Chuyện sản phẩm âm nhạc phòng thu và... mớ rau ngoài chợ

(NLĐO) - Sản phẩm âm nhạc và rau bán ngoài chợ tường chừng chả liên quan nhưng ngẫm lại thì có khi nó là một.

Ca sĩ Thiên Vương (thành viên nhóm MTV) đã có một bài viết về thực trạng âm nhạc hiện nay. Anh gởi riêng cho Báo Người Lao Động.

Mớ rau xưa và nay

Nhớ lúc tôi còn nhỏ, khi ba tôi còn trồng rau ngoài vườn, mỗi mùa vụ lại trồng những loại rau khác nhau mà người ta hay gọi là luân canh. Thấy ba khuya đã dậy thu hoạch rau, cho lên xe rồi kéo ra chợ bán, mặt trời lên lại về cuốc đất để chuẩn bị trồng rau khác. Cực vô cùng.

Có năm, rau trồng được mùa, xanh tươi tốt thì mừng. Có mùa thất bát, sâu nhiều đục thủng nhiều lỗ bán không được thì rầu thúi ruột. Thời đó định nghĩa rau chỉ là rau. Sau này, với công nghệ và thuốc hóa học phát triển, công nghệ làm ra rau tươi xanh mơn mởn, trong vài ngày đã có những bó rau xanh ươm và không một vết tích nào của sâu bọ như trước nữa.

Ban đầu người mua rất thích mua loại này vì nó quá bắt mắt. Sau đó thì bắt đầu hoài nghi khi những thông tin trồng rau không chính thống bắt đầu lan rộng. Người mua bắt đầu rỉ tai nhau rau ngon là phải có sâu đục lá thì mới mua.

Người bán vì muốn có lời bắt đầu dùng chiêu thả con sâu vào bó rau để tạo độ tin cậy, khi có người mua bó rau thì xin lại con sâu để thả vào bó rau khác cho dễ bán. Từ đây hình thành một định nghĩa rau sạch và rau không sạch.

Về sau, muốn hướng tới độ ngon ngọt của rau như thuở ban đầu người ta bắt đầu nghiên cứu trồng rau với sự nghiêm ngặt trong việc chăm sóc rau để không cần động chạm đến những phân bón hóa học hay thuốc trừ sâu.

Từ đó hình thành tên gọi rau organic, được đóng mác và chịu sự quản lý của bộ phận chuyên môn được lập nên. Tất nhiên người mua muốn sử dụng loại này sẽ phải trả một số tiền không rẻ, nếu nhìn thấy con sâu đang ăn lá lại càng yên tâm hơn. Người không có tiền vẫn chỉ một lựa chọn là rau xanh mơn mởn kia.

Âm nhạc bây giờ

Quay trở lại với âm nhạc, tôi may mắn là một trong những làm âm nhạc ở giữa sự giao thoa của cách làm âm nhạc trước kia và bây giờ.

Trước kia, muốn vô phòng thâu âm, người ca sĩ phải tập hát cho thật kỹ, từ thuộc lời bài hát đó cho đến xử lý bài hát đó như thế nào, bắt buộc phải tập trước rồi mới bước vô thâu âm, vì xử dụng băng tape để thâu, sẽ không chỉnh sửa xử lý được như bây giờ. Vậy nên, người ca sĩ phải am hiểu về thanh nhạc, về cảm xúc, về tiết tấu để làm sao giảm thiểu nhất việc chênh phô, lệch nhịp mà vẫn thả hồn vào một bài hát.

Sau này, khoảng 15 năm nay xuất hiện công nghệ hiện đại, các phần mềm chỉnh sửa giọng bắt đầu lên ngôi, người ca sĩ bắt đầu lơ là trong việc thâu âm hơn, có cả tôi trong đó, khi những phần mềm kia "gánh" cho mình, chênh phô chỗ nào có thể chỉnh sửa ngay tại chỗ, lệch nhịp có thể kéo thả vài nhấp chuột là đã hoàn hảo. Quá nhanh gọn mà nghe còn chuẩn chỉ nữa.

Đến bây giờ, khi trí tuệ thông minh con người tạo ra, chỉ cần một câu lệnh, một gợi ý là đã có một bài hát, muốn ca sĩ hát như thế nào, xử lý ra sao chỉ cần một cái nhấp chuột. Một bài hát hoàn hảo, một ca sĩ không thể lộ mặt hát và xử lý bài một cách tuyệt năng được hình thành trong nháy mắt. Tôi cũng mê mẩn nó lắm. Lúc này làm tôi nhớ đến bó rau xanh mơn mởn không một vết tích sâu ăn kia.

Nghe lâu dần, tự nhiên tôi lại cảm thấy nó máy móc quá, ít mang tính "người" trong những bài hát đó. Tôi đồ rằng, người tạo ra những bài hát này cũng sẽ thấy điều đó và bắt đầu thả vài con sâu vào để mang tính "tự nhiên" hơn.

Vậy tương lai cho những ca sĩ thật như thế nào? Theo tôi nghĩ, sẽ có một ban kiểm định ra đời. Từ đó hình thành nên một định nghĩa ca khúc, bài hát, tác phẩm organic.

Người ca sĩ sẽ không còn phụ thuộc vào phần mềm chỉnh sửa nữa, vì nó sẽ giống bó rau xanh mơn mởn.

Lúc này, ca sĩ bắt buộc phải trau dồi các kỹ năng để quay trở lại cách thâu âm như thời kỳ trước. Tất nhiên sẽ đổ nhiều công sức ra mới có một tác phẩm tốt. Nhưng mang đậm chất nhất tính "người" và dạt dào cảm xúc ngọt ngào và luôn đầy dư vị.

Người nghe cũng sẽ hình thành nhiều tệp, muốn nghe tác phẩm organic hay tác phẩm được xử lý hoàn hảo bằng một nhấp chuột là sự lựa chọn của họ. Việc ngăn cấm so sánh ca sĩ hát thật và ca sĩ được tạo nên bằng sự tổng hợp là hoàn toàn bất khả thi.

Chi bằng phân giới rõ ràng hơn để người nghe có thể dễ dàng lựa chọn.