“Chợ xanh” giữa vùng rừng ngập mặn Cần Giờ

(NLĐO) - Từ những chiếc túi tái chế làm từ băng rôn cũ đến thói quen mang giỏ đi chợ, người dân Cần Giờ đang chung tay giảm rác thải nhựa.

Giữa vùng đất ven biển với hệ sinh thái rừng ngập mặn đặc trưng, những thay đổi nhỏ trong thói quen tiêu dùng đang tạo nên chuyển biến tích cực. Tại xã An Thới Đông và xã Cần Giờ, TPHCM phong trào hạn chế sử dụng túi ni lông không chỉ góp phần bảo vệ môi trường mà còn lan tỏa lối sống xanh, tạo thêm sinh kế cho phụ nữ địa phương.

Xây dựng thói quen tiêu dùng bền vững 

Một buổi sáng tại chợ An Thới Đông, không khí mua bán diễn ra nhộn nhịp. Xen giữa những tiếng rao quen thuộc là hình ảnh ngày càng được nhiều người dân mang theo sử dụng là túi vải, giỏ nhựa hoặc túi tái sử dụng thay vì nhận thêm túi ni lông từ tiểu thương.

Đó là kết quả bước đầu của chương trình "Ngày đi chợ không túi ni lông" do Hội Liên hiệp Phụ nữ xã An Thới Đông phối hợp với Trung tâm Hỗ trợ phát triển Xanh (GreenHub) tổ chức.

Tại chương trình, 100 chiếc túi thân thiện với môi trường đã được trao tặng cho tiểu thương và người dân. Những chiếc túi nhỏ mang theo thông điệp lớn về việc thay đổi thói quen tiêu dùng, giảm sử dụng túi ni lông dùng một lần.

Hiện nay, nhiều người dân tại chợ An Thới Đông đã chủ động mang theo túi riêng khi đi mua sắm. Một số tiểu thương cũng khuyến khích khách hàng tái sử dụng túi cũ hoặc sử dụng các loại túi thân thiện với môi trường.

Bà Ngô Hồng Thanh, người dân xã An Thới Đông, cho biết trước đây mỗi lần đi chợ, bà thường mang về rất nhiều túi ni lông vì mỗi loại thực phẩm được đựng trong một túi riêng.

"Từ khi được tuyên truyền về tác hại của rác thải nhựa, tôi tập thói quen mang theo túi vải. Ban đầu hơi bất tiện nhưng dùng quen thấy rất tiện. Một chiếc túi có thể sử dụng nhiều lần, vừa tiết kiệm vừa giảm lượng rác thải ra môi trường" - bà Thanh chia sẻ.

Theo các tiểu thương, lượng túi ni lông sử dụng mỗi ngày vẫn còn khá lớn, nhưng nhận thức của người dân đang dần thay đổi. Ngày càng nhiều khách hàng mang theo túi riêng hoặc từ chối nhận thêm túi ni lông nếu không thực sự cần thiết.

Bà Trần Thị Hoa, đại diện GreenHub, cho hay Cần Giờ là địa phương có hệ sinh thái rừng ngập mặn và vùng biển rộng lớn, chịu tác động trực tiếp từ tình trạng ô nhiễm rác thải nhựa.

"Nếu không được thu gom đúng cách, túi ni lông có thể theo sông ngòi trôi ra biển, ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường và các loài sinh vật. Vì vậy, giảm sử dụng túi ni lông tại các chợ dân sinh là giải pháp thiết thực nhằm hạn chế rác thải phát sinh từ đầu nguồn" - bà Hoa nói.

Theo bà Hoa, chương trình không chỉ dừng lại ở việc phát túi thân thiện môi trường mà còn hướng đến xây dựng thói quen tiêu dùng bền vững trong cộng đồng.

Biến băng rôn cũ thành những chiếc túi xanh

Không chỉ vận động người dân thay đổi thói quen đi chợ, phụ nữ Cần Giờ còn tìm cách kéo dài vòng đời của những vật liệu tưởng chừng bỏ đi.

Hơn một năm qua, mỗi khi các sự kiện kết thúc, chị Nguyễn Thị Ngọc Thanh, Tổ trưởng Tổ may Xanh, lại xin thu gom những tấm băng rôn, áp phích cũ mang về tái chế.

Sau khi được làm sạch, những tấm băng rôn được các thành viên đo, cắt và may thành túi đi chợ, ví cầm tay, bóp đựng bút hay túi đựng bình nước.

Ý tưởng này xuất phát từ thực tế Cần Giờ là địa phương phát triển du lịch, thường xuyên tổ chức nhiều chương trình, lễ hội và hội nghị. Sau mỗi sự kiện, lượng lớn băng rôn, biển hiệu bằng nhựa thường bị bỏ đi dù vẫn còn giá trị sử dụng.

Theo bà Nguyễn Thị Bích Hòa, cán bộ Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Cần Giờ, sau chuyến tham quan mô hình tái chế tại Hội An, Hội đã quyết định đưa ý tưởng về áp dụng tại địa phương.

Từ đó, Tổ may Xanh được thành lập với sự tham gia của những phụ nữ có tay nghề may. Hội Liên hiệp Phụ nữ phối hợp với GreenHub tổ chức nhiều lớp tập huấn về thiết kế, cắt may sản phẩm và hỗ trợ máy may để các thành viên nâng cao tay nghề.

Từ những chiếc túi đi chợ ban đầu, đến nay các thành viên đã sáng tạo thêm nhiều sản phẩm như ví cầm tay, túi đựng mỹ phẩm, túi đựng bình nước cá nhân với giá bán từ 20.000 đến 60.000 đồng mỗi sản phẩm.

Sau thời gian hoạt động, Tổ may Xanh đã tận dụng hơn 2.000 kg pa nô, băng rôn cùng 200 kg vải thừa để sản xuất gần 3.000 sản phẩm các loại, góp phần giảm đáng kể lượng chất thải nhựa PVC, PP, PE phát sinh ra môi trường.

Theo chị Nguyễn Thị Ngọc Thanh, dù đầu ra sản phẩm vẫn còn nhiều khó khăn do cạnh tranh với những loại túi vải trên thị trường, nhưng điều khiến các thành viên vui nhất là những vật liệu từng bị xem là rác thải nay đã trở thành sản phẩm hữu ích cho cộng đồng.

Thời gian tới, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Cần Giờ sẽ tiếp tục hỗ trợ Tổ may Xanh sản xuất thêm khoảng 1.000 túi đi chợ phục vụ công tác tuyên truyền, đồng thời kết nối đầu ra sản phẩm và tổ chức các lớp nâng cao kỹ năng thiết kế.

Từ những chiếc túi tái chế được trao tận tay người dân đến những phiên chợ ngày càng giảm dần túi ni lông dùng một lần, phong trào sống xanh tại Cần Giờ đang được vun đắp bằng những hành động thiết thực, góp phần bảo vệ hệ sinh thái đặc trưng của vùng đất ven biển và hướng tới một tương lai bền vững hơn.