nghiên cứu tài liệu, sách báo. Có thể nói với cháu là không lúc nào mà chú không vừa học vừa làm.

Hành động kiên quyết, dứt khoát vì lợi ích tối cao của đất nước, của dân tộc, nhưng luôn luôn tuân thủ đường lối, chủ trương, nguyên tắc của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Sống trung thực, chân thành, đoàn kết với mọi người và luôn phấn đấu rèn luyện, giữ gìn phẩm chất đạo đức của người cán bộ đảng viên cộng sản, người công dân VN.

Chú đã sống và làm việc một cách bình thường như vậy, cũng như biết bao người đảng viên, cán bộ khác của Đảng và Nhà nước ta.

. Báo chí trong nước, ngoài nước cho là Thủ tướng VN còn quá trẻ. Thủ tướng nghĩ gì về nhận xét này? Hoàng Thanh Lê

- Năm 2007 tôi là 58 tuổi, tính theo tuổi ta thì đã là 59 tuổi, theo Luật Lao động thì 2 năm nữa là đủ tuổi nghỉ hưu. Theo số liệu thống kê năm 2006 thì tôi đã nhiều tuổi hơn khoảng 87%-88% dân số của VN ta. Con tôi đã là thầy giáo dạy đại học. Tôi cũng đã là ông nội rồi. Tôi cũng đã có 2 nhiệm kỳ với gần 10 năm làm nhiệm vụ Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ.

Cách tiếp cận khác nhau, có thể có cách nhìn nhận khác nhau, nhưng với tôi, tôi nghĩ tôi không còn trẻ nữa, nếu không nói đã là lớp những người già của nước ta.

. Có tờ báo đưa tin ngài có 2 con đi học ở Mỹ và con gái ngài có chồng Việt kiều. Điều đó có làm ảnh hưởng đến ngài không? Nguyen Chi Hieu (TPHCM)

- Thông tin này là không đúng. Tôi chỉ có người con trai đi học và đã bảo vệ thành công luận án tiến sĩ khoa học tại Hoa Kỳ như vừa nói trên. Con gái tôi không có đi học ở Hoa Kỳ. Cháu đang làm việc tại TPHCM, cháu chưa lập gia đình.

. Qua báo chí, tôi được biết ngài là người đã cầm súng chiến đấu chống Mỹ, rất căm thù Mỹ. Ngài nghĩ gì khi cho con trai mình sang du học tại Mỹ? Jeremy Taylor

- Đúng, tôi có 23 năm trong quân đội, trong đó có 13 năm trực tiếp chiến đấu chống xâm lược Mỹ trên chiến trường miền Nam VN. Chúng tôi, những người lính chiến đấu trên chiến trường, cũng như mọi người dân VN lúc đó rất căm thù nhà cầm quyền hiếu chiến và đội quân xâm lược Mỹ đã chiếm đóng, đã gây biết bao đau thương tang tóc cho đất nước VN, dân tộc VN. Riêng tôi, tôi đã có 4 lần bị thương, với hơn 30 vết thương và là thương binh hạng 2/4. Cha tôi, chú tôi, cậu tôi cũng hy sinh trong cuộc chiến đấu chống xâm lược này. Chúng tôi căm thù nhà cầm quyền hiếu chiến và quân đội xâm lược Mỹ, nhưng chúng tôi không căm thù cả nhân dân Mỹ, không căm thù cả nước Mỹ. Chúng tôi vẫn cảm ơn những người dân Mỹ đã xuống đường biểu tình chống chiến tranh VN. Chúng tôi vẫn chia sẻ nỗi đau mất chồng, mất con trong cuộc chiến tranh xâm lược trên chiến trường VN của các bà mẹ Mỹ. Chúng tôi thật sự xúc động khi người thanh niên Mỹ tự thiêu tại Washington để phản đối chiến tranh xâm lược VN.

