Cẩn trọng với bột nhừ

Với tác dụng rút ngắn thời gian đun nấu, tiết kiệm nhiên liệu, bột nhừ được hàng quán sử dụng để ninh đỗ, ninh xương. Đang là thời điểm mùa hè, lượng khách hàng tìm đến các hàng quán khá đông, việc lạm dụng thứ hóa chất này không đúng cách rất dễ gây hại với sức khỏe con người

Tràn lan bột nhừ không rõ nguồn gốc xuất xứ

Dạo một vòng quanh các chợ lớn: Đồng Xuân, chợ Hôm, chợ Bưởi... mặt hàng bột nhừ được bán rất nhiều. Mặc dù chủ hàng không bày ra ngoài nhưng khách hàng muốn mua, hỏi là có ngay.

Không dừng lại ở đó, tại các chợ nhỏ, bột nhừ cũng được bán tràn lan. Ghé vào bất cứ sạp hàng khô nào, bột nhừ cũng có trong danh mục hàng hóa. Chúng tôi ghé vào chợ Ngô Sĩ Liên trên phố Nguyễn Khuyến hỏi mua bột nhừ.

Chị bán hàng hỏi cụt lủn: “Mua bao nhiêu?”. Chúng tôi bảo mua đủ ninh xương cho 30 người ăn, chị ta quay vào trong, mở một túi nilon màu trắng đục không in chữ, không nhãn mác và hình ảnh logo, bốc một nắm đưa cho chúng tôi.

Khi chúng tôi ngỏ ý xem có loại nào khác không, chị bán hàng khẳng định chỉ có một loại này, hàng chè, hàng bún vẫn mua của chị. Đó là một thứ bột trắng mịn, không màu, không mùi.

Chúng tôi cũng chỉ biết, khoảng hơn 100g bột nhừ đó đủ dùng để ninh xương cho 30 người ăn, còn số xương phù hợp là bao nhiêu thì không được hướng dẫn.

Rời chợ Ngô Sĩ Liên, chúng tôi đến chợ Trung Hòa (trên đường Trần Duy Hưng). Bà bán hàng tên V. đưa cho chúng tôi hai loại bột nhừ đựng hộp giấy vuông có tên “Try new Ultramax”, khối lượng 454g/hộp, khác nhau là một hộp màu vàng cam, một hộp màu đỏ.

Hỏi xem hộp bột nhừ này được sản xuất ở đâu, cách sử dụng như thế nào, bà V. nói: “Tôi cũng không biết dùng như thế nào là vừa nhưng chắc chỉ nên cho ít thôi. Đây là hàng ngoại, của Hồng Kông”. Tuy nhiên, mang hộp bột về chúng tôi thấy toàn bộ chữ ghi trên hộp là tiếng Anh và sản xuất tại New Jersy, Mỹ.

Công dụng của sản phẩm là để nướng, rửa và khử mùi... (For Baking, Cleaning and Deodorizing, another Bright Ideal) và khuyến cáo không dùng cho trẻ em dưới 5 tuổi.

Không ai sử dụng, bột nhừ vẫn bán chạy

Mang nắm bột nhừ vừa mua được ra hàng bún ở chợ Ngô Sĩ Liên, hỏi chị bán bún về cách sử dụng hóa chất này, chị bán hàng cho biết: “Hàng Trung Quốc đấy, nhà chị không dám dùng đâu, dùng mất khách nên chị không biết sử dụng như thế nào”.

Ngay sau đó, chị bán hàng hỏi một khách “ruột” của mình đang ăn tại hàng của chị: “A. biết dùng cái này như thế nào không?”.

Chị A. nói ngay: “Sao em lại mua thứ bột này? Có liên hoan thì đằng nào cũng nhờ địa điểm rồi, đóng thêm chút tiền gas cho chủ nhà mà ninh xương cho an tâm. Em dùng thứ bột này, có khi ăn xong, cả lớp đau bụng đấy”.

Vẫn câu hỏi này, chúng tôi đem hỏi chủ quán phở T.H trên đường Xuân La, anh cho biết: “Nhà mình không dùng loại này vì mình mở cửa hàng đàng hoàng và phải bán giữ khách.

Nhưng hình như các quán ăn vỉa hè hay dùng đấy, họ bán cho khách qua đường mà”. Cũng theo anh chủ quán này thì bột nhừ không hại nhưng sử dụng nấu ăn sẽ không ngon.

Anh tỏ vẻ am hiểu: “Bột này nấu nước dùng rất đục vì xương mủn ra như người ta nấu cao vậy. Khi ăn xong, miệng có cảm giác chát chát, người khôn miệng biết ngay”.

Chúng tôi đã khéo léo tìm hiểu một số hàng bún, hàng chè khác nhưng không ai nói nhà mình dùng để nấu nướng cả. Tất cả đều bảo độc, hàng Trung Quốc! Nhưng trước khi ra khỏi chợ Trung Hòa, bà V. xởi lởi bảo: “Nếu cháu mua không đúng loại, ra bác đổi cho.

Hoặc không dùng nữa thì mang ra trả, bác trừ 1/3 số tiền vì hàng này không sợ ế, không sợ hỏng”; trong khi đó, hạn sử dụng ghi trên hộp bột nhừ bà V. bán cho chúng tôi là 10-1-2003. Có lẽ vì vậy mà hộp giấy bên ngoài ẩm xì, méo mó và bột nhừ vương vãi ra ngoài.

Được biết, bột nhừ thực phẩm vẫn được phép sử dụng với điều kiện là hàng phải rõ nguồn gốc xuất xứ, còn hạn sử dụng và định lượng tối đa là 45g/kg thực phẩm. Tuy nhiên, hai loại bột nhừ chúng tôi mua được một cách dễ dàng, ngẫu nhiên thì đều không đảm bảo yêu cầu.

Một cán bộ Viện Công nghiệp Thực phẩm cho biết: “Bột nhừ có công thức hóa học NaHCO3, có thể dùng làm thuốc chữa dạ dày, không độc hại.

Hóa chất này có thể có nhiều tác dụng, tùy mục đích sử dụng. Tuy nhiên, sử dụng hóa chất không rõ nguồn gốc xuất xứ, hết hạn rất nguy hiểm”.

Vị cán bộ này cũng khuyến cáo người tiêu dùng nên mua hàng hóa có nguồn gốc rõ ràng, còn hạn sử dụng và tốt nhất là không nên dùng hóa chất trong nấu ăn.