Càng xử càng rối
Vụ án khởi tố từ năm 1990 nhưng mãi đến năm 2006 mới được đưa ra xét xử. Từ đó đến nay, vụ án xử đi xử lại nhiều lần vẫn chưa xong
Năm 1989, Xí nghiệp Khảo sát thiết kế giao thông được Sở GTVT Long An cho phép trực tiếp ký hợp đồng xây dựng các công trình giao thông cấp huyện trong tỉnh và các cơ quan ngoài tỉnh, theo phương thức tự chủ tài chính. Ngay khi được Sở GTVT Long An cho phép, xí nghiệp thông báo rộng rãi sẽ trả hoa hồng cho những ai tìm được công trình để thi công. Ngoài ra, Ban Giám đốc Xí nghiệp Khảo sát thiết kế giao thông Long An cũng thống nhất chi từ 8% đến 10% hoa hồng cho bên có công trình
Ông Lê Thanh Dậu với lá đơn kêu oan
Hoãn xử rồi... “quên” luôn suốt 11 năm
Thực hiện theo phương thức như trên, tính từ đầu năm 1989 đến tháng 5-1990, Xí nghiệp Khảo sát thiết kế giao thông Long An đã ký được 10 hợp đồng thực hiện các công trình giao thông. Tuy nhiên, trong lúc tổ chức thi công theo hợp đồng đã ký, xí nghiệp bị thanh tra và kết luận làm trái với các quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế. Hồ sơ chuyển sang CQĐT Công an tỉnh Long An để xem xét khởi tố vụ án hình sự đối với các cá nhân đã cố ý làm trái.
Năm 1990, vụ án được khởi tố, các cá nhân sai phạm bị bắt tạm giam. Năm 1993, VKSND tỉnh Long An ra cáo trạng truy tố các bị can Lã Văn Lượng (nguyên giám đốc), Phạm Quốc Đằng (nguyên phó giám đốc), Lê Thanh Dậu (công nhân) về các tội tham ô, đưa hối lộ, cố ý làm trái các quy định về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng. Đầu năm 1994, TAND tỉnh Long An đưa vụ án ra xét xử nhưng do bị cáo Lã Văn Lượng bỏ trốn khi được tại ngoại nên phải hoãn xử. Ngày 30-1-1995, TAND tỉnh Long An ra quyết định tạm đình chỉ vụ án vì không bắt được Lã Văn Lượng. Mãi 11 năm sau, ngày 25-5-2006, vụ án mới được khởi động trở lại do hai bị cáo Lê Thanh Dậu và Phạm Quốc Đằng có đơn yêu cầu đưa vụ án ra xét xử. Khi chuẩn bị xét xử, tòa nhận được tin Lã Văn Lượng ra đầu thú. Vì thế, vụ án buộc phải hoãn chờ tiếp nhận bị cáo thứ ba.
Điệp khúc treo - giam - treo
Ngày 24-7-2006, TAND tỉnh Long An đưa vụ án ra xét xử theo thủ tục sơ thẩm. HĐXX tuyên bố 3 bị cáo phạm tội tham ô tài sản, xử phạt bị cáo Lã Văn Lượng 3 năm tù (nhưng cho hưởng án treo); Phạm Quốc Đằng 7 tháng 15 ngày tù; Lê Thanh Dậu 14 tháng 9 ngày tù. Miễn truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi cố ý làm trái (bị cáo Lượng, Đằng) và đưa hối lộ (cả 3 bị cáo).
|
Kêu oan tới cùng Bị án Lê Thanh Dậu hiện đã gởi đơn kêu oan đến VKSND và TAND Tối cao đề nghị xem xét bản án phúc thẩm ngày 14-4-2009 của TAND tỉnh Long An. Theo bị án Dậu, nếu hai bị án Lượng và Đằng được hưởng án treo thì bị án Dậu phải được tòa tuyên vô tội vì chỉ làm theo lệnh cấp trên (việc này bị án Lượng đã thừa nhận trong các phiên tòa). Trao đổi với chúng tôi, ông Dậu cho biết sẽ kêu oan cho tới khi công lý được làm sáng tỏ mới thôi. |
Một lần nữa, cả ba bị cáo cùng kháng cáo kêu oan. Ngày 14-4-2009, TAND tỉnh Long An đưa vụ án ra xử phúc thẩm. Đại diện VKSND tỉnh Long An đề nghị HĐXX hủy toàn bộ bản án sơ thẩm, trả hồ sơ điều tra xét xử lại vì chưa đủ căn cứ buộc tội đối với bị cáo Lã Văn Lượng và Phạm Quốc Đằng. Riêng bị cáo Lê Thanh Dậu không phạm tội do khoản tiền (2 triệu đồng) mà bị cáo trực tiếp chi đã được giám đốc Xí nghiệp Khảo sát thiết kế giao thông Long An lúc bấy giờ chấp thuận. Được trình bày trước tòa, bị cáo Lượng và Đằng nói vụ án kéo dài 19 năm, họ quá mệt mỏi, nay xin được hưởng án treo nếu tòa xét thấy họ có tội. HĐXX đã tuyên bố cả 3 bị cáo phạm tội tham ô và đưa hối lộ; miễn trách nhiệm hình sự về hành vi cố ý làm trái đối với bị cáo Lượng và Đằng. Qua đó, tòa tuyên phạt Lã Văn Lượng 3 năm tù, Phạm Quốc Đằng 2 năm và Lê Thanh Dậu 18 tháng tù. Tất cả đều được hưởng án treo.
Hòa cả làng?
Đề cập về bản án này, nhiều luật sư có chung nhận định với những tội danh mà án phúc thẩm nêu, việc cho các bị cáo hưởng án treo là không hợp lý, quá chênh lệch so với án sơ thẩm, hơn nữa thiếu công bằng với bị cáo Dậu (hành vi của bị cáo Lượng và Đằng nghiêm trọng hơn Dậu). Phải chăng càng xử càng thấy rối và muốn kết thúc vụ án này nên TAND tỉnh Long An xử “hòa cả làng”?
Theo luật sư Phạm Ngọc Quang, chuyện chi hoa hồng cho bên có công trình đã được xí nghiệp công khai với mục đích tạo công ăn việc làm cho đơn vị thì không nên xem đó là hành vi đưa hối lộ. Mặt khác, qua đối chiếu sổ sách cho thấy thời gian khởi tố vụ án, khởi tố bị can, phần lớn các công trình đều chưa quyết toán, số tiền các đơn vị còn nợ Xí nghiệp Khảo sát thiết kế giao thông Long An nhiều hơn con số bị thất thoát nên không thể quy kết các bị cáo tham ô tài sản.