Tâm sáng mọi thời

Những sai lầm của nhà quản lý giáo dục như: Giao cho giáo viên thu tiền học phí; đời sống còn thiếu thốn khiến giáo viên phải “chân ngoài dài hơn chân trong”, nhiều yếu tố xã hội khác tác động... đã làm quan hệ thầy trò phai nhạt, ít có sự gần gũi. Nhưng dù bị tác động thế nào, tiếng nói người trong cuộc vẫn là sự đòi hỏi nghiêm khắc: Đã làm thầy thì phải giữ chữ tâm.

Trong buổi tọa đàm về “Chữ tâm của nhà giáo” do Hội Khoa học Tâm lý – Giáo dục TPHCM tổ chức ngày 16-11, thạc sĩ Nguyễn Thị Ánh Nguyệt, Tổ chức Cô nhi Thế giới (WWO), đã kể nhiều mẩu chuyện rất đáng để ngành giáo dục suy nghĩ. Trong đó có mẩu chuyện này: Có em học lớp 12, học lực rất giỏi nhưng nhất định không thi ĐH. Khi tìm hiểu thì biết rằng do em mặc cảm về việc cô giáo bắt quỳ trước lớp vì để bị nhắc đóng học phí đến lần thứ 3. Hình ảnh bà nội em (cha mẹ em có cuộc sống riêng nên em sống với bà nội) vừa khóc vừa xin cô đã để lại ký ức đau buồn trong em khiến em không muốn tiếp tục học lên ĐH.

Giữa dòng đời vạn biến

Theo cô Nguyệt, đây không phải là trường hợp cá biệt. Nhiều em gặp khó khăn trong học tập mà nguyên nhân chính là do đến lớp bị thầy cô nhắc nhở chuyện đóng học phí nên lo lắng, sợ đi học rồi dẫn đến không học được. “Chính vì sự vô tình của thầy cô giáo đã để lại ảnh hưởng nặng nề trên tâm lý của học sinh. Nếu giáo viên không cân nhắc kỹ trong hành động của mình sẽ vô tình làm mất cơ hội học tập, cơ hội đóng góp cho xã hội của các em”, cô Nguyệt nhận xét.

Nhà giáo Lê Minh Nga cho rằng, do ảnh hưởng kinh tế thị trường, hiện nay có hiện tượng thầy cô dạy trên lớp thì sơ sài rồi “kéo” học sinh về nhà dạy thêm. Điều này làm ảnh hưởng đến vị trí người thầy trong xã hội. Cô Nga cho rằng: “Dù biết đó là lao động chính đáng nhưng phải làm sao “chân ngoài không dài hơn chân trong”.

Việc học thêm, dạy thêm tràn lan như hiện nay cũng cho thấy chương trình học quá nặng nề. Theo PGS Hồ Lê: “Học sinh có nhu cầu học thêm để nâng cao kiến thức là rất chính đáng. Nhưng giáo viên lợi dụng việc này để trục lợi cho mình thì đáng lên án!”.

Học sinh Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong- TPHCM tặng hoa cho thầy hiệu trưởng Võ Anh Dũng trong buổi mít tinh mừng Ngày Nhà giáo VN do Sở GD-ĐT TP tổ chức. Ảnh: H.LÂN

Giữ cho tâm bất biến

Những sai lầm của nhà quản lý giáo dục như: Giao cho giáo viên thu tiền học phí; đời sống còn thiếu thốn khiến giáo viên phải “chân ngoài dài hơn chân trong”, nhiều yếu tố xã hội khác tác động... đã làm quan hệ thầy trò phai nhạt, ít có sự gần gũi. Nhưng dù bị tác động thế nào, tiếng nói người trong cuộc vẫn là sự đòi hỏi nghiêm khắc: Đã làm thầy thì phải giữ chữ tâm.

Thạc sĩ Đặng Văn Minh nhận xét: “Tôi thấy thầy cô hiện nay ít quan tâm đến học trò, dạy hết giờ là xong, học trò làm gì cũng không biết. Khi người thầy không chăm sóc thì học trò làm sao giỏi được. Cái tâm của thầy giáo biểu hiện ra hành động chính là việc quan tâm, chăm sóc từng học trò của mình”. GS-Nhà giáo Nhân dân Lê Trí Viễn nêu: “Không phải cứ vào lớp, giảng bài thao thao bất tuyệt theo ý mình rồi nạt nộ, la mắng là học trò chịu nghe theo. Ông thầy nào vào lớp giảng bài mà để học trò ngồi ngáp, nói chuyện là thầy dạy không nhiệt tình, nên về nhà chứ đừng dạy nữa”. PGS Hồ Lê cũng cùng quan điểm: “Người thầy mà dùng đến đòn roi, nắm đấm để uốn nắn học trò thì đó là một thất bại. Không phải cứ học trò lười, sao nhãng việc học thì người thầy cũng bỏ mặc; mà ngược lại, càng phải quan tâm, động viên nhiều hơn vì đó là thiên chức của nhà giáo”.

GS-Nhà giáo Nhân dân Lê Trí Viễn nhấn mạnh: “Cứ nhiệt tình trước đã, cứ hết lòng hết dạ vì học trò, rồi sẽ thấy cây đơm trái ngọt. Anh có tâm với nghề, giảng bài hay, nhiệt tình, nhìn thấy học trò ngồi nghe giảng một cách say sưa thì không có điều gì hạnh phúc bằng!”. Và ông kết luận: “Hiện nay, có nhiều chuyện tiêu cực xảy ra trong ngành giáo dục làm hình ảnh người thầy ít nhiều bị hoen ố, nhưng tôi tin rằng cái tâm của người thầy thời nào cũng sáng lung linh. Và dạy học luôn là một nghề cao quý”.