Eluana đã toại nguyện

Sự tĩnh lặng của  phút mặc niệm ở thượng viện Ý đã nhanh chóng bị phá vỡ bởi những tiếng la hét và chửi rủa giữa các ông nghị phe trung hữu của chính quyền chiếm đa số ghế và phe trung tả đối lập. Họ tố cáo nhau chính trị hóa hồ sơ Eluana Englaro, cô gái sống đời thực vật  suốt 17 năm qua sau  một tai nạn giao thông. Thượng nghị sĩ Gaetano Quagliariello, thành viên của Đảng Nhân dân tự do thân chính quyền, hét lớn: “Eluana không chết! Cô ấy bị người ta bức tử!”.

Phiên họp đã tạm hoãn một lúc giữa những tiếng la ó phản đối. Khi các ông nghị trở lại nghị trường, lãnh tụ phe thiểu số thuộc Đảng Dân chủ  đối lập chua chát phát biểu: “Đây không biết là lần thứ mấy, người ta nhân danh chính trị để xúc phạm thân xác Eluana”.

Xin đừng đến thăm tôi

Đêm 6-2, thực hiện phán quyết của tòa phúc thẩm - tòa án cao nhất ở Ý - cho phép bệnh nhân Eluana Englaro được chết một cách êm ái (euthanasia), các bác sĩ bệnh viện tư nhân La Quiete ở thành phố Udine bắt đầu rút các ống dẫn thực phẩm và nước uống ra khỏi cơ thể bệnh nhân Eluana. Thay vào đó là thuốc an thần và chống co giật để giúp bệnh nhân ra đi một cách êm ái...

Theo các bác sĩ, ít nhất một, hai tuần nữa trái tim của  Eluana mới ngừng đập. Tuy nhiên, tối 9-2, cô đã trút hơi thở cuối cùng bởi  những “nguyên nhân bất ngờ”, theo bác sĩ  chuyên khoa thần kinh Carlo Alberto Defanti, người đã chăm sóc Eluana bao nhiêu năm nay. Trước đó, theo nhật báo Ý Corriere della Sera, sáng 9-2, sức khỏe của bệnh nhân vẫn được các bác sĩ thông báo là ổn định.

Một phút mặc niệm Eluana Englaro tại Thượng viện Ý

Tại Udine, thành phố quê hương của Eluana, ông Beppino - cha của Eluana - nói trong nước mắt: “Tôi đã làm mọi việc một mình. Tôi cũng muốn kết thúc vụ này một mình. Tôi không muốn phát biểu gì nữa. Tôi chỉ yêu cầu điều duy nhất, hỡi những người bạn thật sự xin đừng đến thăm tôi. Tôi muốn ở một mình”.

Như vậy, trên thực tế, coi như ông Beppino đã thắng cuộc sau hơn 10 năm tiến hành những thủ tục pháp lý để xin cho Eluana được chết một cách êm ái (euthanasia). Khi sinh thời, Eluana từng tuyên bố – có ba người bạn thân làm chứng – rằng nếu chẳng may bị rơi vào hoàn cảnh bi thương như thế cô muốn chết một cách êm ái.

Nhưng ở Ý, luật pháp hiện hành không chấp nhận euthanasia, mặc dù cho phép bệnh nhân từ chối điều trị bằng thuốc.  Chính vì lẽ đó, ông Beppino muốn nhân trường hợp cụ thể của con gái mình đấu tranh đòi quyền được chết êm ái. Ông đã tiến gần đến thắng lợi khi tòa án cao nhất của Ý - sau khi xem  xét trường hợp cụ thể của bệnh nhân Eluana Englaro – phán rằng ông Beppino được phép ngưng điều trị cho con. Điều này có nghĩa là cô Eluana được chọn quyền chết theo nguyện vọng vì không còn cơ hội phục hồi bộ não bị tổn thương nặng nề.

Khủng hoảng hiến pháp

Vụ việc vào giờ chót bỗng trở nên phức tạp khi chính quyền ông Berlusconi quyết tâm cản trở việc thi hành án tòa phúc thẩm. Được sự hậu thuẫn mạnh mẽ của tòa thánh Vatican, ông ban hành một sắc lệnh khẩn cấp buộc các bác sĩ  ở bệnh viện La Quiete tái lập các ống dẫn. Tuy nhiên, sắc lệnh này không được Tổng thống Napolitano ký thành pháp lệnh vì “nó vi hiến và làm mất thăng bằng quyền lực ở Ý”. Thông thường, tổng thống Ý đứng ngoài những cuộc xung đột chính trị nhưng lần này ông Napolitano đứng về phía ông Beppino.

Bộ trưởng Y tế Maurizio Sacconi phản ứng trước tin Eluana đã qua đời

Không có pháp lệnh, Thủ tướng Berlusconi xoay qua nhờ quốc hội lên tiếng. Một dự luật của chính phủ đã được đưa ra lưỡng viện quốc hội thảo luận và biểu quyết. Theo nghị trình, thượng viện biểu quyết vào ngày 9-2 và sau đó hạ viện chuẩn y vào ngày 10-2. Trong khi chờ đợi quốc hội biểu quyết, nhật báo Ý Corriere della Sera tổ chức thăm dò dư luận quần chúng với kết quả 47% ủng hộ ông Beppino, 47% chống, số còn lại không có ý kiến. Tuy nhiên, có đến 59% con chiên ngoan đạo đi nhà  thờ ít nhất một lần trong tuần cho rằng cần phải tiếp tục cung cấp thức ăn và nước uống cho Eluana.

Những phản ứng trái chiều

Đã có những phản ứng gay gắt trước cái chết bất ngờ của Eluana Englaro. Tổng thống Napolitano yêu cầu nhân dân Ý  im lặng và chia sẻ “nỗi đau sâu sắc của gia đình nhà Englaro và tất cả những người thân của cô Eluana đáng thương”.

Một nhóm trí thức khuynh tả, trong đó có tác giả và viện sĩ hàn lâm Umberto Eco nổi tiếng, tuyên bố: “Sinh mệnh con người không thuộc về chính phủ và cũng không thuộc về nhà thờ”. Giulio Andreotti, cựu thủ tướng Ý, một người ngoan đạo, cũng tỏ ý chống sự can thiệp của nhà nước vào  các quyết định riêng tư của gia đình. Nói chung, chính phủ ông Berlusconi bị các chính khách đối lập lên án là “cơ hội và âm mưu mở rộng đặc quyền của thủ tướng”.

Thủ tướng Berlusconi, về phần mình, đã bày tỏ “sự tiếc rẻ vì hành động cứu người của chính phủ không thể thực hiện được”. Ông vẫn nhấn mạnh rằng những nỗ lực của chính phủ chỉ nhằm cứu một mạng người trước “những thế lực đòi áp đặt euthanasia”.

Phản ứng của tòa thánh Vatican tất nhiên mãnh liệt hơn cả. Hồng y giáo chủ Jose Saraiva Martins tuyên bố: “Người ta đã giết một người vô tội không có khả năng tự vệ. Sinh mệnh là một quà tặng của Chúa và họ không có quyền cướp đi sinh mệnh của Eluana”.