Du lịch cũng cần đăng ký bảo hộ

Một buổi họp mới đây quanh việc Công ty Du lịch Thế Hệ Trẻ khiếu nại một công ty du lịch khác có chi nhánh tại TPHCM dưới sự “phân xử” của Hiệp hội Du lịch TPHCM đặt ra những vấn đề đáng lưu tâm.

Lãnh đạo Công ty Thế Hệ Trẻ bức xúc bởi tour khám phá Đông Bắc được xem là độc quyền mà công ty này bỏ kinh phí, công sức khai phá  nhưng khai thác chưa bao lâu đã bị “cướp” mất. Chương trình tour của hai công ty có nhiều chi tiết giống nhau đến từ ngày, giờ, nơi ăn chốn ở…, giống cả lời văn, lỗi chính tả. Đáp lại, lãnh đạo công ty du lịch bị tố cho rằng sản phẩm du lịch không thể độc quyền; các tuyến điểm, lộ trình trong tour giống nhau là bình thường. Thậm chí, vị này còn cho rằng “chưa biết ai đạo ai?”…

Cũng chính vì sản phẩm du lịch mang tính đặc thù, các địa danh nổi tiếng, danh lam thắng cảnh… là tài sản chung của toàn xã hội nên chuyện sao chép tour “rõ như ban ngày” nhưng ngay cả Hiệp hội Du lịch, Sở Văn hóa - Thể thao - Du lịch TPHCM cũng không thể làm “trọng tài” phân xử bởi thiếu luật.

Trong khi đó, nạn “xào nấu, sao chép” tour lẫn nhau đã trở thành tình trạng phổ biến trong ngành du lịch. Nhiều công ty du lịch nói rằng để có một tour mới lạ, hấp dẫn và “không đụng hàng” cần thời gian đi thực tế, đầu tư kinh phí, khảo sát… Thế nhưng, có khi “đứa con” chưa thành hình hài đã bị người khác “cướp” trên tay giống như câu chuyện “cốc mò, cò xơi”. Thậm chí, chương trình tour vừa đưa lên mạng quảng bá, khách chưa kịp đọc đã có nhân viên của công ty du lịch khác chép về rồi làm thành chương trình tour của họ…

Lãnh đạo Phòng Lữ hành Sở Văn hóa - Thể thao - Du lịch TPHCM cũng ngán ngẩm khi nhắc đến chuyện này. “Mỗi lần nhận chương trình tour mới từ các hãng lữ hành, đọc qua một lượt là thấy buồn vì nhiều tour cứ hao hao giống nhau, thiếu sự khác biệt...”- vị này chia sẻ…

Nhiều công ty du lịch cho rằng: Đã đến lúc ngành du lịch cần có quy định bảo vệ đơn vị sáng tạo ra các tour mới, tour độc đáo. Chẳng hạn, một hãng lữ hành khi có tour mới không đụng hàng có thể đăng ký bảo hộ, khai thác trong một thời gian nhất định rồi các công ty khác mới được quyền “nhảy” vào. Đồng thời, các biện pháp chế tài đối với các đơn vị sao chép tour của người khác cũng cần được áp dụng, nếu không, với các sản phẩm du lịch “sao qua chép lại” ngành du lịch sẽ tự giết mình vì mất khách.