"Cởi trói" viện phí trái tuyến
Người tham gia BHYT đón tin vui khi nhiều quyền lợi được mở rộng, giúp tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn, chi phí giảm đáng kể
Hàng loạt chính sách mới về bảo hiểm y tế (BHYT) chính thức có hiệu lực từ ngày 1-7. Sự điều chỉnh mang tính bước ngoặt này hứa hẹn tạo ra một "lá chắn" y tế vững chắc và bao phủ tốt hơn cho mọi người dân.
Mở rộng quyền lợi
Đáng chú ý, người khám ngoại trú trái tuyến tại một số cơ sở y tế sẽ được quỹ BHYT thanh toán 50% mức hưởng, thay vì phải tự chi trả toàn bộ chi phí như trước đây. Theo Bộ Y tế, đây là điểm mới rất quan trọng nhằm mở rộng quyền lợi cho người tham gia.
Bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ BHYT - Bộ Y tế, cho biết quy định này áp dụng khi khám tại cơ sở khám chữa bệnh cấp cơ bản đạt trên 50 điểm, cơ sở tạm xếp cấp cơ bản hoặc cơ sở cấp chuyên sâu mà trước ngày 1-1-2025 được xếp tuyến tỉnh. Đồng thời, cũng áp dụng đối với người khám ngoại trú tại cơ sở cấp cơ bản mà trước ngày 1-1-2025 là tuyến trung ương hoặc tương đương tuyến trung ương.
Mức thanh toán bằng chi phí khám nhân với mức hưởng BHYT rồi nhân 50%. Ví dụ, người có mức hưởng 80%, chi phí khám 1 triệu đồng sẽ được quỹ trả 400.000 đồng. Người dân có thể tra cứu thông tin cấp chuyên môn kỹ thuật và điểm đánh giá của cơ sở khám trên cổng thông tin của Bộ Y tế, sở y tế địa phương hoặc tại các bệnh viện.
Nhiều chế độ BHYT khác cũng được điều chỉnh theo mức lương cơ sở mới 2,53 triệu đồng/tháng từ ngày 1-7. Quỹ BHYT thanh toán 100% nếu tổng chi phí một lần khám thấp hơn 15% mức lương cơ sở (379.500 đồng). Người tham gia đủ 5 năm liên tục trở lên được thanh toán 100% chi phí trong phạm vi quyền lợi khi số tiền cùng chi trả trong năm vượt 6 lần mức lương cơ sở (15,18 triệu đồng). Ngoài ra, quỹ thanh toán chi phí thiết bị y tế tối đa bằng 45 tháng lương cơ sở (113,85 triệu đồng).
Mức đóng BHYT hộ gia đình cũng được tính toán lại. Theo đó, người thứ nhất đóng khoảng 1,37 triệu đồng/năm, người thứ 2 đóng 956.340 đồng/năm và giảm dần cho các thành viên tiếp theo. Các chuyên gia an sinh xã hội đánh giá những điều chỉnh này giúp giảm gánh nặng chi phí khám chữa bệnh và tăng cường khả năng tiếp cận y tế của người dân.

Bác sĩ tư vấn cho bệnh nhân ung thư tái khám tại Bệnh viện K (TP Hà Nội)Ảnh: THÁI HÀ
Điểm tựa lúc ngặt nghèo
Theo BHXH Việt Nam, việc mở rộng phạm vi thanh toán khi khám ngoại trú trái tuyến giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao và giảm bớt chi phí tự chi trả. Thực tế, BHYT đang là điểm tựa của hàng triệu người bệnh. Mỗi năm, cả nước có khoảng 164,7 triệu lượt khám chữa bệnh bằng BHYT, tổng quỹ chi trả hơn 101.000 tỉ đồng. Riêng năm 2025, số lượt khám chữa bệnh BHYT tăng lên 195,1 triệu lượt, tổng chi phí đề nghị thanh toán đạt 166.400 tỉ đồng.
