BHXH tự nguyện thêm sức hút khi mở rộng quyền lợi

(NLĐO) - Từ 1-7, mức thu nhập làm căn cứ đóng BHXH tự nguyện tối đa tăng lên 50,6 triệu đồng/tháng, cùng nhiều chính sách mới mở rộng quyền lợi người tham gia.

BHXH Việt Nam cho biết Luật BHXH 2024 quy định thu nhập làm căn cứ đóng BHXH tự nguyện thấp nhất bằng chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn, cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng.

Theo quy định về chuẩn nghèo đa chiều quốc gia năm 2026, chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn tiếp tục giữ ở mức 1,5 triệu đồng một người mỗi tháng. Đây cũng là mức thu nhập tối thiểu để tính đóng BHXH tự nguyện từ ngày 1-7.

Trong khi đó, Nghị định 161/2026 nâng mức lương cơ sở từ 2,34 triệu đồng lên 2,53 triệu đồng một tháng từ đầu tháng 7. Theo đó, mức thu nhập tối đa làm căn cứ đóng BHXH tự nguyện tăng lên 50,6 triệu đồng một tháng.

Như vậy, từ ngày 1-7, người tham gia BHXH tự nguyện được lựa chọn mức thu nhập làm căn cứ đóng từ 1,5 triệu đồng đến tối đa 50,6 triệu đồng mỗi tháng, tùy khả năng tài chính và nhu cầu hưởng chế độ sau này.

Đến đầu tháng 5-2026, cả nước có khoảng 2,54 triệu người tham gia BHXH tự nguyện. Từ chỗ chủ yếu được xem là khoản tích lũy cho tuổi già, chính sách này đang dần trở thành lựa chọn an sinh lâu dài của nhiều lao động tự do.

Sau hơn 7 năm thực hiện Nghị quyết 28 về cải cách chính sách BHXH, diện bao phủ BHXH tự nguyện ghi nhận mức tăng trưởng nhanh. Năm 2018, cả nước mới có hơn 277.000 người tham gia; đến năm 2019, con số này tăng lên hơn 558.000 người, tương đương mức tăng hơn 101%.

Theo BHXH Việt Nam, BHXH tự nguyện là chính sách an sinh do Nhà nước tổ chức dành cho người lao động không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc. Theo Luật BHXH 2024, người tham gia được hưởng các chế độ hưu trí, tử tuất và trợ cấp thai sản.

Khi đáp ứng điều kiện về tuổi và thời gian đóng, người tham gia được hưởng lương hưu hằng tháng, được cấp thẻ BHYT để chăm sóc sức khỏe trong thời gian hưởng lương hưu. Trường hợp người tham gia hoặc người đang hưởng lương hưu qua đời, thân nhân được giải quyết chế độ tử tuất theo quy định.

Đến hết năm 2025, số người tham gia BHXH tự nguyện tăng gần 14% so với năm trước, chiếm 5,49% lực lượng lao động trong độ tuổi. Các số liệu cho thấy ngày càng nhiều người dân quan tâm hơn đến BHXH như một kênh bảo đảm an sinh lâu dài.

Đáng chú ý, từ ngày 1-7, mức lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng cũng được điều chỉnh tăng thêm 8% theo Nghị định 162/2026.

Cùng với đó, Luật BHXH 2024 bổ sung chế độ thai sản với người tham gia BHXH tự nguyện và giảm thời gian đóng tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm, mở thêm cơ hội cho nhiều lao động lớn tuổi hoặc có thời gian tham gia chưa liên tục vẫn đủ điều kiện hưởng lương hưu hằng tháng.

Riêng chính sách hỗ trợ tiền đóng BHXH tự nguyện từ ngân sách nhà nước cũng được điều chỉnh tăng theo Nghị định 159/2025. Cụ thể, mức hỗ trợ với hộ nghèo và người sinh sống tại xã đảo, đặc khu là 50%; hộ cận nghèo 40%; người dân tộc thiểu số 30%; các nhóm còn lại tăng từ 10% lên 20%.

Người dân có thể lựa chọn đóng theo tháng, 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng hoặc đóng một lần cho nhiều năm về sau.