"Hồi sinh" những tấm pano bỏ đi

(NLĐO)- Thay vì thành rác thải, những tấm pano, áp phích cũ được "hồi sinh" thành các sản phẩm hữu ích, mang thông điệp bảo vệ môi trường đến cộng đồng.

Sáng sớm, chị Tống Thị Kim Hoa (Khu dân cư số 6, Đặc khu Côn Đảo) xách chiếc túi nhiều màu sắc đến chợ mua thực phẩm. Chiếc túi không phải sản phẩm bán trong siêu thị hay cửa hàng thời trang, mà được may từ những tấm pano đã qua sử dụng. 

"Đi chợ bằng chiếc túi này quen rồi. Nó chống nước tốt, đựng được nhiều đồ, dùng xong chỉ cần giặt sạch rồi phơi khô là tiếp tục sử dụng. Quan trọng hơn là mình giảm được rất nhiều túi ni-lông" - chị Hoa chia sẻ.

Vòng tuần hoàn xanh

Những chiếc túi nhỏ bé ấy là kết quả của một mô hình đang mang lại hiệu quả thiết thực tại Đặc khu Côn Đảo. Không chỉ góp phần giảm lượng rác thải nhựa ra môi trường, mô hình còn tạo thêm thu nhập cho phụ nữ địa phương và gây quỹ hỗ trợ những hoàn cảnh khó khăn.

Bà Nguyễn Thị Thu Thảo, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Đặc khu Côn Đảo, cho biết trước đây, sau mỗi sự kiện, lượng pano và áp phích hầu hết đều bị thải bỏ. Phần lớn trong số đó được làm từ vật liệu nhựa dày, bền chắc, có khả năng chống nước tốt nhưng lại ít được tái sử dụng.

"Nhìn những tấm bạt còn rất mới nhưng bị bỏ đi, chúng tôi nghĩ nếu tận dụng được nguồn vật liệu này để tạo ra sản phẩm hữu ích thì vừa tránh lãng phí vừa góp phần bảo vệ môi trường"- bà Thảo nói. 

Ý tưởng nhanh chóng được hiện thực hóa khi huyện Côn Đảo (nay là Đặc khu Côn Đảo) triển khai Đề án kinh tế tuần hoàn vào giữa năm 2024. Lúc bấy giờ, Hội Liên hiệp Phụ nữ Côn Đảo đã đăng ký thực hiện mô hình tái chế pano, áp phích thành giỏ đi chợ với mục tiêu kéo dài vòng đời của vật liệu nhựa, giảm lượng rác thải phát sinh và thay đổi thói quen sử dụng túi ni-lông của người dân. 

Những tấm pano sau khi thu gom được vệ sinh sạch sẽ, phơi khô rồi chuyển đến các "điểm may xanh". Tại đây, chúng được đo đạc, thiết kế và cắt may thành các loại túi xách, túi đựng bình nước, ví cầm tay hay nhiều vật dụng tiện ích khác.

Điều đặc biệt là mỗi sản phẩm đều mang dấu ấn riêng. Những dòng chữ, hình ảnh từng xuất hiện trên pano đôi khi trở thành họa tiết trang trí độc đáo, khiến không chiếc túi nào giống hoàn toàn chiếc túi nào.

Chiếc túi nhỏ, giá trị lớn

Để biến những tấm bạt dày thành sản phẩm có tính thẩm mỹ cao không phải là công việc đơn giản. Chất liệu cứng, dày và trơn đòi hỏi người thợ phải có tay nghề, sự kiên nhẫn cùng nhiều kinh nghiệm xử lý đường kim mũi chỉ. Bà Nguyễn Thị Thu Hà là một trong những thành viên đầu tiên tham gia mô hình.

Trước chiếc máy may đã gắn bó nhiều năm, bà cẩn thận lựa chọn từng mảng màu, căn chỉnh từng đường cắt trước khi ghép lại thành sản phẩm hoàn chỉnh. 

"Khi may, tôi luôn cố gắng tận dụng tối đa vẻ đẹp của từng tấm pano. Làm sao để chiếc túi không chỉ chắc chắn mà còn đẹp mắt. Mỗi sản phẩm khi ra đời đều mang theo một thông điệp về bảo vệ môi trường" - bà Hà chia sẻ.

Không chỉ riêng bà Hà, nhiều phụ nữ trên đảo cũng trở thành những mắt xích quan trọng trong hành trình tái chế này. Ngoài công việc thường nhật, chị Trần Thị Kiều còn tham gia sản xuất các loại túi tái chế từ pano. 

"Mỗi ngày tôi có thể hoàn thành từ 10 đến 30 chiếc tùy kích cỡ. Công việc không quá nặng nhọc nhưng mang lại thêm thu nhập. Quan trọng hơn là mình thấy vui vì đang góp phần làm điều có ích cho môi trường" - chị Kiều tâm sự.

Từ vài cá nhân ban đầu, đến nay Đặc khu Côn Đảo đã xây dựng được 5 "điểm may xanh" với hơn 1.000 sản phẩm được đưa vào sử dụng. Không chỉ góp phần bảo vệ môi trường, mỗi chiếc túi sau khi hoàn thiện được bán với giá từ 25.000 - 30.000 đồng lại trở thành nguồn quỹ ý nghĩa giúp đỡ hội viên có hoàn cảnh khó khăn, phụ nữ yếu thế và tổ chức các hoạt động an sinh xã hội trên địa bàn.

Theo nhận xét của lãnh đạo Đặc khu Côn Đảo, từ một sáng kiến nhỏ, mô hình đã tạo nên nhiều giá trị cùng lúc: Giảm rác thải nhựa, tăng thu nhập cho người dân, hỗ trợ người yếu thế và thúc đẩy lối sống xanh trong cộng đồng. Đó cũng chính là tinh thần của kinh tế tuần hoàn - biến thứ tưởng như bỏ đi thành nguồn tài nguyên mới, kéo dài giá trị sử dụng của vật liệu thay vì kết thúc ở bãi rác.

Và những tấm pano từng treo trên đường phố giờ đây tiếp tục hiện diện trong đời sống theo một cách khác. Chúng theo chân người dân đến chợ, lên xe máy, vào các khu dân cư và mang theo câu chuyện đẹp về sự sáng tạo của phụ nữ Đặc khu Côn Đảo.