Đừng bỏ bê hàng thủ!

Tin mới

30/08/2014 21:55

Nếu hệ miễn dịch “lười biếng” thì cơ thể sẽ bất an ngay dù chỉ dung nạp một ly nước hoàn toàn tinh khiết

Trong suốt một kiếp người, hệ miễn dịch của cơ thể chúng ta luôn làm một công việc tử tế, đó là giúp cho cơ thể luôn luôn khỏe mạnh. Thế nhưng, đôi lúc cũng lực bất tòng tâm, hệ miễn dịch bị quá tải và phút chốc bỗng trở nên “nhu nhược” trước vô số các loại vi khuẩn, virus dập dìu bên ngoài lẫn bên trong cơ thể.

Hệ miễn dịch có bị bạc đãi?

Hệ miễn dịch là một cơ chế tuyệt vời nhằm bảo vệ cơ thể trước sự rình rập, dòm ngó của các loại vi khuẩn, virus, ký sinh trùng, vi sinh vật, độc chất... Những phần tử cơ hội này chỉ chực chờ những khoảnh khắc cơ thể bị suy yếu để ra tay; lúc ấy chúng dễ dàng vượt qua hàng rào phòng ngự của cơ thể để rồi xâm lược toàn bộ cơ thể chúng ta.

Các loại vitamin như A, C, E... rất quan trọng đối với hệ miễn dịchẢnh: Hoàng Triều
Các loại vitamin như A, C, E... rất quan trọng đối với hệ miễn dịchẢnh: Hoàng Triều

Thường chúng ta khó hình dung hệ miễn dịch phải làm việc cần mẫn như thế nào trong điều kiện cơ thể khỏe mạnh. Chỉ đến khi cơ thể có vấn đề, chúng ta mới nhận ra vai trò của hàng phòng thủ. Để ý một chút, ta sẽ thấy công trạng to lớn của hệ miễn dịch. Hãy tự hỏi sao vết thương của chúng ta mau lành? Tại sao phải hắt hơi hoặc ho mỗi khi hít phải những phần tử lạ? Tại sao phải nôn mửa mỗi khi ăn phải những loại thức ăn bị nhiễm độc...

Nếu hệ miễn dịch của chúng ta làm việc vô trách nhiệm thì cơ thể phải nhận lãnh hậu quả vô cùng nghiêm trọng. Hệ miễn dịch bảo đảm sự cân bằng nội môi cũng như “đại tu” những chỗ hư hỏng. Nếu hệ miễn dịch “lười biếng” thì cơ thể sẽ bất an ngay dù chỉ dung nạp một ly nước hoàn toàn tinh khiết. Thỉnh thoảng chúng ta nên tự hỏi hệ miễn dịch của mình có bị bạc đãi hay không?

3 vị trí phòng thủ

Nói một cách đơn giản, cơ thể chúng ta được bảo vệ ở 3 mức độ “na ná” như tiền vệ, trung vệ và hậu vệ. Hàng tiền vệ chính là lớp da bao bọc chung quanh để bảo vệ cơ thể, đồng thời tiết ra những chất có tác dụng chống lại các vi sinh vật gây hại. Hàng tiền vệ cũng bao gồm dịch nhầy mũi, nước mắt có tác dụng chống đỡ những phần tử xâm nhập “gia cư” bất hợp pháp.

Nếu những vị khách không mời mà đến dùng mọi thủ đoạn để vượt qua hàng tiền vệ thì chúng sẽ gây kích ứng cơ thể. Lúc này, hàng trung vệ sẽ ra tay, chẳng hạn sẽ đáp trả bằng những phản ứng viêm. Cuối cùng, hàng hậu vệ sẽ tạo ra những đáp ứng miễn dịch, chống lại những phần tử xâm lăng và đây chính là vai trò của bạch cầu.

Cấu tạo của hệ miễn dịch khá phức tạp, tác động lên tất cả các mô trong cơ thể để duy trì sự cân bằng trong các hoạt động của những mô này. Các tế bào của hệ miễn dịch không hoạt động đơn lẻ mà sẽ hòa vào hệ tuần hoàn máu để “báo cáo” với não hoặc kích hoạt những sợi thần kinh gần đó để báo hiệu cho não nên “tùy cơ ứng biến”. Đáp lại, não sẽ điều khiển cử động, hành vi của chúng ta, từ sự chuyển động của cơ thể, sự thèm ăn đến ý muốn, phản ứng…

Những tế bào miễn dịch cũng sẽ kích hoạt vùng dưới đồi (hypothalamus). Đây là một khu vực vô cùng quan trọng của não bộ, vốn điều khiển những sức ép về thể chất lẫn tinh thần. Nếu cơ thể chúng ta hứng chịu stress triền miên, tuyến yên và tuyến thượng thận sẽ giải phóng thật nhiều cortisol. Những hormone này sẽ làm yếu cơ, tăng nhịp tim, gây mất ngủ...

Không ăn quá nhiều hoặc quá ít

Bữa ăn vô cùng quan trọng cho sức khỏe của hệ miễn dịch. Chế độ dinh dưỡng đóng một vai trò quan trọng trong việc cân bằng những sự thay đổi “tiêu cực” xảy ra trong cơ thể do hậu quả của việc tiếp xúc với các độc chất. Nếu không đáp ứng chế độ dinh dưỡng một cách thích hợp thì việc bị “thủng lưới” là điều khó tránh khỏi. Ăn quá nhiều hoặc quá ít đều dẫn đến sự suy yếu cho hàng phòng thủ.

Những bữa ăn nhỏ thường xuyên chứa các loại protein, carbohydrate, những chất béo thiên nhiên giúp kích thích quá trình chuyển hóa, hằng định nồng độ đường huyết và duy trì năng lượng. Carbohydrate làm giảm những hormone được tiết ra khi xuất hiện stress như cortisol, adrenaline, nhờ đó làm giảm bớt tình trạng viêm nhiễm. Các loại chất béo như omega-3  là bạn chí cốt của hệ miễn dịch.

Các loại vitamin như A, C, E... cũng rất quan trọng trong việc củng cố chức năng của hệ miễn dịch. Cũng phải kể đến vai trò của kẽm - được tìm thấy trong mọi tế bào của cơ thể và đóng vai trò quan trọng trong những phản ứng enzyme. Một lượng kẽm thích hợp trong khẩu phần ăn sẽ vô cùng hữu ích cho hàng phòng thủ. Kẽm đồng thời cũng ức chế sự tăng trưởng của một số virus vốn luôn sẵn sàng “ăn cắp trứng gà” trước hàng rào phòng thủ.

Các tế bào trong hệ miễn dịch của chúng ta đảm nhận vô số công việc khác nhau. Nhóm thì làm “vệ sĩ”, nhóm thì làm “công nhân dọn rác”, có nhóm lại làm “lính gác thành”, nhóm đóng vai trò “tổng tư lệnh” hay đảm nhiệm chức năng như một “kho vũ khí”.

DS Nguyễn Bá Huy Cường
Bình luận

Đăng nhập với tài khoản:

Đăng nhập để ý kiến của bạn xuất bản nhanh hơn
 
 
Hoặc nhập thông tin của bạn

Mới nhất Hay nhất