Khí cầu chữ V sẽ chinh phục bầu trời

Tháng tới, một khinh khí cầu hình chữ V với kích thước lớn hơn một cái sân bóng chày sẽ cất cánh từ sa mạc Tây Texas để chinh phục độ cao 30,5 km. Khí cầu tìm đường đi nhờ điều khiển từ xa, lang thang trên các đám mây rồi trôi trở về mặt đất.

Với Không lực Mỹ, thử nghiệm này sẽ chứng minh tính khả thi của một loại tàu không gian bán tự động mới, có thể lơ lửng ở độ cao gần vũ trụ để do thám và cung cấp thông tin.

Song với công ty JP Aerospace có trụ sở tại California - tác giả của khí cầu quân sự này - chuyến bay chỉ là một bước đệm nhỏ chuẩn bị cho một cú nhảy xa hơn: một hệ thống sân ga lơ lửng có thể dùng làm trạm dừng chân cho các phi thuyền nhẹ. "Chúng tôi hình dung một trạm hoàn chỉnh như vậy sẽ có bề rộng hơn 3 km", John Powell, người sáng lập ra công ty nói. "Nhưng đó là cả một chặng đường dài. Trước mắt, chúng tôi đi những bước nhỏ đã".

Giá cả là một lý do tại sao Không lực Mỹ lại quan tâm đến kế hoạch của công ty JP Aerospace. Chi phí chế tạo chiếc khinh khí cầu Ascender dài 53 mét này chỉ khoảng 500.000 đôla, thấp hơn nhiều so với số tiền cần cho bất kỳ máy bay thí điểm hoặc thiết bị bay dùng động cơ nào. Thêm vào đó, độ cao của khinh khí cầu thuộc phạm vi chưa từng được giới quân sự khám phá. Nó cũng có thể mang nặng hơn bất kỳ chiếc máy bay do thám nào, không chịu ảnh hưởng của thời tiết (vì ở cao hơn mây) và hầu như tránh được sự tấn công từ mặt đất hay trên không.

 img
Khinh khí cầu Ascender to bằng sân bóng chày khi được bơm căng, trong xưởng sản xuất

"Chúng tôi hy vọng khí cầu sẽ có chức năng như của vệ tinh", Maj. Robert Blackington, thuộc dự án Space Battlelab của Không lực Mỹ, cho biết. Chiếc Ascender có thể lơ lửng trên không, thăm dò khu vực nghi ngờ có vũ khí và theo dõi sự chuyển động của các phương tiện ra vào quanh khu vực đó, hoặc chuyển tiếp tín hiệu liên lạc trên chiến trường. "Người chỉ huy có thể nói chuyện với lính của mình đang ở bên kia quả đồi hoặc rặng núi", Blackington nói.

Tuy vậy, để có thể ra mặt trận, khí cầu trên cần ít nhất hai năm nữa cho việc hoàn thiện. Trước mắt, chuyến bay thử nghiệm chỉ đơn giản chứng minh rằng nó có thể lên tới độ cao 30 km, di chuyển giữa hai điểm theo lệnh từ mặt đất, lơ lửng lại một vị trí trong 5 phút và sau đó hạ cánh an toàn. Ascender sẽ cất cánh trong khoảng ngày 7-21/6 tại sân bay vũ trụ Tây Texas. Buổi thử nghiệm đánh đấu sự kết thúc giai đoạn một của dự án, và Không quân Mỹ sẽ quyết định có tham dự giai đoạn 2 hay không. Giai đoạn này dự kiến sẽ tạo ra một chiếc Ascender có thể bay trong 5 ngày vào cuối năm 2005.

Ascender chỉ là bước đầu tiên trong cuộc chạy đua 3 bước của Công ty JP Aerospace vào vũ trụ. Hai bước tiếp theo là tạo ra một trạm không gian trên cao (có biệt danh Dark Sky Station) và chiếc khí cầu Orbital Ascender dài 1,8 km để di chuyển từ trạm này tới qũy đạo. Dark Sky Station có thể phục vụ như một trạm trung chuyển viễn thông được điều khiển từ xa, đồng thời là "ga xép" cho khí cầu Orbital Ascender.

img 
3 nguyên mẫu của khí cầu Ascender đã được xây dựng. Một chiếc dài 6 mét, một dài 28 mét và một dài 53 mét. 

Bộ ba phương tiện bay trên sẽ đưa con người và đồ vật vào quỹ đạo mà không cần dùng tên lửa đẩy. Nếu thành công, hệ thống của Powel có thể sẽ làm giảm mạnh chi phí của việc phóng thương mại có sử dụng tên lửa. Song trước mắt, JP Aerospace vẫn cần đến các tên lửa đẩy nhỏ để kiểm tra thiết bị.

Các nhà thiết kế cũng sẽ phải vượt qua một trở ngại lớn lâu nay - rằng khí cầu bơm heli chưa bao giờ hoàn tất hành trình. Bất kỳ khí cầu nào đủ mạnh để chống chọi với nắng gió thì lại không đủ nhẹ để lên đến độ cao 30 km. Giải pháp của họ là một hệ thống đẩy ion như đã được sử dụng trên tàu Deep Space 1 của NASA và tàu SMART 1 của Cơ quan vũ trụ châu Âu.