Chạy thận gần nhà
Chỉ riêng Bệnh viện Lê Văn Việt (TP HCM) trong 6 tháng đầu năm 2025 đã phải đáp ứng hơn 2.500 lượt chạy thận lọc máu, tăng nhiều so với trước
"Bác sĩ ở Nhà Bè hỏi tôi có muốn về huyện chạy thận không, tôi mừng lắm, đăng ký liền. Từ ngày chạy thận ở đây khỏe hơn nhiều, không còn đi sớm về khuya" - chị Trần Thị Nhã Phương (33 tuổi, ở huyện Cần Giờ, TP HCM), kể lại hành trình chạy thận của mình.
Không còn đơn độc
Chị Phương là 1 trong 35 bệnh nhân đang chạy thận tại Đơn vị thận nhân tạo - Bệnh viện Cần Giờ gần 2 năm qua, được hưởng lợi từ mô hình chạy thận nhân tạo tại tuyến huyện. Chị cho biết phát hiện bệnh cách đây 3 năm sau khi xuất hiện triệu chứng như mệt mỏi, buồn nôn, nhức đầu, không ăn uống được. Đi khám, bác sĩ xác định chị bị tăng huyết áp nặng dẫn đến suy thận, dù trước đó không hề biết có bệnh.
Gia cảnh chị Phương thuộc diện hộ nghèo, chồng cũng mắc bệnh, không còn khả năng lao động, con trai mới học lớp 7 là động lực duy nhất để chị tiếp tục chiến đấu. "Lúc đầu uống thuốc điều trị nội khoa nhưng sau đó tình trạng xấu dần nên phải chuyển sang chạy thận. Mỗi tuần tôi phải đi 3 buổi tại Bệnh viện Nhà Bè" - chị Phương kể tiếp.

Hiện nay, người dân ở huyện Cần Giờ được tiếp cận chạy thận kỹ thuật cao tại chỗ mà không phải đi xa như trước
Tương tự, bà Nguyễn Thị Thẩm (48 tuổi, ngụ xã Tam Thôn Hiệp) đã có hơn 7 năm sống chung với suy thận. Trước đây, bà thuê trọ một mình ở TP HCM để điều trị, chỉ được về nhà vài ngày mỗi tuần. Chi phí điều trị, đi lại, ăn uống, nhà trọ lên tới 5 - 6 triệu đồng/tháng, vượt quá khả năng của người lao động phổ thông. "Lúc đó, tôi chỉ nghĩ không biết mình còn trụ được bao lâu…" - bà tâm tư.
Từ khi được chuyển về chạy thận tại Trung tâm Y tế Cần Giờ, bà Thẩm như có thêm hy vọng sống. Từ nhà đến bệnh viện chỉ mất 10 phút, được người thân đưa đón, điều trị xong là về nghỉ ngơi. "Về gần nhà, đỡ tốn tiền, tinh thần cũng khỏe hơn nhiều. Bác sĩ, điều dưỡng ở đây rất tận tình, hỏi han từng chút một" - bà Thẩm nói.
Theo BS-CKII Trần Văn Khanh, Giám đốc Bệnh viện Lê Văn Thịnh (TP HCM), sau gần 2 năm hỗ trợ kỹ thuật chạy thận nhân tạo tại Trung tâm Y tế Cần Giờ, bệnh viện đã góp phần giúp người dân nơi đây đỡ phải đi xa như trước, được tiếp cận dịch vụ kỹ thuật cao ngay tại địa phương, đồng thời giảm đáng kể áp lực cho các bệnh viện tuyến trên.
Chở tấm lòng về vùng ven
BS Khanh cho biết thêm hiện toàn huyện Cần Giờ có 43 bệnh nhân suy thận mạn cần lọc máu định kỳ. Trong đó, 35 bệnh nhân đang điều trị tại đơn vị đặt tại Cần Giờ. Tại đây, đang vận hành 9 máy lọc máu, song với nhu cầu gia tăng, cần bổ sung 7 - 10 máy và tăng cường nhân lực. Cùng với đó là kế hoạch chuyển giao kỹ thuật cho y tế địa phương. Tuy nhiên, do Trung tâm Y tế Cần Giờ sắp chuyển đổi thành cơ sở 2 của Bệnh viện Từ Dũ nên Bệnh viện Lê Văn Thịnh sẽ tiếp tục vận hành, phối hợp điều trị cho đến khi đơn vị mới có thể tiếp quản hoàn toàn.
