Thiệt thòi vì bị phân biệt

Tin mới

07/10/2013 18:45

Các hành vi phân biệt đối xử trong tuyển dụng, sử dụng lao động xảy ra rất phổ biến, tước đoạt cơ hội việc làm của người lao động

Một ông chủ ở Hà Nội tuyển dụng tài xế đặt ra điều kiện: từ 18 đến 35 tuổi, cao 1,75 m trở lên, không có trách nhiệm với gia đình, có thể sống ở khu tập thể và là đảng viên…”. Đây là mẩu quảng cáo tuyển dụng được bà Natsu Nogami, chuyên gia về pháp luật lao động của Văn phòng Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tại Việt Nam đưa ra tại một hội nghị triển khai Bộ Luật Lao động tổ chức mới đây để minh họa cho hành vi phân biệt đối xử trong tuyển dụng.

Phân biệt theo… sở thích

Dẫn chứng của bà Natsu Nogami tạo ra sự tranh luận sôi nổi tại hội nghị. Một số ý kiến cho rằng ông chủ có quyền đưa ra tiêu chuẩn phù hợp với nhu cầu của mình. Ý kiến khác nói có thể ông chủ là đảng viên, một cán bộ có chức quyền cần tài xế cũng giống mình để tăng thêm phần thể diện, thuận bề giao tế, làm ăn... Tuy nhiên, dựa trên các phân tích, bà Natsu Nogami khẳng định đó là hành vi phân biệt tuyển dụng. “Người sử dụng lao động có thể đưa ra tiêu chuẩn và yêu cầu lựa chọn về các khả năng, phẩm chất và các kỹ năng cần phải có ở người lao động (NLĐ) nhưng không vì thế mà áp đặt quyền riêng tư của mình để thực hiện các hành vi phân biệt” - bà Natsu lập luận.

Người khuyết tật cần được đối xử bình đẳng, không thể bị phân biệt trong tuyển dụng. Trong ảnh: Người khuyết tật học nghề tại Trung tâm
Dạy nghề và Tạo việc làm cho người tàn tật TP HCM Ảnh:
Phan Anh

Từ trường hợp ông chủ tuyển tài xế nêu trên, bà Natsu Nogami chỉ ra rằng hiện tượng phân biệt đối xử trong tuyển dụng và sử dụng lao động xảy ra khá phổ biến ở Việt Nam. Thực tế, chỉ cần bỏ chút thời gian đọc quảng cáo trên báo, các trang rao vặt, mọi người sẽ thu được khá nhiều mẩu quảng cáo thể hiện rõ sự phân biệt. Chẳng hạn có doanh nghiệp (DN) rao tuyển kế toán viên, một mặt yêu cầu có nhiều năm kinh nghiệm nhưng mặt khác, đòi hỏi tuổi dưới 25, ngoại hình phải đẹp. Có DN tuyển trợ lý giám đốc nhưng yêu cầu ngoại hình đẹp, trẻ tuổi, chưa lập gia đình. Một DN may ở Bình Dương tuyển công nhân may, ghi rõ nội dung không tuyển lao động phía Bắc. Ông chủ một công ty 100% nước ngoài ở TP HCM tuyển trợ lý, nhân viên quản lý cấp phòng trở lên chú trọng đến năm sinh. Giám đốc nhiều công ty khi tuyển tài xế cũng cần đến tuổi của ứng viên tài xế, xem có hạp tuổi với mình hay không…

NLĐ bị tước đoạt cơ hội việc làm

Theo ông Trần Anh Tuấn, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Nhu cầu nhân lực và Thông tin thị trường lao động TP HCM, tình trạng phân biệt đối xử trong tuyển dụng tồn tại từ lâu, ăn sâu vào nếp nghĩ của nhiều người. Nổi bật nhất là phân biệt về bằng cấp, hộ khẩu và đặc điểm cá nhân (hình thể, tuổi tác, tình trạng gia đình, hôn nhân…). “Phần lớn DN khi tuyển dụng yêu cầu phải tốt nghiệp hệ chính quy, bất kể đến năng lực của NLĐ. Ở nhiều DN, dù giỏi đến đâu nhưng ngoại hình hơi… xấu một chút là bị đánh rớt” - ông Tuấn dẫn chứng thêm. Ông Tuấn còn chỉ rõ chính các cơ quan, đơn vị, DN khối nhà nước lại đưa ra các quy định mang tính phân biệt hơn khu vực DN tư nhân, có vốn nước ngoài.

Ông Đặng Đức San, Vụ trưởng Vụ Pháp chế Bộ LĐ - TB - XH, cho biết từ thực tiễn cuộc sống, Bộ Luật Lao động năm 2012 đã cụ thể nội dung cấm phân biệt đối xử trong tuyển dụng, sử dụng và quản lý lao động tại điều 8. Các hành vi bị nghiêm cấm gồm: phân biệt đối xử về giới tính, dân tộc, màu da, thành phần xã hội, tình trạng hôn nhân, tín ngưỡng, tôn giáo, nhiễm HIV, khuyết tật... Nếu người sử dụng lao động vi phạm một trong các hành vi trên thì sẽ bị xử phạt từ 5 triệu đến 10 triệu đồng theo quy định tại Nghị định 95/CP về xử phạt hành chính trong lĩnh vực lao động, có hiệu lực từ ngày 10-10.

Theo ông Gyorgy Janos Sziraczki, Giám đốc Văn phòng ILO tại Việt Nam, mọi người cần được bình đẳng về cơ hội và đối xử trong tất cả các lĩnh vực về việc làm và nghề nghiệp, bao gồm tiếp cận với dạy nghề và việc làm theo lựa chọn; thăng tiến nghề nghiệp theo phẩm chất, kinh nghiệm, năng lực và sự chuyên cần của cá nhân; an sinh việc làm; trả lương công bằng (tiền lương, trợ cấp…)...

DUY QUỐC
Bình luận

Đăng nhập với tài khoản:

Đăng nhập để ý kiến của bạn xuất bản nhanh hơn
 
 
Hoặc nhập thông tin của bạn

Mới nhất Hay nhất