Nguy cơ bùng phát dịch sốt xuất huyết mạnh

Mặc dù số ca mắc sốt xuất huyết hiện gấp đôi năm ngoái nhưng chưa phải ở vào đỉnh của mùa dịch mà sẽ còn tiếp tục gia tăng và có nguy cơ bùng phát mạnh nếu không được khống chế tốt

Tính từ đầu năm đến nay, toàn TPHCM có gần 6.000 trường hợp mắc sốt xuất huyết (SXH), tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái. Đặc biệt, từ đầu tháng 6-2008 đến nay, mỗi tuần có gần 400 ca SXH. Theo dự báo của Bộ Y tế, nguy cơ bùng phát dịch SXH mạnh trong những tháng tới là điều rất dễ xảy ra, nhất là khi khu vực phía Nam đang trong mùa mưa.

Trẻ SXH nhập viện chủ yếu ở TPHCM

Tại các cơ sở y tế ở TPHCM, số bệnh nhân khám và nhập viện do SXH đều tăng gấp đôi so với năm 2007. Riêng trong tháng 7-2008, tại Bệnh viện (BV) Nhi Đồng 2 TPHCM, số trẻ khám do SXH là 2.160 ca, tăng hơn 130% so với lượng trẻ đến khám tại đây năm 2007. Hiện nay, mỗi ngày tại Khoa Nhiễm BV Nhi Đồng 2 có gần 100 trẻ điều trị SXH.

Còn tại BV Nhi Đồng 1 TPHCM, ngoài lượng trẻ đến khám và nhập viện tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái, các bác sĩ còn ghi nhận số trẻ nhập viện do SXH tập trung chủ yếu ở TPHCM. Trong khoảng 100 trẻ nằm viện điều trị SXH mỗi ngày tại đây có từ 60% - 80% trẻ ngụ tại TPHCM. Trong khi đó, so với những năm trước thì số trẻ mắc SXH nhập viện chủ yếu từ các tỉnh ở vùng đồng bằng sông Cửu Long chuyển đến. Ngoài những khác biệt trên, tình hình mắc SXH năm nay cũng tập trung chủ yếu ở trẻ lớn từ 9 – 15 tuổi trong khi những năm trước SXH thường xảy ra ở trẻ nhỏ hơn, ở lứa tuổi từ 1-5.

Còn về những trường hợp nặng, ngay từ những ngày đầu mùa dịch, cả hai BV Nhi Đồng đã tiếp nhận nhiều trẻ SXH ở độ 3 và độ 4 với nguy cơ tử vong cao. Gần đây nhất là một trường hợp tử vong tại BV Nhi Đồng 2 vào đầu tháng 8-2008 được chẩn đoán là SXH độ 4. Còn tại BV Nhi Đồng 1 cũng vừa cứu sống một trẻ 3 tuổi bị SXH độ 3 được chuyển từ Long An đã xuất hiện biến chứng sốc kéo dài, suy hô hấp, rối loạn đông máu, xuất huyết tiêu hóa...

Khoa Sốt xuất huyết Bệnh viện Nhi Đồng 1 - TPHCM đang quá tải và nhiều trẻ phải nằm dưới sàn trong thời gian nhập viện. Ảnh: N.PHƯƠNG

Về những ổ dịch SXH xảy ra trên địa bàn TP, Viện Pasteur TPHCM ghi nhận tình hình SXH vẫn tập trung ở ngoại thành, nhiều nhất là quận 8, sau đó đến quận Thủ Đức, quận 6, quận 4, huyện Bình Chánh.

Tập trung nhiều ở 6 tỉnh, thành phía Nam

Tính trên cả nước, hiện nay TPHCM đang dẫn đầu về số người mắc SXH. Ngoài ra, tại khu vực phía Nam còn có nhiều tỉnh có số SXH mắc gấp đôi năm 2007, gồm: Cà Mau, Bình Dương, Bình Phước, Đồng Nai và Bạc Liêu. Đây là 6 tỉnh, TP có số SXH cao nhất cả nước. Bác sĩ Lương Chấn Quang, Phòng Quản lý dự án phòng chống SXH – Viện Pasteur TPHCM, cho biết điều đặc biệt của diễn tiến SXH năm nay là không xảy ra ở những tỉnh đã từng có nhiều người mắc vào năm ngoái mà chuyển sang những vùng khác. So với năm 2007, toàn khu vực phía Nam có 11 tỉnh, TP mắc SXH, thì năm nay chỉ tập trung ở 6 tỉnh, TP. Vì vậy, mặc dù tính trên tổng số người mắc SXH ở toàn khu vực miền Nam thì năm nay giảm 30% so với cùng kỳ năm ngoái nhưng ở từng địa phương thì số ca mắc lại tăng rất cao. Giải thích cho hiện tượng này, bác sĩ Lương Chấn Quang cho rằng vì ở những vùng dịch SXH năm ngoái hiện nay người dân đã miễn nhiễm với type virus D1, do vậy SXH năm nay tập trung nhiều ở những vùng dịch mới với nguy cơ bùng phát cao hơn do người dân không có kháng thể SXH với type D1.

Bác sĩ Lê Bích Liên, Trưởng Khoa SXH – BV Nhi Đồng 1, cho biết mặc dù tình hình SXH hiện đang có những diễn biến phức tạp nhưng chưa phải ở vào đỉnh của mùa dịch mà sẽ còn tiếp tục gia tăng và có nguy cơ bùng phát mạnh nếu không được khống chế tốt. Theo bác sĩ Bích Liên, dịch SXH gắn chặt với tình hình thời tiết, nếu mùa mưa vẫn còn kéo dài thì SXH sẽ còn tiếp tục gia tăng. Việc phòng dịch SXH lẽ ra được triển khai và thực hiện trước mùa dịch nhưng tại VN việc dập dịch thường được triển khai khi đỉnh dịch đã gần kề nên khả năng khống chế dịch không hiệu quả. Tiến sĩ Lê Trường Giang, Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM, cũng cho rằng đỉnh dịch năm nay sẽ rơi vào hai tháng tới, vì vậy số ca SXH mới sẽ còn tiếp tục tăng cao. Hiện TP đã xuất hiện nhiều ổ dịch nhỏ ở các quận Thủ Đức, quận 8, quận 4...

Cho đến nay, những hoạt động khống chế SXH không còn mang tính dự phòng nhưng nếu ngành y tế không có biện pháp quyết liệt, kịp thời, dịch bùng phát lớn có thể xảy ra.