Vinapco từng gửi “tối hậu thư” cho Indochina Airlines

Indochina Airlines giãi bày nguyên nhân chậm trả nợ là do trong tháng 3, số lượng chuyến bay bị hủy tương đương 52 giờ bay, tương ứng với lượng dầu không tiêu thụ là 119 tấn, tương đương 1,7 tỉ đồng...

Như Báo NLĐ ngày 8-4 đã thông tin, Công ty Cổ phần Hàng không Đông Dương (Indochina Airlines) đã bị đối tác là Công ty Xăng dầu hàng không (Vinapco) phát đơn đòi nợ số tiền mua nhiên liệu bay lên đến 30 tỉ đồng.

Indochina Airlines đồng ý trả nợ

Ngày 8-4, ông Trần Hữu Phúc, Giám đốc Vinapco, cho biết sau khi gửi văn bản xin ý kiến chỉ đạo của các cơ quan quản lý Nhà nước và làm việc trực tiếp với lãnh đạo Indochina Airlines thì hãng hàng không này đã trả khoản nợ 30 tỉ đồng và dư nợ tính đến thời điểm đó chỉ còn 3 tỉ đồng. Do vẫn phải tra nạp xăng dầu hằng ngày cho các chuyến bay nên dư nợ của Indochina Airlines tiếp tục tăng trong những ngày tiếp theo. Ngày 2-4, Vinapco đã có văn bản số 521/XDHK-KDXNK giục Indochina Airlines trả tiếp khoản nợ quá hạn 8,1 tỉ đồng vào thời điểm trước ngày 6-4. Trong văn bản đòi nợ lần thứ tư này, Vinapco ra “tối hậu thư” sẽ thực hiện hình thức thu tiền trước khi tra nạp nhiên liệu cho mỗi chuyến bay hằng ngày của Indochina Airlines trong trường hợp hãng không trả nợ trước thời hạn nói trên. Cụ thể, vào lúc 16 giờ hằng ngày sát ngày tra nạp nhiên liệu, Indochina Airlines phải chuyển khoản thanh toán số tiền 803 triệu đồng/ngày, đồng thời fax (hoặc email) ủy nhiệm chi trả tiền cho Vinapco có xác nhận, đóng dấu của ngân hàng. Trong đó bao gồm cả tiền tra nạp dầu cho các chuyến bay trong ngày và thu thêm hơn 200 triệu đồng/ngày để trừ vào số tiền nợ quá hạn. Quyết định này được đưa ra trên cơ sở điều khoản 5.5 của hợp đồng số 35/Vinapco-Indochina 2009 và Vinapco tuyên bố sẽ không chịu trách nhiệm về các thiệt hại phát sinh từ vi phạm cam kết thanh toán theo hợp đồng.

Nhận được “tối hậu thư” này, Indochina Airlines  đã có văn bản thông báo sẽ thu xếp trả nợ vào các ngày 6 và 9-4. Trong đó, Indochina Airlines cũng giãi bày nguyên nhân chậm trả nợ là do trong tháng 3, số lượng chuyến bay bị hủy tương đương 52 giờ bay, tương ứng với lượng dầu không tiêu thụ là 119 tấn, tương đương 1,7 tỉ đồng. Mặt khác, từ giữa tháng 2, mỗi ngày Indochina Airlines cũng giảm 2 chuyến bay nên lượng dầu tiêu thụ giảm. Trong khi đó, số tiền Vinapco yêu cầu ứng trước cho nhiên liệu tiêu thụ trong tháng 3 căn cứ vào lượng dầu tiêu thụ của tháng 1 là tháng vận chuyển cao điểm nhất của hãng. Trong thực tế, Indochina Airlines đã trả cho Vinapco 5 tỉ đồng nợ quá hạn như cam kết và dự kiến hôm nay (9-4) sẽ trả nốt 3,1 tỉ đồng.

Tranh chấp về hợp đồng kinh tế

Ông Trần Hữu Phúc cho biết ngay cả khi đã “làm căng” như vậy, nếu Indochina Airlines không chịu trả tiền theo ngày thì Vinapco cũng không thể ngừng cung cấp nhiên liệu mà phải báo cáo cấp trên cho ý kiến!

Theo ông Lại Xuân Thanh, Phó cục trưởng Cục Hàng không, tranh chấp giữa Vinapco và Indochina Airlines hoàn toàn là tranh chấp về hợp đồng kinh tế chứ không phải nảy sinh do độc quyền như đối với trường hợp của Pacific Airlines ngày 1-4-2008. Thông thường, hành vi mua bán hàng hóa giữa hai bên được điều tiết bằng hợp đồng kinh tế nhưng do trước đây đã có tiền lệ phải có sự chỉ đạo trực tiếp của cơ quan quản lý Nhà nước nên quyền của mỗi bên trong trường hợp vi phạm hợp đồng sẽ bị hạn chế. Doanh nghiệp không thể cứ vận dụng các điều khoản trong hợp đồng để giải quyết tranh chấp phát sinh mà phải chờ sự chỉ đạo của cơ quan quản lý Nhà nước. Hoạt động hàng không là giao thông công cộng của quốc gia, không thể bị gián đoạn, song về phía doanh nghiệp cũng phải có cơ chế để họ bảo đảm kinh doanh có hiệu quả. Trong trường hợp này, làm thế nào bảo đảm được quyền độc lập trong kinh doanh của doanh nghiệp là một câu hỏi lớn đặt ra cho các cơ quan quản lý. Cách giải quyết tranh chấp phải tính đến hiệu quả của doanh nghiệp và cả xã hội vì hoạt động hàng không có ảnh hưởng sâu rộng đến kinh tế - xã hội nói chung. Nếu can thiệp phải có cơ chế rõ ràng để làm căn cứ xử lý các tình huống tương tự.