Cơ hội lớn, đòi hỏi cao

Châu Âu không còn chỉ tuyển lao động phổ thông mà đang tăng nhu cầu với lao động có tay nghề và ngoại ngữ

Số liệu thống kê của Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ) cho thấy trong 3 tháng đầu năm 2026, số lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài là 28.883 người, đạt 25,7% kế hoạch năm.

Bên cạnh các thị trường truyền thống (Nhật Bản, Hàn Quốc), một số thị trường châu Âu như Đức, Ba Lan, Hungary, Romania... ghi nhận xu hướng tăng rõ nét, nhất là trong các lĩnh vực điều dưỡng, hộ lý và lao động kỹ thuật. Đây được xem là tín hiệu cho thấy hoạt động đưa lao động ra nước ngoài đang từng bước dịch chuyển sang các thị trường có yêu cầu cao hơn về kỹ năng và trình độ.

Thị trường xuất khẩu lao động sang châu Âu đang rộng cửa hơn bao giờ hết khi nhiều quốc gia EU rơi vào tình trạng thiếu hụt nhân lực kéo dài do già hóa dân số và tỉ lệ sinh thấp. Đây được xem là cơ hội lớn cho lao động Việt Nam, nhất là ở các ngành điều dưỡng, cơ khí, xây dựng, chế biến thực phẩm và nông nghiệp.

Riêng tại Đức, nền kinh tế lớn nhất châu Âu, nhu cầu tuyển điều dưỡng và lao động kỹ thuật đang ở mức rất cao. Nhiều doanh nghiệp Đức phải mở rộng tuyển dụng từ các nước ngoài EU, trong đó có Việt Nam. Các chương trình hợp tác nghề giữa Việt Nam và Đức thời gian qua cũng liên tục được mở rộng, nhất là ở lĩnh vực chăm sóc người cao tuổi.

Tại Ba Lan, Hungary, Romania nhu cầu lao động phổ thông tăng mạnh sau giai đoạn phục hồi kinh tế hậu dịch bệnh và thiếu hụt lao động bản địa. Các ngành tuyển dụng nhiều gồm sản xuất linh kiện, chế biến thực phẩm, xây dựng, kho vận và nông nghiệp thời vụ. Mức thu nhập trung bình tại Hungary hiện khoảng 1.900 USD/tháng, còn Romania khoảng 1.600 USD/tháng.

Điểm đáng chú ý là châu Âu không còn chỉ tuyển lao động phổ thông mà đang tăng nhu cầu với lao động có tay nghề và ngoại ngữ. Nhiều đơn hàng yêu cầu trình độ nghề cơ khí, hàn, điện công nghiệp, điều dưỡng hoặc vận hành máy móc. Đây vừa là cơ hội, vừa là áp lực buộc lao động Việt phải nâng cao kỹ năng nếu muốn cạnh tranh.

Ngoài thu nhập tốt hơn so với nhiều thị trường châu Á, lao động tại châu Âu còn được hưởng chế độ bảo hiểm, thời giờ làm việc và môi trường lao động khá minh bạch. Một số quốc gia còn mở ra khả năng gia hạn cư trú dài hạn đối với lao động làm việc ổn định nhiều năm.

Bên cạnh đó, chính sách hỗ trợ trong nước cũng đang dần thông thoáng hơn. Từ năm 2026, người lao động (NLĐ) đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng có thể được vay tới 100% chi phí trước xuất cảnh. Đây được xem là giải pháp quan trọng giúp NLĐ nghèo có cơ hội tiếp cận thị trường châu Âu vốn đòi hỏi chi phí ban đầu khá lớn.

Tuy nhiên, cơ hội rộng mở không đồng nghĩa "dễ đi". Các nước châu Âu ngày càng siết tiêu chuẩn tuyển dụng, đặc biệt về ngoại ngữ, kỷ luật và tác phong công nghiệp. Nếu không được đào tạo bài bản, NLĐ rất dễ bị đào thải hoặc gặp khó khăn khi hòa nhập.

Trong bối cảnh thị trường lao động trong nước còn nhiều biến động, xuất khẩu lao động sang châu Âu đang trở thành hướng đi đầy tiềm năng. Nhưng để tận dụng được cơ hội này, điều quan trọng không chỉ là đưa nhiều người đi hơn, mà phải chuẩn bị cho họ tốt hơn về tay nghề, ngoại ngữ và hiểu biết pháp luật quốc tế.