Điểm nóng xung đột ngày 30-4: Tính toán "ngầm" của Mỹ và Iran
(NLĐO) - Mỹ và Iran đang trong giai đoạn cạnh tranh căng thẳng, cả hai bên đều tìm cách phát tín hiệu rằng mình có sức bền lớn hơn và có lợi về thời gian.
Đó là nhận định của ông Rob Geist Pinfold, giảng viên an ninh quốc tế tại King's College London (Anh). Theo ông, Iran đang cố gắng tạo hình ảnh về sự bình thường cả trong nước lẫn quốc tế bằng cách mở lại các sân bay quốc tế.
Ông Pinfold nói với Al Jazeera: "Ít nhất là tạm thời, Mỹ và Iran đã vượt qua giai đoạn chiến tranh trực tiếp… nhưng vẫn đang ở trong một giai đoạn cạnh tranh căng thẳng. Cả hai bên đều tìm cách phát tín hiệu rằng mình có sức bền lớn hơn và thời gian đứng về phía mình".
Về đề xuất của Iran, ông Pinfold cho rằng Tehran đang trì hoãn các vấn đề khó bằng cách ưu tiên chấm dứt chiến sự và mở lại eo biển Hormuz.
"Nhưng điều này không phù hợp với phía Mỹ, vì họ lo rằng nếu từ bỏ đòn bẩy hiện có - tức là sức ép quân sự - thì giao tranh có thể bùng phát trở lại. Người Iran cũng hiểu rằng nếu từ bỏ điều đó, họ đang đánh mất quân bài tốt nhất của mình" - ông Pinfold nhận định.
Tổng thống Donald Trump đăng tải bức ảnh trên mạng xã hội Truth Social ngày 29-4. Ảnh: Truth Social/Donald Trump
Trong ngày 29-4, Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ "không còn đóng vai người tốt" khi hối thúc Iran "khôn ngoan" hơn trong đàm phán để đạt được thỏa thuận hạt nhân.
"Iran không thể tự giải quyết vấn đề. Họ không biết cách ký một thỏa thuận phi hạt nhân. Tốt hơn hết, họ nên sớm khôn ngoan"- Tổng thống Donald Trump viết trên mạng xã hội vào sáng sớm 29-4 (giờ Mỹ). Ông cảnh báo về những hậu quả nếu Tehran không đồng ý một thỏa thuận hạt nhân mới với Mỹ.
Bài đăng còn kèm bức ảnh dường như được tạo ra bởi trí tuệ nhân tạo (AI), thể hiện nhà lãnh đạo Mỹ đeo kính đen, tay cầm súng và phía sau ông là các vụ nổ. Trên bức ảnh xuất hiện dòng chữ "NO MORE MR. NICE GUY" (tạm dịch: "Không đóng vai người dễ mến nữa", theo ABC News.
Cùng ngày, báo Wall Street Journal dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết Tổng thống Donald Trump đã chỉ thị trợ lý chuẩn bị cho việc kéo dài phong tỏa eo biển Hormuz, qua đó tiếp tục gây áp lực lên khả năng xuất khẩu dầu của Tehran.
Nguồn tin nhấn mạnh Tổng thống Donald Trump cho rằng đó là lựa chọn ít rủi ro hơn so với việc nối lại các cuộc ném bom hoặc rút hoàn toàn Mỹ khỏi cuộc xung đột.
Tuy nhiên, việc duy trì phong tỏa cũng làm kéo dài xung đột và đẩy giá xăng dầu lên cao, tác động đến Đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11 tới.
Iran trước đó đã đưa ra đề xuất mới gồm 3 bước là mở cửa eo biển Hormuz, chấm dứt phong tỏa và sẽ đàm phán về chương trình hạt nhân vào giai đoạn sau.
Nhà lãnh đạo Mỹ có vẻ không đồng ý với đề xuất này khi nói với các trợ lý rằng "đề xuất cho thấy Iran không thiện chí đàm phán".
Một quan chức cấp cao Mỹ nhận xét việc phong tỏa đang phá hủy kinh tế Iran vì khiến nước này gặp khó trong việc lưu trữ dầu chưa bán được, buộc Tehran phải đưa ra đề xuất mới.
Tổng thống Donald Trump dường như đang lựa chọn phương án tiếp tục phong toả eo biển Hormuz. Ảnh: AP
Liên quan tình hình xung đột, Tổng thống Donald Trump hôm 28-4 chỉ trích Thủ tướng Đức Friedrich Merz sau khi nhà lãnh đạo Đức lên tiếng chỉ trích chiến lược của Mỹ tại Iran.
"Thủ tướng Friedrich Merz cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là điều có thể chấp nhận được. Ông ấy không biết mình đang nói gì"- Tổng thống Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
"Không có gì lạ khi Đức đang kém cỏi cả về kinh tế lẫn các lĩnh vực khác"- chủ nhân Nhà Trắng thẳng thắn.
Phản ứng từ Tổng thống Donald Trump diễn ra trong bối cảnh Thủ tướng Friedrich Merz phát biểu tại một sự kiện hôm 27-4 rằng Mỹ "không có chiến lược" nào ở Iran.