Tiết kiệm điện đang rất cấp bách

Ngành điện vận động khách hàng tham gia chương trình tiết kiệm điện; khuyến khích các doanh nghiệp sản xuất thực hiện dịch chuyển phụ tải...

Trong bối cảnh nắng nóng kéo dài, áp lực cung ứng điện được dự báo sẽ gia tăng, không chỉ tại TP HCM mà còn lan rộng trên toàn hệ thống điện quốc gia. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Báo Người Lao Động đã có cuộc trao đổi với ông Bùi Trung Kiên, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Điện lực TP HCM (EVNHCMC).

Phóng viên: Hiện nay, cả nước đang bước vào mùa nắng nóng, đặc biệt tại khu vực phía Nam, EVNHCMC có thể cho biết nhu cầu sử dụng điện đang biến động ra sao, dự báo tình hình sử dụng điện sẽ tăng mạnh đến mức nào?

- Ông BÙI TRUNG KIÊN: Thời gian gần đây, TP HCM liên tục ghi nhận các đợt nắng nóng gay gắt với nhiệt độ phổ biến dao động từ 36-37°C, tuy nhiên nhiệt độ ngoài trời có thời điểm lên đến 40-42°C. Điều này khiến các thiết bị làm mát tại các hộ gia đình và tòa nhà công sở hoạt động với cường độ cao, dẫn đến sản lượng điện tiêu thụ tăng nhanh theo từng ngày.

Theo số liệu thống kê từ Trung tâm Điều độ Hệ thống điện TP HCM, sản lượng điện tiêu thụ ngày 8-4 đã vượt mức kỷ lục của năm 2025 (178,81 triệu KWh ghi nhận ngày 5-8-2025), cao hơn khoảng 6,63%. Dự báo, đỉnh điểm tiêu thụ điện sẽ tiếp tục tăng trong tháng 5 khi thời tiết bước vào giai đoạn nắng nóng gay gắt nhất.

Trước tình hình nắng nóng kéo dài, EVNHCMC đang triển khai những giải pháp cụ thể nào nhằm bảo đảm cung ứng điện trong mùa khô năm 2026, thưa ông?

- EVNHCMC đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, bao gồm: đẩy mạnh công tác củng cố lưới điện, giảm sự cố, hạn chế mất điện; đẩy nhanh tiến độ hoàn thành các công trình đầu tư xây dựng.

Đồng thời, thường xuyên cập nhật, điều chỉnh các phương án cung cấp điện và xử lý sự cố; triển khai vận động khách hàng tham gia chương trình tiết kiệm điện; khuyến khích các doanh nghiệp sản xuất thực hiện dịch chuyển phụ tải (dịch chuyển 5%-10% công suất sử dụng từ khung giờ 17 - 20 giờ sang sau 22 giờ); thực hiện điều chỉnh phụ tải; huy động máy phát điện dự phòng khi cần thiết.

Tại Chỉ thị số 10/CT-TTg ngày 30-3, Thủ tướng Chính phủ đã đặt ra mục tiêu tiết kiệm tối thiểu 3% tổng điện năng tiêu thụ toàn quốc trong năm 2026 (cao hơn 1% so với trước), đồng thời tiết kiệm ít nhất 10% trong các tháng cao điểm nắng nóng (tháng 4-7). Theo EVNHCMC, cần triển khai những giải pháp gì để đạt được mục tiêu này?

- Để đạt mục tiêu tiết kiệm tối thiểu 3%, các cơ quan, công sở cần thực hiện các giải pháp sử dụng điện trong giờ cao điểm; rà soát, thay thế, loại bỏ các thiết bị tiêu thụ điện hiệu suất thấp; ưu tiên đầu tư, mua sắm thiết bị có hiệu suất năng lượng cao theo quy định. Người đứng đầu cơ quan, đơn vị chịu trách nhiệm nếu để xảy ra vi phạm quy định về tiết kiệm điện.

Trong lĩnh vực chiếu sáng công cộng và chiếu sáng phục vụ quảng cáo, trang trí ngoài trời, cần điều chỉnh thời gian vận hành hợp lý; tắt hoặc giảm công suất tại các khu vực ít nhu cầu, đặc biệt sau 23 giờ, vừa bảo đảm tiết kiệm vừa duy trì an toàn giao thông và an ninh trật tự.

