Ông Karzai phân bua

Ông Karzai nói với bà Clinton rằng ông không có ý chỉ trích Mỹ mà đúng hơn là phê phán việc đưa tin của phương Tây về Afghanistan. Trong bài phát biểu hôm thứ năm vừa qua, ông Karzai cáo buộc giới truyền thông đã có những bài báo mô tả cuộc bầu cử TT hồi năm ngoái là lừa dối nhằm gây sức ép với ông.

“Chúng ta hãy tập trung cho công việc trước” - bà Clinton đã nói với ông Karzai như vậy qua lời thuật của người phát ngôn Bộ Ngoại giao Philip Crowley. Trong cuộc điện đàm 25 phút được các quan chức đánh giá là mạnh mẽ nhưng không giận dữ, bà Clinton nói về sự cam kết của Mỹ đối với Afghanistan và nhấn mạnh với ông Karzai rằng Mỹ không kiểm soát việc đưa tin của giới truyền thông trong nước.

Một ngày sau phát biểu như “tát nước vào mặt” của ông Karzai, Nhà Trắng - chính xác là thư ký báo chí Robert Gibbs - gọi những gì ông ấy nói là “gây rắc rối” và đang tìm cách làm rõ điều đó thông qua Bộ Ngoại giao. Một quan chức cấp cao nói ông Karzai đã chủ động đề xuất cuộc điện đàm với ngoại trưởng Mỹ sau khi biết sóng gió đang nổi lên ở Washington.

Bài phát biểu của ông Karzai, xuất hiện chỉ vài ngày sau khi TT Barack Obama đến thăm Kabul, bóc trần sự mất lòng tin sâu sắc giữa lãnh đạo và chính phủ hai nước ngay khi Mỹ tăng gấp ba lần quân số cam kết kể từ đầu năm 2009 để chống phiến quân Taliban và Al-Qaeda.

Lâu nay, Mỹ luôn thúc ép ông Karzai cam kết có sự thay đổi về bầu cử để tránh lập lại sự gian lận lan rộng làm hỏng cuộc bầu cử năm ngoái. Thế nhưng, trong suốt cuộc nói chuyện, bà Clinton cho thấy Mỹ không tìm cách vận động nhằm đưa vấn đề ra tranh luận tại quốc hội. “Tôi nói với ngài với tư cách một người bạn và ngoại trưởng” - một quan chức thuật lại giọng điệu bà Clinton rót vào tai ông Karzai.

Mới tháng trước, phía Mỹ đã hủy chuyến thăm của ông Karzai sau khi ông can thiệp vào hoạt động của ủy ban bầu cử. Chưa hết, ông còn bạo gan mời cả TT Iran Mahmoud Ahmadinejad - người luôn đốp chát với Mỹ và phương Tây trong vấn đề hạt nhân - đến thăm Kabul.

Cách xử sự của ông Karzai khiến người ta liên tưởng đến chuyến thăm Trung Đông hồi thượng tuần tháng 3 của Phó TT Mỹ Joe Biden. Lúc ấy, ngay khi ông Biden đang thăm khu Bờ Tây của Palestine, chính quyền Israel ra thông báo về việc tiếp tục xây dựng 1.600 chỗ ở mới cho người Do Thái ở Đông Jerusalem.

Thái độ đó, theo cảm nhận của Ngoại trưởng Clinton, không chỉ là sự “lăng mạ” đối với Mỹ mà còn khiến cho không khí trong vùng vốn ngột ngạt càng căng lên như dây đàn. Không chậm trễ, bà Clinton đã gọi điện cho Thủ tướng Benjamin Netanyahu và dành đến 43 phút để trút giận.

Quay lại cuộc điện đàm giữa ông Karzai và bà Clinton, không rõ nó sẽ làm dịu bao nhiêu phần trăm độ căng thẳng, chỉ biết ông TT và bà ngoại trưởng cam kết tiếp tục làm việc với nhau.