TP Đà Nẵng: Siết chặt trật tự vỉa hè, hài hòa sinh kế

TP Đà Nẵng đồng loạt ra quân lập lại trật tự đô thị với phương châm linh hoạt trong xử lý nhưng quyết liệt trong chế tài nhằm trả lại không gian cho người đi bộ

Cuộc chiến giành lại vỉa hè ở TP Đà Nẵng lần này không chỉ là mệnh lệnh hành chính mà còn là bài toán cân bằng giữa kỷ cương và mưu sinh của người dân tại các đặc khu trọng điểm.

Linh hoạt bảo tồn

Tại phường Tam Kỳ, chính quyền đã khẩn trương xây dựng phương án triển khai ngay sau khi kế hoạch được ban hành. Theo ông Đỗ Văn Minh, Chủ tịch UBND phường, địa phương đang chuẩn bị lực lượng và các điều kiện cần thiết để tổ chức đợt ra quân cao điểm, xử lý dứt điểm tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường.

Trước mắt, phường xác định các khu vực trọng điểm cần chấn chỉnh gồm chợ, trung tâm thương mại và các tuyến đường Nguyễn Dục, Nam Trân, Chu Văn An, Đặng Dung, Nguyễn Trường Tộ. Đây là những "điểm nóng" thường xuyên xảy ra tình trạng buôn bán tràn lan, gây mất mỹ quan đô thị và ảnh hưởng đến giao thông.

Để tránh tình trạng xử lý mang tính thời điểm, phường Tam Kỳ chú trọng củng cố lực lượng và ứng dụng công nghệ. Hệ thống camera giám sát sẽ được lắp đặt tại các điểm nóng nhằm theo dõi thường xuyên, kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm.

TP Đà Nẵng: Siết chặt trật tự vỉa hè, hài hòa sinh kế - Ảnh 1.

Một cửa hàng trên đường Bạch Đằng ở phố cổ Hội An lấn chiếm vỉa hè làm nơi kinh doanh, buôn bán. Ảnh: TRẦN THƯỜNG

Song song đó, công tác tuyên truyền là giải pháp căn cơ. Phường sẽ tổ chức vận động, ký cam kết với các hộ kinh doanh; kết hợp phát thanh lưu động và lắp đặt biển cấm. "Quan điểm của chúng tôi là xử lý nghiêm nhưng phải bảo đảm hài hòa lợi ích. Với những trường hợp buôn bán nhỏ lẻ, phường sẽ nghiên cứu bố trí các điểm kinh doanh tập trung phù hợp để vừa ổn định sinh kế vừa giữ gìn trật tự đô thị" - ông Minh cho biết. Cuối tháng 3, phường sẽ tổ chức ra quân kiểm tra, xử lý vi phạm và duy trì tuần tra thường xuyên.

Trong khi đó, tại phường Hội An, việc lập lại trật tự vỉa hè được đặt trong bối cảnh đặc thù về không gian và văn hóa. Ông Nguyễn Đức Bình, Bí thư Đảng ủy phường, cho rằng việc áp dụng các quy định chung gặp nhiều thách thức do địa hình chủ yếu là các hẻm nhỏ, tuyến phố hẹp. Không thể rập khuôn hoàn toàn mô hình chung mà cần có sự điều chỉnh linh hoạt. Phường dự kiến sẽ tổ chức hội nghị chuyên đề để thảo luận kỹ các giải pháp, trước khi báo cáo UBND thành phố.

Một trăn trở lớn của lãnh đạo phường Hội An là làm sao vừa lập lại trật tự vỉa hè vừa bảo tồn nét văn hóa bình dân. Những gánh hàng rong hay các cụ đồ viết thư pháp không chỉ là hoạt động mưu sinh mà còn là một phần di sản. "Quan điểm của phường là ưu tiên bảo tồn các hoạt động mang tính truyền thống, trong khi đó kiên quyết xử lý các trường hợp lấn chiếm vỉa hè đặt bàn ghế, ô dù gây cản trở giao thông, đặc biệt là các cơ sở kinh doanh quy mô lớn" - ông Bình nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, địa phương cũng đối diện với khó khăn về nguồn lực. Việc nguồn thu từ vé tham quan bị điều tiết về thành phố khiến phường gặp khó trong bố trí kinh phí. Ngoài ra, việc thống kê các hộ kinh doanh, đặc biệt là đối tượng buôn bán tự phát, cũng gặp nhiều trở ngại.

Dù vậy, phường Hội An vẫn bám sát kế hoạch chung, điều chỉnh lộ trình phù hợp. Giai đoạn đầu tập trung tuyên truyền để người dân tự giác chấp hành, sau đó sẽ xử lý các khu vực nhạy cảm quanh chùa Cầu, đường Bạch Đằng. Đồng thời, phường kiến nghị công an hỗ trợ xử lý vi phạm liên quan đến giao thông, đỗ xe trái phép.

