Điểm nóng xung đột ngày 26-4: Ông Donald Trump lại đổi ý về đàm phán với Iran

(NLĐO) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đã hủy chuyến đi của các nhà đàm phán Steve Witkoff và Jared Kushner tới Pakistan để tham gia hòa đàm với Iran.

"Tôi vừa hủy chuyến đi của các đại diện của mình tới Islamabad - Pakistan để gặp phía Iran" - ông viết trên Truth Social hôm 25-4. "Quá nhiều thời gian bị lãng phí cho việc di chuyển, quá nhiều công việc!"

"Ngoài ra, còn có sự đấu đá nội bộ và hỗn loạn lớn trong 'ban lãnh đạo' của họ"- ông nói. "Không ai biết ai là người nắm quyền, kể cả chính họ. Và chúng ta nắm mọi lợi thế, họ thì không có gì! Nếu họ muốn đàm phán, tất cả những gì họ cần làm là gọi cho chúng ta!!!"

Trước đó, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết hôm 24-4 rằng hai nhà đàm phán trên sẽ đến Islamabad để tiến hành "các cuộc đàm phán trực tiếp" nhằm hướng tới một thỏa thuận hòa bình lâu dài, hơn 50 ngày sau khi Mỹ và Israel bắt đầu không kích Iran.

Về phần Iran, sau khoảng 20 giờ đàm phán với các quan chức cấp cao Pakistan, bao gồm Thống chế Asim Munir và Thủ tướng Shehbaz Sharif, Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi đã rời Islamabad và đang trên đường tới thủ đô Muscat của O,am.

Các quan chức Pakistan giữ kín thông tin về việc liệu phía Iran có đồng ý tiến hành vòng đàm phán thứ hai hay không, tuy nhiên họ nói với CBS News rằng ông Araghchi dự kiến quay lại Islamabad vào ngày 26 hoặc 27-4.

Vướng mắc hàng đầu giữa Mỹ và Iran hiện nay là chương trình hạt nhân của Iran. 

Theo Al Jazeera, Giám đốc điều hành của Hiệp hội Kiểm soát Vũ khí Mỹ Daryl Kimball cho biết phần lớn kho uranium của Iran hiện đã được xác định vị trí. Trong tổng số khoảng 440 kg, có khoảng 200 kg được cho là nằm gần khu phức hợp hạt nhân Isfahan, phần còn lại ở cơ sở Fordow.

Tuy vậy, ông Kimball nhấn mạnh cơ quan Cơ quan Năng lượng nguyên tử Quốc tế cần quay lại thực địa để kiểm tra và xác lập lại dữ liệu.

Ông cũng bác bỏ cách gọi "bụi hạt nhân" mà Tổng thống Mỹ Donald Trump từng sử dụng, cho rằng vật liệu này thực chất là khí uranium hexafluoride (không phải dạng bụi).

Theo ông, số vật liệu này có thể được lưu trữ trong các đường hầm hoặc bị chôn vùi dưới những công trình bị hư hại sau các đợt không kích của Mỹ vào tháng 6 năm ngoái, với hình dạng tương tự các bình khí.

Đây cũng là chất độc hại, đòi hỏi quy trình xử lý nghiêm ngặt nếu muốn vận chuyển hoặc pha loãng xuống mức làm giàu thấp hơn.

Ở một diễn biến liên quan, ông Jason Campbell, chuyên gia của Viện nghiên cứu Trung Đông, nhận định bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ nhằm thu giữ số uranium này bằng biện pháp quân sự sẽ là một nhiệm vụ cực kỳ phức tạp và rủi ro rất cao.

Theo ông Campbell, yếu tố then chốt là phải có thông tin tình báo chính xác gần như tuyệt đối về vị trí của kho uranium. 

Nếu số vật liệu này bị phân tán ở nhiều địa điểm khác nhau, mức độ nguy hiểm sẽ tăng lên theo cấp số nhân do đòi hỏi các chiến dịch quân sự đồng thời.

Các cơ sở hạt nhân tại các thành phố như Isfahan, Natanz và Fordow được xem là những nơi có khả năng chứa kho uranium của Iran. Trong đó, cơ sở tại Isfahan được đánh giá là mục tiêu trọng tâm. 

Theo các nguồn tin công khai, Iran có thể đã chuyển phần lớn uranium làm giàu cao về đây trước cuộc xung đột kéo dài 12 ngày hồi năm ngoái.

Tuy nhiên, trở ngại kỹ thuật tại Isfahan là rất lớn. Ông Campbell cho biết ba lối vào chính của cơ sở này đã bị hư hại và sau đó bị phía Iran lấp đất, khiến việc tiếp cận gần như không thể thực hiện dễ dàng.