Con trai tôi là cán bộ của Trường Đại học Kiến trúc, cháu được trường và Bộ GD-ĐT cử đi học tập nghiên cứu và đã bảo vệ thành công luận án tiến sĩ khoa học chuyên ngành về xây dựng công trình dân dụng tại một trường đại học ở Hoa Kỳ. Hiện nay, cháu đang phụ trách đào tạo sinh viên sau đại học của Trường Đại học Kiến trúc TPHCM. Cháu được kết nạp vào Đảng khi còn là sinh viên và là Bí thư Chi đoàn, Phó Bí thư Chi bộ Đảng của lưu học sinh trong thời gian học tập ở Hoa Kỳ. Kinh phí chi trả cho con tôi đi học là kinh phí của chương trình đào tạo tiến sĩ của Nhà nước ta.

Khoa học, kỹ thuật nói chung và khoa học, kỹ thuật về kiến trúc, xây dựng công trình dân dụng nói riêng là thành tựu, là tiến bộ của loài người. Nó không phải và cũng không thể là thủ phạm của cuộc chiến tranh xâm lược VN.

Với tư cách là một quốc gia, một dân tộc, một công dân VN chân chính, chúng ta không ai có thể và cũng không ai được quyền quên đi quá khứ đau thương của dân tộc mình. Nhưng với truyền thống hòa hiếu của dân tộc VN, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta chủ trương khép lại quá khứ, hướng tới tương lai để cùng xây dựng quan hệ hữu nghị vì hòa bình, hợp tác, phát triển và bình đẳng, cùng có lợi giữa hai quốc gia, hai dân tộc VN-Hoa Kỳ.

Phải dân chủ mới chọn được người có tâm, có tài vào bộ máy Nhà nước

. Một số vị bộ trưởng hiện nay khả năng yếu kém, bất tài, dư luận đã lên tiếng chỉ trích nhưng vẫn đương chức đương quyền. Vậy Thủ tướng có động thái gì, cải đổi gì và phải thay đổi chính sách sử dụng, bổ nhiệm nhân sự hiện nay như thế nào để có được người có tài, có tâm phục vụ đất nước? Tạ Anh Tuấn, Ngô Văn Nghị (TPHCM), Nguyễn Thị Liên (25 tuổi, CHLB Đức)

- Cho rằng một số vị bộ trưởng hiện nay khả năng yếu kém, bất tài, nhận xét như vậy là quá khắt khe, là không thật khách quan.

Chính phủ có 26 bộ trưởng và là thành viên Chính phủ, từng bộ trưởng đều có ưu điểm, khuyết điểm, đều có mặt mạnh, mặt yếu, nhưng ưu điểm, mặt mạnh, mặt tốt vẫn là chủ yếu. Hiện nay, không có bộ trưởng nào vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức phẩm chất phải xem xét, xử lý. Với mức độ khác nhau, nhưng nhìn chung các bộ trưởng của chúng ta rất nỗ lực, rất trách nhiệm và đã cơ bản hoàn thành chức trách, nhiệm vụ được giao, đóng góp tích cực vào thành tựu chung. Tuy nhiên, chúng tôi cũng nghiêm túc nhìn nhận rằng Chính phủ và các vị bộ trưởng còn phải tiếp tục rèn luyện, còn phải tiếp tục phấn đấu nỗ lực nhiều hơn nữa, quyết liệt hơn nữa mới đáp ứng được yêu cầu và đòi hỏi chính đáng của người dân, của cuộc sống.

Về ý bạn hỏi làm cách nào chọn được người có tâm, có tài làm bộ trưởng, làm cán bộ lãnh đạo phục vụ đất nước, theo tôi không cách nào khác là phải làm đúng theo nguyên tắc của Đảng và quy định của pháp luật về công tác cán bộ; phải thật sự công tâm, khách quan và đặc biệt là phải thật sự dân chủ; phải tạo mọi điều kiện thuận lợi và công khai minh bạch để mọi cán bộ đảng viên, mọi công dân thực sự được dân chủ lựa chọn. Thực hiện tốt điều này chắc chắn chúng ta sẽ chọn được người có tâm, có tài phục vụ đất nước. Chính phủ khóa tới tôi tin chắc là phải làm như vậy.