Quyết liệt dẹp bỏ

Tại trung tâm TP Đà Nẵng, tình trạng lấn chiếm vỉa hè diễn ra phổ biến. Nhiều tuyến đường tập trung đông du khách như Bạch Đằng, Trần Phú, Nguyễn Thái Học, Hùng Vương bị chiếm dụng gần như toàn bộ. Ghi nhận tại đường Nguyễn Thái Học, nhiều hộ kinh doanh thực phẩm tươi sống tận dụng vỉa hè sát nhà bày bán, thu hẹp không gian của người đi bộ.

Ông Huỳnh Huy Thạch (57 tuổi, trú phường Sơn Trà), người thuê mặt bằng bán rau, thịt gần ngã ba Nguyễn Thái Học - Trần Phú, cho hay thu nhập mỗi ngày khoảng 300.000 đồng đủ trang trải cuộc sống. "Chủ trương của thành phố là đúng nhưng mong có sự linh hoạt cho người dân sử dụng phần vỉa hè sát nhà để buôn bán. Nếu được phép, gia đình tôi sẵn sàng đóng phí để vừa bảo đảm sinh kế vừa giữ gìn mỹ quan đô thị" - ông Thạch bày tỏ.

Trong khi đó, tại các đường Nguyễn Huy Tưởng, Phạm Như Xương (phường Hòa Khánh), vỉa hè bị lấn chiếm nghiêm trọng làm nơi kinh doanh, đỗ xe, đẩy người đi bộ xuống lòng đường, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Lãnh đạo UBND phường này khẳng định sẽ triển khai biện pháp mạnh, trả lại toàn bộ vỉa hè cho người đi bộ.

Ông Đặng Ngọc Tuấn, Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Hòa Khánh, cho biết công tác chấn chỉnh đã được chủ động triển khai từ trước Tết Nguyên đán. Bám sát chỉ đạo mới của thành phố, phường đang hoàn thiện kế hoạch triển khai đồng bộ, dự kiến thông qua trong tuần để lập lịch ra quân.

Khác với những nơi áp dụng giải pháp phân chia không gian, phường Hòa Khánh kiên định quan điểm "nói không với kinh doanh vỉa hè". "Không có chuyện kẻ vạch để cho phép kinh doanh. Vỉa hè phải được trả lại đúng chức năng là phục vụ người đi bộ" - ông Tuấn khẳng định.

Với phương châm "vừa làm vừa tuyên truyền", phường thông báo rộng rãi qua tổ dân phố và trực tiếp nhắc nhở các hộ kinh doanh. Lãnh đạo phường thừa nhận việc cấm kinh doanh vỉa hè sẽ ảnh hưởng đến thu nhập của một bộ phận người dân nhưng nhấn mạnh cần phải tách bạch rõ ràng giữa nhiệm vụ lập lại trật tự đô thị và các chính sách an sinh xã hội.

Theo ông Tuấn, về lâu dài, các giải pháp hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề cần được nghiên cứu song song nhưng không thể vì khó khăn trước mắt mà buông lỏng quản lý. Dù việc thống kê hộ kinh doanh vi phạm, nhất là các trường hợp buôn bán lưu động, còn nhiều thách thức, trước mắt phường sẽ tập trung xử lý dứt điểm các "điểm nóng", sau đó mở rộng ra toàn địa bàn. 

Nha Trang: Nhiều tuyến đường trung tâm thông thoáng

Tình trạng lấn chiếm vỉa hè tại phường Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa) gần đây có chuyển biến tích cực, nhiều tuyến đường trung tâm trở nên thông thoáng. Tuy nhiên, trên các đường nhánh, hẻm nhỏ, hoạt động bán hàng rong, sửa xe tự phát vẫn tồn tại do gắn liền với sinh kế người dân.

Ông Ngô Khắc Thinh, Trưởng Phòng Hạ tầng - Đô thị phường Nha Trang, nhấn mạnh việc này gây mất an toàn giao thông và mỹ quan. Từ ngày 1-7-2025, lực lượng chức năng đã tham mưu UBND phường xử phạt 143 trường hợp với hơn 268 triệu đồng. Các phường khác như: Bắc Nha Trang, Nam Nha Trang, Tây Nha Trang cũng đồng loạt ra quân, song tình trạng tái lấn chiếm vẫn diễn ra ở những nơi ít kiểm soát.

Để giải quyết dứt điểm, bên cạnh xử phạt, địa phương cần quy hoạch khu vực kinh doanh hợp lý và hỗ trợ người dân chuyển đổi sinh kế. Bài toán vỉa hè đòi hỏi sự cân bằng giữa kỷ cương đô thị và nhân sinh, nhằm hướng tới một Nha Trang văn minh, hiện đại.

K.Nam