Nông dân ở ĐBSCL – vựa lúa lớn nhất nước - bức xúc một phần vì lúa không bán được, một phần vì các tiêu chí tính giá thành theo hướng dẫn của Bộ Tài chính và Bộ NN - PTNT chưa sát với thực tế, khiến họ thiệt thòi.
Giá thành gần bằng giá bán
Ông Phan Văn Hoa, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Đồng Tháp, cho biết việc tính giá thành sản xuất lúa của các địa phương đang gặp nhiều khó khăn. Theo ông Hoa, chi phí đầu vào sản xuất lúa của nông dân cao hơn rất nhiều so với hướng dẫn của Bộ Tài chính. Nhờ hệ thống đê bao, hầu hết các tỉnh hiện nay đều chủ động sản xuất, không còn theo thời vụ.
Sau mùa nước nổi, nông dân rút nước ra để xuống giống sớm, vậy là phải tốn chi phí xăng dầu. Những người đi thuê đất ruộng trồng lúa cũng chưa được tính. Khoản chi phí này rất lớn. “Tôi hỏi nhiều nông dân sau khi thu hoạch, biết rằng sau khi tính đủ mọi chi phí, họ không còn một đồng lời nào” - ông Hoa cho biết.
Theo TS Lê Văn Bảnh, Viện trưởng Viện Lúa ĐBSCL, trong cơ cấu giá thành sản xuất lúa, ngoài các chi phí trực tiếp còn có “chi phí cơ hội”. Khoản này làm giá thành tăng thêm khoảng 30% nhưng ít khi hoặc hoàn toàn không được tính vào giá thành.
Ông Nguyễn Quang Củi, Phó Giám đốc Sở NN - PTNT tỉnh Kiên Giang, cho rằng để tính giá thành, ngay đầu vụ, cán bộ nông nghiệp đã đi điều tra và tổng hợp chi phí rồi ấn định giá. Tuy nhiên, khi đến cuối vụ, thêm nhiều khoản chi phí phát sinh nhưng không được tính vào. Vì lẽ đó, giá thành đưa ra không chuẩn xác và mức lãi 30% cũng không thể chính xác được.
Người trồng lúa thu được lợi nhuận rất ít từ lúa gạo. Ảnh: Ngọc Trinh
Vụ hè thu 2009, giá thành sản xuất lúa ở Kiên Giang là 3.290 đồng/kg. Vụ hè thu năm nay sẽ cao hơn, ít nhất là 3.400 đồng/kg do chi phí đầu vào tăng. Với giá sàn thu mua lúa hiện nay là 4.000 đồng/kg, nông dân không thể lãi 30%. Đó là chưa kể tại những vùng sâu, vùng xa, giá bán lúa còn thấp hơn rất nhiều.
Ông Châu Văn Ly, Phó Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh An Giang, cũng bức xúc: “Tính không đủ hết các khoản chi phí đầu vào thì làm sao bảo đảm cho nông dân lãi đủ 30%?
Giá thành vụ đông xuân ở An Giang là 3.740 đồng/kg nhưng giá sàn thu mua chỉ ở mức 4.000 đồng, tính ra phải là 4.860 đồng/kg trở lên thì nông dân mới lãi 30%. Còn vụ hè thu này, giá thành cao hơn khoảng 15% so với vụ đông xuân. Cao như thế mà giá thu mua bị “cào bằng” ở mức 4.000 đồng/kg là không hợp lý”.
Nông dân tự “bơi”
Theo ông Châu Văn Ly, để tránh cảnh “được mùa rớt giá” cứ tái diễn, các bộ, ngành và Chính phủ cần có một chiến lược căn cơ về ưu tiên tiêu thụ nông sản, nhất là lúa cho nông dân. Ông nói: “Nông dân bây giờ năng động lắm, vận động trồng cây gì họ cũng trồng nhưng phải tính đầu ra cho sản phẩm, đừng để họ bán được thì bán, không được thì thôi”.
Đồng quan điểm, ông Phan Văn Hoa cho rằng hiện nay trên cả nước hầu như thu hoạch lúa liên tục chứ không còn theo mùa vụ nữa. Vì vậy, Hiệp hội Lương thực VN (VFA) phải có một kế hoạch chặt chẽ về thu mua, xuất khẩu thường xuyên, liên tục nhằm bảo đảm không tồn ứ lúa trong dân. Nếu cứ bị động mãi sẽ kìm hãm sự phát triển, làm chậm quá trình phát triển nông nghiệp và tác động xấu đến đời sống nông dân.
Ông Châu Văn Ly chỉ ra một bất cập cần phải sửa đổi để phù hợp với cơ chế thị trường là tạo nhiều đầu mối thu mua, xuất khẩu lúa gạo chứ không thể mãi để VFA “một mình một chợ”. “VFA được trao quá nhiều đặc quyền khiến nông dân chịu thiệt thòi quá nhiều rồi” - ông Ly nói. Ông Phan Văn Hoa cho rằng cần phải có đại diện hội nông dân tham gia công tác điều hành xuất khẩu gạo để nông dân được đối xử sòng phẳng hơn. Quan trọng hơn cả là phải cải tổ cơ chế điều hành xuất khẩu gạo càng sớm càng tốt.
|
Cần hỗ trợ vốn trữ lúa Phó Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh An Giang Châu Văn Ly cho biết: “Lâu nay, VFA và các doanh nghiệp luôn yêu cầu Nhà nước hỗ trợ vốn và lãi suất vay vốn để mua lúa tạm trữ từ nông dân.
Trong khi đó, thực tế lượng mua vào của các doanh nghiệp không nhiều. Họ có hoàn toàn sử dụng nguồn vốn ấy để mua lúa tạm trữ? Tại sao chỉ hỗ trợ cho doanh nghiệp, trong khi nông dân cũng rất cần được hỗ trợ vốn và lãi suất vay để trữ lúa nhằm chủ động bán ra khi có giá tốt?”.
Chính vì thiếu vốn và áp lực nợ nần nên vừa thu hoạch lúa xong là nông dân ĐBSCL bán đổ bán tháo, dù giá bán chỉ ngang ngửa với giá thành sản xuất. |
và quét mã QR
Bình luận (0)