Qua đó, hàng triệu người bệnh đã được hỗ trợ chi phí điều trị khi ốm đau. Nhiều trường hợp mắc bệnh nặng, hiếm gặp có chi phí điều trị lên tới hàng tỉ đồng vẫn được quỹ BHYT chi trả phần lớn. Theo BHXH Việt Nam, có trường hợp được quỹ thanh toán gần 6,7 tỉ đồng; nhiều trẻ em mắc bệnh hiểm nghèo cũng được hỗ trợ kinh phí duy trì sự sống. Ngoài ý nghĩa chia sẻ chi phí, BHYT còn góp phần bảo đảm cơ hội tiếp cận y tế cho mọi người dân, nhất là người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số, người sống tại vùng sâu, vùng xa có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn.
Mới đây, câu chuyện về 2 mẹ con từ Cao Bằng xuống Hà Nội mưu sinh nhận được nhiều sự đồng cảm. Người mẹ không may bị viêm phổi nặng, phải điều trị dài ngày tại Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn. Do thuộc nhóm người dân sinh sống tại vùng khó khăn, người bệnh được quỹ BHYT thanh toán 100% chi phí điều trị gần 10 triệu đồng. Gia đình chỉ phải chi trả hơn 600.000 đồng cho một số dịch vụ ngoài phạm vi được hưởng.
Dưới bài đăng, nhiều người cũng kể lại trải nghiệm tương tự. Có người cho biết mẹ từng điều trị tại khoa hồi sức tích cực với tổng chi phí hơn 60 triệu đồng nhưng gia đình chỉ phải thanh toán khoảng 1,5 triệu đồng. Một trường hợp khác thực hiện can thiệp đặt stent tim chi phí gần 70 triệu đồng, song số tiền thực trả chỉ hơn 5 triệu đồng sau khi BHYT hỗ trợ. Một bệnh nhân chia sẻ hình ảnh hóa đơn điều trị với tổng chi phí hơn 103 triệu đồng, trong đó quỹ BHYT thanh toán khoảng 79 triệu đồng, được xem như minh chứng rõ nét cho vai trò của BHYT trong việc hỗ trợ người bệnh lúc ốm đau.
Theo BHXH Việt Nam, mỗi năm quỹ BHYT chi trả chi phí khám chữa bệnh cho hàng trăm triệu lượt người dân. Việc mở rộng quyền lợi từ ngày 1-7 được kỳ vọng sẽ giúp người tham gia BHYT tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn, đồng thời giảm bớt gánh nặng áp lực chi phí điều trị cho nhiều gia đình.
Siết chất lượng, nâng y đức
Bộ Y tế vừa có công văn yêu cầu các địa phương và cơ sở y tế tăng cường chất lượng khám chữa bệnh BHYT, bảo đảm quyền lợi của người tham gia và sử dụng hiệu quả quỹ BHYT.
Theo đó, các bệnh viện phải nâng cao chất lượng chuyên môn, bảo đảm an toàn người bệnh, kiểm soát nhiễm khuẩn và tăng cường chuyển giao kỹ thuật cho tuyến dưới, nhất là tại vùng sâu, vùng xa.
Bộ Y tế cũng yêu cầu thực hiện nghiêm quy định về kê đơn, chỉ định thuốc, dịch vụ kỹ thuật và vật tư y tế nhằm phòng chống lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT; bảo đảm đủ thuốc, vật tư, trang thiết bị phục vụ điều trị.
Bên cạnh đó, ngành y tế tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, triển khai sổ sức khỏe điện tử, kết nối dữ liệu khám chữa bệnh với cơ quan BHXH, hoàn thành bệnh án điện tử trước ngày 1-1-2027; mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, đăng ký khám trực tuyến và trả kết quả điện tử. Công văn cũng yêu cầu tăng cường phòng chống tham nhũng, tiêu cực, công khai giá dịch vụ, danh mục thuốc, vật tư y tế và nâng cao y đức, tinh thần phục vụ người bệnh.