Siêu đô thị TPHCM kỳ vọng vào Luật Đô thị đặc biệt

(NLĐO) - Với các cơ chế đặc thù hiện có và kỳ vọng Luật đô thị đặc biệt cho TPHCM sẽ góp phần phát triển TPHCM xứng đáng là Thành phố mang tên Bác

Tại Hội nghị Hội đồng Nhân dân (HĐND) toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra tại Hà Nội sáng 28-5, Thường trực HĐND TPHCM gửi tham luận với chủ đề: "Kinh nghiệm và giải pháp phát huy vai trò, thẩm quyền của HĐND và đại biểu HĐND trong việc giám sát, quyết định những vấn đề quan trọng của địa phương nhằm xây dựng cơ chế đột phá phát triển KT-XH".

Tham luận cho biết TPHCM đã bước vào nhiệm kỳ mới với việc vận hành ổn định mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sau hợp nhất, quản lý gần 14 triệu dân tại 168 xã, phường và đặc khu. Bộ máy được kiện toàn, vận hành ổn định, bảo đảm thông suốt, không gián đoạn trong cung ứng dịch vụ công cho người dân và doanh nghiệp. Việc tổ chức lại bộ máy theo hướng tinh gọn, giảm tầng nấc trung gian đã nâng cao hiệu lực chỉ đạo, điều hành; tăng tính chủ động của cơ sở, góp phần cải thiện rõ nét chất lượng phục vụ và môi trường đầu tư. Trong giai đoạn chuyển tiếp này, HĐND Thành phố đã khẳng định rõ năng lực, bản lĩnh và vai trò trung tâm của cơ quan dân cử qua những kết quả nổi bật.

Sau sáp nhập, HĐND Thành phố đã tích cực triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, lựa chọn cách làm phù hợp với đặc thù của cơ quan dân cử. Trọng tâm là việc xây dựng và đưa vào vận hành Cổng thông tin điện tử HĐND Thành phố, cập nhật, số hóa và tích hợp toàn bộ dữ liệu của HĐND 3 địa phương trước đây; đồng thời liên thông, kết nối với HĐND 168 xã, phường, đặc khu để phục vụ tra cứu thông tin, khai thác dữ liệu, tổ chức hội họp trực tuyến, biểu quyết kỳ họp và điều hành thống nhất hoạt động của HĐND trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đây là bước tiến quan trọng trong hiện đại hóa hoạt động của cơ quan dân cử, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch và hiệu quả quản trị.

Kiến tạo và cụ thể hóa hệ thống các cơ chế chính sách đặc thù

Cùng với đó là kiến tạo và cụ thể hóa hệ thống các cơ chế chính sách đặc thù. HĐND Thành phố đã chủ động, tích cực đồng hành cùng UBND Thành phố trong quá trình xây dựng, trình Quốc hội và triển khai Nghị quyết số 260/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung Nghị quyết số 98/2023/QH15 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TPHCM; đồng thời phối hợp chặt chẽ với UBND Thành phố trong việc rà soát, xử lý, tháo gỡ những khó khăn, bất cập phát sinh tại các xã, phường, đặc khu khi triển khai mô hình chính quyền 2 cấp.

HĐND Thành phố cũng đã khẩn trương rà soát, hệ thống hóa toàn bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của địa phương; kịp thời sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ hoặc ban hành mới các nghị quyết cần thiết, để không tạo khoảng trống pháp lý, không làm gián đoạn hoạt động quản lý nhà nước, sản xuất, kinh doanh và đời sống Nhân dân. Đây là những đóng góp rất quan trọng, thể hiện rõ năng lực, bản lĩnh và vai trò trung tâm của cơ quan dân cử trong giai đoạn chuyển tiếp mang tính lịch sử của Thành phố.

Hiện nay, TP đang bước vào giai đoạn phát triển theo mô hình siêu đô thị đa trung tâm, với mục tiêu thách thức là đạt mức tăng trưởng kinh tế "hai con số". Vì vậy, trong thời gian qua, HĐND Thành phố đã ban hành nhiều nghị quyết quan trọng để Thành phố có những bước phát triển mạnh mẽ và đáp ứng tình hình thực tiễn.

Ngoài ra, HĐND Thành phố cũng đang tích cực, chủ động cùng với UBND Thành phố xây dựng dự thảo Luật Đô thị đặc biệt và tổ chức lập Quy hoạch tổng thể TPHCM theo hướng tích hợp giữa quy hoạch thành phố, quy hoạch chung và các quy hoạch ngành, lĩnh vực, nhằm tạo nền tảng pháp lý thống nhất cho phát triển dài hạn. Đây là bước chuẩn bị có ý nghĩa chiến lược để hình thành hành lang pháp lý đủ mạnh cho mô hình quản trị siêu đô thị, bảo đảm Thành phố chủ động hơn trong tổ chức không gian phát triển, huy động và phân bổ nguồn lực, triển khai các mô hình phát triển mới và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế….

Cụ thể hóa 9 nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị và các nghị quyết đột phá của Quốc hội

Trong 4 tháng đầu năm 2026, mặc dù bối cảnh thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường, tác động nhanh và mạnh đến Việt Nam và TPHCM, Thành phố đã chủ động triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trọng tâm, nhiều chỉ số kinh tế đạt kết quả khởi sắc: Tổng sản phẩm địa phương (GRDP) quý 1-2026 tăng 8,27% (mức tăng cao nhất trong 10 năm); thu ngân sách 4 tháng đầu năm đạt hơn 328.000 tỉ đồng- đạt khoảng 30,8% dự toán Trung ương giao, tăng 18,8% so với cùng kỳ; Du lịch tiếp tục là điểm sáng với tổng thu du lịch đạt 172.000 tỉ đồng, tương đương 52,1% kế hoạch, với hơn 23,981 triệu lượt khách trong và ngoài nước đến Thành phố. Phát triển doanh nghiệp đạt tín hiệu tích cực với 19.818 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 35,31% so với cùng kỳ; thu hút các dự án FDI gần 3,3 tỉ USD, tăng 127,1%; tổng kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt 17,71 tỉ USD, tăng 8,4% so với cùng kỳ…

TP cũng đã chính thức cho ra mắt Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam; khởi công Tuyến Metro số 2 và động thổ dự án Metro Bến Thành - Cần Giờ…

Trong giai đoạn tới, HĐND TPHCM xác định mục tiêu thách thức đối với TP là đạt mức tăng trưởng kinh tế 2 con số. Giải pháp trọng tâm được xác định là cụ thể hóa 9 nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị và các nghị quyết đột phá của Quốc hội để phục vụ mô hình siêu đô thị đa trung tâm. TP cũng nêu quyết tâm giám sát quyết liệt, xử lý dứt điểm các dự án trì trệ và các chương trình an sinh xã hội lớn như chỉnh trang đô thị ven sông kênh rạch, các dự án chống ngập và giao thông trọng điểm...