Lần đầu tiên ở Việt Nam: Đóng ống động mạch bằng phương pháp thông tim cho trẻ em

KỸ THUẬT MỚI.- 1% trẻ sinh ra bị bệnh tim bẩm sinh, trong đó có 10% bị bệnh tồn tại ống động mạch. Để điều trị, trước đây các cháu phải trải qua một cuộc phẫu thuật với đường mổ dài hơn 10cm. Thế nhưng kể từ ngày 8-4, mọi chuyện đã khác đi. Bởi kỹ thuật đóng ống động mạch bằng phương pháp thông tim lần đầu tiên đã thực hiện thành công trên trẻ em với sự phối hợp nhịp nhàng của Bệnh viện Nhi Đồng 2, Viện Tim, Bệnh viện Nguyễn Trãi (TPHCM).

Tháng 6-2001, thông qua giáo sư Thạch Nguyễn - Việt kiều Mỹ, Bệnh viện Nhi Đồng 2 đã cử bác sĩ Huỳnh Tấn Khanh sang học kỹ thuật thông tim can thiệp tại Trường Đại học California ở San Francisco (Mỹ), đây là một ngành khá mới và ngay ở Mỹ việc thực hiện kỹ thuật này đối với trẻ em cũng mới phát triển trong vài năm gần đây. 6 tháng sau, Huỳnh Tấn Khanh là một trong những bác sĩ đánh dấu một bước tiến của khoa tim mạch Bệnh viện Nhi Đồng 2.

Phương pháp cũ: Đường mổ dài hơn 10 cm

Bác sĩ Nguyễn Văn Đông - Trưởng Khoa Tim mạch Bệnh viện Nhi Đồng 2 - cho biết 1% trẻ sinh ra bị bệnh tim bẩm sinh, trong đó có 10% trẻ bị bệnh tồn tại ống động mạch (trong bào thai ống động mạch là cấu trúc bình thường của thai nhi, khi sinh ra ống tự động đóng lại, nếu ống không đóng lại trẻ bị bệnh tồn tại ống động mạch). Căn bệnh này nếu không chữa sẽ dẫn đến suy tim, cao huyết áp ở động mạch phổi, có thể tử vong. Trước đây các bác sĩ phải mổ một đường dài hơn 10 cm để cột ống động mạch lại. Việc phẫu thuật này có thể gây ra các biến chứng tràn dịch màng phổi, tràn máu màng phổi,... thời gian điều trị lâu hơn. Với kỹ thuật mới - đóng ống động mạch bằng phương pháp thông tim - bệnh nhân sẽ tránh được các biến chứng trên và có thể xuất viện trong ngày.

Phối hợp nhịp nhàng

Tháng 1-2002, trước khi kết thúc khóa học, trở về VN, bác sĩ Huỳnh Tấn Khanh đã được giáo sư hướng dẫn Phillip Moore, nhắn nhủ: “Bạn đã học được một số kiến thức nhưng phải thực hành, tôi sẽ sắp xếp sang VN để giúp bạn”. Không phải là lời hứa suông, 12 giờ ngày 7-4 giáo sư Phillip Moore đã có mặt ở TPHCM và mọi việc được bắt đầu ngay lập tức: Bệnh viện Nhi Đồng 2 chọn bệnh nhân, chẩn đoán chính xác các tổn thương tim cần điều trị; Viện Tim hội chẩn, kiểm tra lại bằng siêu âm những trường hợp cần thông tim, Bệnh viện Nguyễn Trãi cho mượn hệ thống máy Cath-Lab.

Đúng 10 giờ ngày 8-4, ống Catheter (ống thông) được luồn vào động mạch đùi của bệnh nhân đầu tiên: Cháu Nguyễn Ngọc Tú, 3 tuổi ở Tiền Giang. Các bác sĩ đã đưa ống thông lên động mạch còn tồn tại (mọi thao tác được theo dõi qua một máy X - quang đặc biệt). Kế tiếp, theo ống thông đưa Coil (dụng cụ xoắn ốc lò xo, xung quanh có những sợi tổng hợp được chế tạo bằng chất liệu đặc biệt) đến ngay ống động mạch. Catheter được rút ra, chỉ còn Coil và Coil tự động bít động mạch lại.

11 giờ 30 phút mọi chuyện kết thúc tốt đẹp: Từ một bệnh nhân bị bệnh tim bẩm sinh, Tú trở thành người khỏe mạnh bình thường và sáng 9-4, cháu Tú được xuất viện. Trong ngày, một bệnh nhi khác cũng được điều trị thành công bằng kỹ thuật này.

Một bước tiến mới

Theo bác sĩ Nguyễn Hồng Thu, Giám đốc Bệnh viện Nhi Đồng 2, lần này sang VN, giáo sư Phillip Moore có đem tặng một số dụng cụ nên chi phí cho một ca chỉ có 1,5 triệu đồng. Từ đây đến ngày 12-4, bệnh viện sẽ thực hiện 11 ca nữa, trong đó có một số ca làm các kỹ thuật như: nong hẹp van động mạch phổi; nong hẹp động mạch chủ do bệnh Takayasu; thông liên nhĩ. Bác sĩ Thu cũng cho biết thêm đây là lần đầu tiên ở VN thực hiện thành công kỹ thuật đóng ống động mạch bằng phương pháp thông tim ở trẻ em. Thành công này đã đánh dấu một bước tiến mới của khoa tim mạch Bệnh viện Nhi Đồng 2.