Các nhà hàng, khách sạn, cơ sở dịch vụ thương mại, tổ hợp văn phòng và chung cư cần tắt hoặc giảm tối thiểu 50% công suất chiếu sáng quảng cáo, trang trí ngoài trời vào giờ cao điểm buổi tối theo yêu cầu của ngành điện.

EVNHCMC cũng khuyến khích hộ gia đình lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà kết hợp hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) để chủ động nguồn điện và tiết kiệm chi phí; đồng thời sử dụng các giải pháp năng lượng tái tạo như hệ thống nước nóng năng lượng mặt trời.

Hiện EVNHCMC đã thỏa thuận với 3.150 khách hàng sản xuất lớn về việc dịch chuyển phụ tải từ 5%-10% công suất từ khung giờ 17 - 20 giờ sang sau 22 giờ (trong các tháng 4 đến tháng 7-2026). Đồng thời, đã làm việc với 3.660 khách hàng sản xuất và dịch vụ lớn có mức tiêu thụ từ 1 triệu KWh/năm về việc thực hiện điều chỉnh phụ tải (DR) khi cần thiết, với tổng tiềm năng khoảng 210 MW; đồng thời đang mở rộng triển khai với nhóm khách hàng tiêu thụ từ 500.000 KWh đến dưới 1 triệu KWh/năm.

Cũng tại Chỉ thị 10, điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu thụ được khuyến khích phát triển, kết hợp hệ thống lưu trữ năng lượng nhằm giảm phụ tải giờ cao điểm. Thưa ông, EVNHCMC đang thúc đẩy giải pháp này như thế nào?

- Tính đến ngày 31-3, trên địa bàn TP HCM có 22.778 hệ thống điện mặt trời mái nhà đấu nối với lưới điện, với tổng công suất lắp đặt đạt 1.856,4 MWp. Đây là giải pháp quan trọng giúp thúc đẩy sử dụng năng lượng sạch, giảm phát thải khí nhà kính và phù hợp với định hướng phát triển bền vững của thành phố.

Để thúc đẩy phát triển điện mặt trời mái nhà, EVNHCMC đẩy mạnh truyền thông, phối hợp với các đơn vị, hiệp hội nhằm phổ biến lợi ích và hướng dẫn triển khai; đồng thời tăng cường truyền thông trên các kênh như ứng dụng EVNHCMC, website và mạng xã hội.

Song song đó, EVNHCMC phối hợp với Sở Công Thương tham mưu UBND TP HCM triển khai lắp đặt điện mặt trời mái nhà tại các cơ quan công sở; chỉ đạo UBND các xã, phường vận động người dân tham gia; đồng thời xây dựng bản đồ tiềm năng điện mặt trời mái nhà phục vụ nhà đầu tư.

Để hỗ trợ người dân, EVNHCMC đã xây dựng chuyên mục "Thông báo phát triển điện mặt trời mái nhà" trên ứng dụng và website evnhcmc.vn. Ngành điện sẵn sàng hỗ trợ tư vấn kỹ thuật, hướng dẫn thủ tục theo quy định tại Nghị định số 58/2025/NĐ-CP.

Để thúc đẩy việc lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu, EVNHCMC có những kiến nghị gì, thưa ông?

- EVNHCMC kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét ban hành cơ chế hỗ trợ chi phí đầu tư ban đầu cho các dự án điện mặt trời mái nhà có tích hợp hệ thống lưu trữ. Ví dụ: hỗ trợ một phần chi phí lắp đặt, triển khai các gói vay ưu đãi lãi suất thấp hoặc miễn, giảm thuế.

Bên cạnh đó, cần ban hành quy chuẩn về chất lượng vật tư, thiết bị và hệ thống lưu trữ nhằm bảo đảm an toàn, phòng chống cháy nổ trong quá trình lắp đặt và vận hành; đồng thời quy định tiêu chuẩn đối với các đơn vị thi công để bảo đảm tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật.