LẮNG NGHE NGƯỜI DÂN HIẾN KẾ: Lời giải số cho bệnh viện tuyến cuối
Song song nâng cấp hạ tầng, công nghệ số là "chìa khóa" giảm tải bệnh viện tuyến cuối TP HCM, hướng đến y tế thông minh
Trước áp lực khám chữa bệnh chuyên sâu, chuyển đổi số giúp phân luồng hiệu quả, tối ưu nguồn lực và tiết kiệm "thời gian vàng" cho y - bác sĩ lẫn người bệnh.
Chủ động lịch khám, bỏ chờ đợi
Tình trạng quá tải tại các bệnh viện tuyến cuối ở TP HCM hiện nay vẫn là vấn đề nhức nhối, dù thành phố đã triển khai nhiều giải pháp cấu trúc lại hệ thống y tế. Các bệnh viện lớn như Chợ Rẫy, Từ Dũ, Bình Dân, Ung Bướu, Nhân dân Gia Định, Chấn thương Chỉnh hình, Nguyễn Tri Phương, Hùng Vương... thường xuyên đón hàng ngàn lượt khám mỗi ngày. Các bệnh viện đa khoa khu vực ở cửa ngõ thành phố cũng xảy ra tình trạng quá tải cục bộ. Nguyên nhân chủ yếu do dân số đông đúc, nhu cầu khám chuyên sâu tăng cao - đặc biệt sau các thay đổi hành chính lớn, cùng thói quen đổ xô lên tuyến cuối dù bệnh lý có thể xử lý ở tuyến dưới.
Để giảm tải hiệu quả, kết hợp song song với việc mở rộng cơ sở 2 (mô hình "cánh tay nối dài") và nâng cấp hạ tầng, áp dụng công nghệ đang được xem là giải pháp quan trọng. Công nghệ không chỉ giúp phân luồng bệnh nhân mà còn tối ưu hóa quy trình, tiết kiệm thời gian và chi phí cho cả người bệnh lẫn nhân viên y tế.

Bệnh nhân ở Cần Giờ không còn phải đi xa, chờ đợi phà mà nay có thể chạy thận ngay tại Bệnh viện Từ Dũ (cơ sở 2). Ảnh: HẢI YẾN
Ứng dụng phổ biến nhất hiện nay là hệ thống đặt lịch khám trực tuyến. Bệnh viện Chợ Rẫy đã phát triển ứng dụng (app) "BV Chợ Rẫy", cho phép bệnh nhân tái khám đặt lịch hẹn cụ thể theo khoa, giờ, loại đối tượng, thậm chí chọn nhiều chuyên khoa trong một ngày. Người bệnh lần đầu vẫn đến quầy in số nhưng khi tái khám có thể đi thẳng đến phòng khám, giảm đáng kể thời gian chờ đợi. Nền tảng này giúp người bệnh dễ dàng theo dõi, tra cứu hồ sơ sức khỏe cá nhân và gia đình qua căn cước công dân hoặc mã hồ sơ, vừa gia tăng tính minh bạch vừa bảo đảm quyền riêng tư.
Tương tự, Bệnh viện Từ Dũ hỗ trợ đặt lịch qua tổng đài 028.1081 hoặc 028.1068, kết hợp các nền tảng như Medpro, BookingCare kết nối hơn 100 bệnh viện, giúp lấy số trực tuyến và tư vấn từ xa. Những công cụ này đã giảm ùn tắc tại quầy đăng ký, phân bổ đều lượt khám theo khung giờ, tránh tình trạng người bệnh chen chúc từ sáng sớm.
Tối ưu nguồn lực, cứu ca nặng
Tiếp theo là telemedicine (khám chữa bệnh từ xa) và hội chẩn trực tuyến - giải pháp đang được đẩy mạnh nhằm giảm tải tuyến cuối. Tại TP HCM, nhiều bệnh viện lớn như Nhi Đồng Thành phố, Thống Nhất… đã triển khai trung tâm Telehealth kết nối bác sĩ tuyến dưới (trạm y tế cấp xã, cơ sở y tế…) với chuyên gia tuyến cuối. Bệnh nhân ở xa, mắc bệnh nhẹ hay bệnh mạn tính có thể được tư vấn, chẩn đoán và kê đơn không cần đến trực tiếp, giúp giảm 30%-40% lượng người khám. Sở Y tế đặt mục tiêu đến năm 2030 có 100% cơ sở y tế đủ khả năng khám từ xa. Giải pháp này đặc biệt ý nghĩa đối với người bệnh tại các trạm y tế cấp xã hay đặc khu Côn Đảo. Đương nhiên, mô hình đòi hỏi sự đồng bộ về hạ tầng và nhân lực.
Bên cạnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) và hồ sơ y tế điện tử cũng được ứng dụng rộng rãi. AI hỗ trợ chẩn đoán hình ảnh hay lập kế hoạch xạ trị giúp rút ngắn thời gian từ 5-10 ngày còn vài giờ. Việc số hóa hồ sơ giúp bác sĩ truy xuất thông tin trong vài giây, giảm thiểu thủ tục hành chính. Các kiosk y tế thông minh tích hợp căn cước công dân gắn chip hoặc VNeID cho phép người dân tự đăng ký và thanh toán không tiền mặt, hạn chế tối đa ùn tắc tại quầy thu ngân.
Hệ thống quản lý bệnh viện (HIS) và phần mềm theo dõi giường bệnh thời gian thực giúp điều phối nguồn lực hiệu quả, tránh ùn ứ. HIS hỗ trợ quản lý toàn diện từ thông tin bệnh nhân, hồ sơ lâm sàng, dược, vật tư y tế đến tài chính và báo cáo thống kê. Việc triển khai đồng bộ hệ thống này góp phần giúp ngành y tế hoàn thành tốt nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe, tuy nhiên cần đặc biệt chú ý đến tính bảo mật. Tóm lại, công nghệ là chìa khóa giảm tải tức thì và bền vững, giúp bác sĩ có thêm "thời gian vàng" cứu chữa ca nặng. TP HCM cần tiếp tục đầu tư hạ tầng số, đào tạo nhân lực và truyền thông để thay đổi thói quen người dân, hướng tới một nền y tế thông minh.