. Nguồn nhân lực là quyết định nhưng vào đại học, cao đẳng rất tốn kém, học phí rất cao, người nghèo không đủ tiền theo học. Xin được hỏi Thủ tướng có giải pháp nào giúp người nghèo được đi học? Phạm Trường Giang (27 tuổi, Hà Nội); Huỳnh Mẫn Đạt (21 tuổi, TPHCM)...

- Nhân tài là nguyên khí của quốc gia. Một dân tộc dốt là dân tộc yếu. Ông cha ta, Bác Hồ của chúng ta đã khẳng định như vậy, rất đúng, rất chân lý. Đảng, Nhà nước ta cũng đã xác định phát triển giáo dục - đào tạo là quốc sách hàng đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước. Tuy còn không ít yếu kém, phải ra sức khắc phục để sự nghiệp giáo dục - đào tạo phát triển tốt hơn, nhanh hơn, nhưng phải nói rằng nhờ chăm lo phát triển sự nghiệp giáo dục - đào tạo, chúng ta mới có nguồn nhân lực, mới có thành tựu như ngày nay. Trong điều kiện ngân sách hạn hẹp, đời sống nhân dân cũng còn không ít khó khăn, đến nay, nước ta đã có 96% dân số biết chữ và dân số được đi học (năm 2006) kể cả nhà trẻ, mẫu giáo là 27,5 triệu chiếm 33% dân số; đã có 167 sinh viên đại học, cao đẳng đang theo học/1 vạn dân; số năm đi học của người VN bình quân là 7,3 năm/người.

Trong quá trình chăm lo phát triển sự nghiệp giáo dục - đào tạo, Đảng, Nhà nước ta luôn quan tâm, tạo mọi điều kiện có thể để người nghèo được vào học ở các cấp học. Chúng ta đã có chính sách không thu học phí cấp tiểu học, đồng thời có chính sách trợ giúp đời sống, sản xuất cho hộ nghèo để đồng bào ta có điều kiện cho con em mình có điều kiện được đi học. Đối với học sinh cấp trung học cơ sở, trung học phổ thông là con em gia đình nghèo cũng được miễn học phí. Đối với sinh viên đại học, cao đẳng, đã có chủ trương miễn học phí cho đối tượng nghèo, gia đình chính sách và có học bổng cho học sinh giỏi. Đồng thời, cũng có chính sách cho sinh viên học đại học, cao đẳng vay vốn để trang trải chi phí trong thời gian học tập. Chủ trương chính sách này đã được triển khai thực hiện và đạt kết quả nhất định. Nhưng tôi cũng nghiêm túc nhìn nhận rằng chủ trương, chính sách đó chưa đủ rõ, chưa đủ cụ thể và tác dụng cũng còn nhiều hạn chế, nhiều người nghèo không thể theo học đại học, cao đẳng. Chính phủ đã giao cho Bộ GD-ĐT chủ trì phối hợp với các cơ quan chức năng trình Chính phủ xem xét về chính sách học phí mới, với tinh thần, nếu là người nghèo đủ điều kiện học đại học, cao đẳng thì được miễn học phí và được cho vay với số tiền cần thiết để đủ theo học cả khóa học. Đồng thời, Chính phủ yêu cầu Bộ GD-ĐT cùng các bộ cân nhắc phương án miễn học phí cho học sinh trung học cơ sở, trung học phổ thông ở nông thôn, con em đồng bào dân tộc thiểu số, học sinh nghèo và đối tượng chính sách. Và cấp học bổng cho học sinh giỏi.

Cùng với việc ngân sách Nhà nước tiếp tục đầu tư cho phát triển giáo dục - đào tạo để đáp ứng yêu cầu học tập của nhân dân, Chính phủ khuyến khích phát triển mạnh mẽ các trường dân lập, tư thục và các trường đào tạo lĩnh vực khoa học, công nghệ do nước ngoài đầu tư. Đồng thời tạo mọi điều kiện thuận lợi để con em chúng ta, những gia đình có điều kiện được ra nước ngoài học tập.