Để duy trì hoạt động này, mỗi ngày, các bác sĩ và điều dưỡng của Bệnh viện Lê Văn Thịnh vẫn đều đặn khởi hành từ phường Bình Trưng từ 5 giờ 30 phút, qua phà Bình Khánh, băng rừng về Trung tâm Y tế Cần Giờ để kịp giờ điều trị cho bệnh nhân. Họ không chỉ mang theo máy móc, thuốc men mà còn là hy vọng sống cho hàng chục bệnh nhân suy thận vùng ven. Từ chỗ chỉ có chưa đến 20 bệnh nhân ban đầu, đến nay điểm chạy thận tại Cần Giờ đã tiếp nhận ổn định 35 - 40 bệnh nhân.
Không chỉ hỗ trợ Cần Giờ, Bệnh viện Lê Văn Thịnh cũng đang gồng gánh bệnh nhân chạy thận từ phía Đông TP HCM và các tỉnh lân cận như Đồng Nai. Hiện bệnh viện có 45 máy lọc máu, chạy suốt 4 - 5 ca/ngày, vận hành gần như 24/7. Nhiều bệnh nhân phải dậy từ 3 - 4 giờ sáng để kịp lịch điều trị. Tốc độ gia tăng bệnh nhân ước tính khoảng 10 - 12% mỗi năm. "Chúng tôi đang lên kế hoạch tăng thêm 10 máy, cải tiến quy trình điều trị và đặc biệt chú trọng đến nhóm bệnh nhân giai đoạn 3 - 4, kéo dài thời gian điều trị nội khoa trước khi phải lọc máu" - BS Khanh thông tin.
Là một trong những bệnh viện ngoại thành TP HCM, Bệnh viện Lê Văn Việt cũng gánh áp lực chạy thận nhân tạo cho người dân không nhỏ. BS-CK2 Nguyễn Khoa Lý, Giám đốc bệnh viện, cho hay suy thận mạn tính đang ngày càng phổ biến, gây ra nhiều gánh nặng về chi phí, sức khỏe và sinh hoạt cho người bệnh. Từ năm 2020, bệnh viện đã thành lập Đơn vị thận nhân tạo với 5 máy lọc máu, thực hiện 178 lượt chạy thận trong năm đầu tiên. Đến năm 2024, lượt chạy thận tăng lên hơn 4.000, đặc biệt chỉ trong 6 tháng đầu năm 2025 đã đạt trên 2.500 lượt.
Trước nhu cầu này, Bệnh viện Lê Văn Việt đã thành lập Khoa Thận Nhân tạo - Lọc máu, đánh dấu bước phát triển mới trong điều trị chuyên sâu cho bệnh nhân suy thận. Khoa được đầu tư hơn 5 tỉ đồng với 10 máy lọc máu, 10 giường bệnh và hệ thống xử lý nước đạt chuẩn. Ngoài kỹ thuật lọc máu chu kỳ (HD), khoa đang triển khai thêm các kỹ thuật cao như đặt catheter tĩnh mạch trung tâm, cầu nối động tĩnh mạch (FAV), lọc máu hấp phụ (HX) và HDF online phương pháp hiện đại giúp nâng cao hiệu quả điều trị. Hiện với đội ngũ khoa gồm 3 bác sĩ, 6 điều dưỡng được đào tạo chuyên sâu, bệnh viện tổ chức 3 ca chạy thận/ngày, đáp ứng nhu cầu điều trị ngày càng cao. Với định hướng phát triển bền vững, nơi đây đang dần trở thành địa chỉ tin cậy cho bệnh nhân suy thận tại khu vực vùng ven Thủ Đức và lân cận.
"Chìa khóa" ngăn bệnh
Theo BS-CKI Đặng Khôi Nguyên, Khoa Thận Nhân tạo - Bệnh viện Lê Văn Thịnh, nguyên nhân hàng đầu gây suy thận là đái tháo đường và tăng huyết áp, thường xuất phát từ lối sống thiếu kiểm soát. Việc tầm soát, kiểm tra định kỳ là "chìa khóa" để ngăn bệnh tiến triển đến giai đoạn cuối phải lọc máu suốt đời.