Cần tháo gỡ 3 điểm nghẽn

Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, VCCI công bố một báo cáo toàn diện mang tên đúng nghĩa: Báo cáo Kinh tế tư nhân Việt Nam.

Không chỉ tiếp nối vai trò đánh giá chất lượng điều hành kinh tế cấp tỉnh của PCI, báo cáo lần này còn lần đầu khái quát toàn cảnh khu vực kinh tế tư nhân, từ hơn 1 triệu doanh nghiệp và 6,1 triệu hộ kinh doanh đang tạo việc làm cho khoảng 26 triệu lao động, tương đương 50,2% tổng việc làm cả nước, đến năng lực đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.

Năm 2025, số doanh nghiệp gia nhập thị trường đạt mức kỷ lục 297.500 doanh nghiệp, tăng 27,4% so với năm trước; 85,7% doanh nghiệp duy trì hoặc mở rộng quy mô hoạt động. Điều này cho thấy niềm tin kinh doanh đang phục hồi mạnh mẽ.

Tuy nhiên, để tạo ra bước bứt phá thực sự trong 12-18 tháng tới, cần tháo gỡ 3 điểm nghẽn lớn nhất hiện nay gồm thị trường đầu ra, khả năng tiếp cận vốn và tính minh bạch của chính sách.

Cải cách thể chế đang đi đúng hướng nhưng khoảng cách giữa thiết kế chính sách ở Trung ương và năng lực thực thi tại cơ sở vẫn còn lớn. Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, Nghị quyết 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật cùng Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội đã mở ra không gian thể chế chưa từng có cho khu vực tư nhân.

Vấn đề hiện nay không còn là thiếu chính sách mà là thực thi chính sách như thế nào để doanh nghiệp thực sự cảm nhận được thay đổi.

Trong giai đoạn tới, để đạt mục tiêu có 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030, cần chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy đồng hành; từ giảm gánh nặng thủ tục sang kiến tạo năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp.

Nếu trong 20 năm qua, PCI chủ yếu hỗ trợ các địa phương cải thiện thủ tục hành chính, thì ở giai đoạn mới, PCI 2.0 và Chỉ số hiệu quả kinh tế tư nhân (BPI) sẽ hướng tới đo lường khả năng của chính quyền trong việc tạo lập thị trường công bằng hơn, hỗ trợ doanh nghiệp hiệu quả hơn và điều hành chủ động hơn.

Việt Nam đang đứng trước thời điểm có ý nghĩa lịch sử khi kinh tế tư nhân được xác định là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế. Mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số và trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao vào giữa thế kỷ đòi hỏi phải giải phóng mạnh mẽ hơn nữa sức sản xuất của khu vực tư nhân.

Để làm được điều đó, điều kiện tiên quyết là xây dựng môi trường kinh doanh thực sự thuận lợi, minh bạch, công bằng và bền vững ở từng địa phương, từng cấp chính quyền, tại mọi điểm tiếp xúc giữa doanh nghiệp, hộ kinh doanh với cơ quan công quyền.

Một năm sau khi Nghị quyết 68 được ban hành, Việt Nam đã có những dữ liệu thực chứng đầu tiên để khẳng định hướng đi là đúng đắn, đồng thời nhận diện rõ hơn những việc cần tiếp tục thực hiện.

Năm thứ hai triển khai Nghị quyết phải là năm của hành động quyết liệt, đưa chính sách đi vào thực chất và chuyển hóa thành kết quả cụ thể tại từng địa phương, từng doanh nghiệp. Chúng ta cùng tin tưởng rằng khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam đang bước vào một vùng sáng mới, với nhiều năng lượng, khát vọng và triển vọng phát triển.