Tái diễn “cuộc chiến” cá tra, cá ba sa

Những ngày cuối tháng 2, rảo quanh khắp các vùng nuôi thủy sản ở An Giang, Đồng Tháp, Cần Thơ, Vĩnh Long, Tiền Giang..., đâu đâu người ta cũng bàn tán rôm rả chuyện con cá tra, cá ba sa bỗng nhiên trở thành... “của quý”. Thậm chí không ít người còn tơ tưởng đến chuyện rồi mai đây loài cá da trơn này sẽ... đẻ ra vàng! Vì đâu mà có chuyện này?

Người nuôi “trả đũa” DN

Các doanh nghiệp (DN) chế biến cá phi lê xuất khẩu như đang ngồi trên đống lửa. Nhiều DN buộc phải truy lùng nguyên liệu vì hợp đồng xuất khẩu với đối tác nước ngoài thì khó thể thay đổi. Từ đó, DN tranh nhau mua cá với giá cao là chuyện thường ngày mà các DN chế biến thủy sản ở ĐBSCL đang làm. Thậm chí, nhiều DN thuộc hàng đại gia còn hào phóng ra giá trên trời và đặt trước tiền cọc 30% cho chủ ao bè để mua cho bằng được cá nguyên liệu, khiến các DN nhỏ, mới ra đời đứng trước nguy cơ đóng cửa vì không thể cạnh tranh nổi.

Hiện tại, ao - bè nào cá lớn, có thể thu hoạch được, cá đạt trọng lượng từ 750 gam đến 1 kg/con là có người của hàng loạt nhà máy tìm đến hỏi mua mỗi ngày. Chính vì lý do này, nhiều hộ nuôi cá bắt đầu ghim hàng chờ giá cao hoặc làm eo để “trả đũa” các DN. Điển hình như anh G. ở xã Bình Thạnh Đông, huyện Phú Tân (An Giang). Anh nói: “Vụ trước bị mấy ổng (DN) ép giá quá trời, khiến gia đình tôi phải lâm nợ vì lỗ vốn. Bây giờ cá hút hàng thì tội gì mình không chờ giá cao để gỡ gạc lại vụ trước?”.

Tương tự, tại TP Cần Thơ, các DN chế biến thủy sản hiện đang ráo riết truy lùng cá tra, cá ba sa bằng mọi hình thức thu mua, như: tăng giá, hạ kích cỡ cá, thưởng “nóng” cho người bán cá với số lượng lớn... Trước đây, thay vì thử mẫu đúng chuẩn là phải bắt về công ty phi lê 5 con cá, nay bắt 3 con thôi mà người nuôi còn chưa hài lòng. Theo một cán bộ thu mua, trước đây công ty điều ghe đến bắt cá phải neo lại vài ba ngày chờ cá sạch mồi mới bắt. Còn bây giờ, hễ đưa ghe đến là “hốt” ngay, bỏ qua hầu hết các tiêu chuẩn, miễn sao không có kháng sinh cấm là “ok”!

Rủ nhau đào ao, lập bè nuôi cá

Chạy trên quốc lộ 91 từ Châu Đốc (An Giang) về TP Cần Thơ, chúng tôi nhận thấy số ao, bè mới mọc lên thật choáng ngợp. Dọc hai bên bờ sông Tiền và sông Hậu, những vùng chuyên canh hoa màu trù phú và đồng lúa xanh rì trước đây nay đều bị biến thành ao nuôi cá. Thậm chí, nhiều người từ TP Cần Thơ còn kéo nhau lên tận An Giang thuê đất với giá cao ngất ngưởng (1 tỉ đồng/ha) để lập trại nuôi cá tra, cá ba sa. Chính vì diện tích nuôi cá tăng đột biến, nên lượng cá tra, cá ba sa giống cũng tăng theo, nhưng cũng không đủ cung cấp.

Anh Lê Văn Để, người vừa đi mua cá tra bột ở huyện Hồng Ngự (Đồng Tháp) về thả vụ mới cho hầm nhà mình ở kênh 7, ấp Thới Bình A, xã Thới Thuận (Thốt Nốt – Cần Thơ), than: “Tôi phải nhờ bà con ở Đồng Tháp đặt trước cả tuần lễ nay mới có cá giống mà bắt. Nay cả cá bột cũng không phải dễ mua đâu”. Còn anh Nguyễn Văn Lâm ở huyện Chợ Mới (An Giang) thì tự tin: “Giá cá giống cao chút đỉnh cũng không sao. Bởi lẽ với chiều hướng này thì giá cá nguyên liệu ở vụ sau sẽ còn tăng lên nữa, lo gì !?”.