Hàng ngàn công nhân Đắk Lắk lo mất việc vì lò gạch phải chuyển đổi công nghệ
(NLĐO) - Hàng trăm lò gạch ở Đắk Lắk buộc phải chuyển đổi công nghệ hoặc đóng cửa khiến hàng ngàn lao động lo lắng trước nguy cơ mất việc làm.
Ngày 24-4, tin từ Sở Xây dựng tỉnh Đắk Lắk cho biết đã có báo cáo UBND tỉnh về kết quả kiểm tra, giải quyết kiến nghị của một số cơ sở sản xuất gạch đất sét nung.
Trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk có 9 xã với 111 cơ sở sản xuất gạch đất sét nung. Theo kế hoạch của UBND tỉnh Đắk Lắk, các cơ sở này phải chuyển đổi công nghệ tiên tiến, đáp ứng các tiêu chí về môi trường hoặc buộc phải chấm dứt hoạt động.
Người lao động lo mất kế sinh nhai
Là công nhân lò gạch hơn 10 năm, chị H'Êlô Êban (31 tuổi, ngụ xã Ea Na) không khỏi lo lắng trước thông tin các lò gạch đất sét nung buộc phải dừng hoạt động nếu không chuyển đổi công nghệ.

Các cơ sở sản xuất gạch đất sét nung phải chuyển đổi công nghệ tiên tiến nếu không phải chấm dứt hoạt động
Chị H'Êlô Êban chia sẻ rằng nhiều năm qua, chị làm việc tại một cơ sở sản xuất gạch ở xã Ea Na. Dù công việc vất vả nhưng mức thu nhập khoảng 20 triệu đồng/tháng đã giúp chị nuôi 2 con nhỏ ăn học và duy trì cuộc sống.
"Chồng tôi mất cách đây 1 năm, gia đình không có đất sản xuất. Ngôi nhà đang ở cũng là nhà tình nghĩa được Nhà nước hỗ trợ xây dựng. Nếu lò gạch bị dừng hoạt động, tôi không biết sẽ làm gì để nuôi con" - chị H'Êlô Êban bộc bạch.
Bà H'Lan Êban (49 tuổi, ngụ xã Ea Na) có chồng mất sớm, một mình bà gắn bó với nghề làm gạch gần 20 năm. Con gái bà đã lập gia đình nhưng hôn nhân tan vỡ, phải gửi 2 con nhỏ cho bà ngoại nuôi dưỡng rồi đi làm công nhân ở TP HCM.

Hàng ngàn công nhân sản xuất gạch tại Đắk Lắk lo lắng trước nguy cơ mất việc làm
"Không có ruộng, rẫy, tôi chỉ biết dựa vào nguồn thu nhập ở lò gạch để nuôi 2 cháu ăn học. Mọi khoản chi tiêu, nợ nần cũng trông chờ vào nguồn thu này. Nếu các lò gạch bị dừng hoạt động, tôi không biết xoay xở ra sao" - bà H'Lan Êban nói.
Còn theo bà H'Blá Êban (42 tuổi, ngụ xã Ea Na), gia đình có 4 người con và mẹ già. Trong đó, một người con bị bại não, nằm một chỗ nên gia đình thuộc diện hộ nghèo. Không có đất sản xuất, chồng bà làm thuê với thu nhập bấp bênh nên chi tiêu gia đình chủ yếu trông vào đồng lương ở lò gạch.

Các công nhân cho biết chưa được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi việc làm theo kế hoạch của UBND tỉnh Đắk Lắk
"Chúng tôi nghe thông tin trước khi chấm dứt hoạt động các lò gạch, công nhân sẽ được hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp, tạo việc làm. Tuy nhiên, đến nay chưa thấy cơ quan chức năng thực hiện nên tôi rất lo lắng" - bà H'Blá Êban chia sẻ.
Siết quản lý, yêu cầu chấm dứt hoạt động đồng bộ
Theo Sở Xây dựng tỉnh Đắk Lắk, đến nay có 48/111 cơ sở sản xuất gạch đất sét nung sử dụng công nghệ lạc hậu chấm dứt hoạt động. Trong đó, 3 cơ sở chấp hành theo kế hoạch, 45 cơ sở xã Tân Tiến và xã Vụ Bổn buộc chấm dứt hoạt động do UBND cấp xã đề nghị ngành điện ngừng cung cấp điện.

Một chủ cơ sở thấp thỏm trước nguy cơ bị cắt điện trong khi còn lượng lớn đất sét và gạch chưa nung thành phẩm
Về nguyên nhân, Sở Xây dựng tỉnh Đắk Lắk nhận định nhiều cơ sở chưa chủ động chuyển đổi công nghệ hoặc lộ trình chấm dứt hoạt động. Phần lớn các cơ sở có quy mô nhỏ, năng lực tài chính hạn chế; một số cơ sở hiện còn đang nợ vốn vay để đầu tư lò trước đây, không đủ năng lực tài chính để thực hiện chuyển đổi công nghệ. Việc chậm tổ chức đấu giá quyền khai thác đất sét cũng khiến các chủ cơ sở còn tâm lý e dè, chưa yên tâm trong việc quyết định đầu tư cải tạo công nghệ mới.
Trong khi đó, một số địa phương chưa quyết liệt; công tác phối hợp giữa các địa phương và các sở, ngành chưa đồng bộ, chặt chẽ. Công tác phối hợp triển khai thực hiện các chương trình đào tạo nghề cho lao động nông thôn chưa thực hiện đồng bộ. Chưa có văn bản hướng dẫn về việc xử lý tài sản, công trình sau khi chấm dứt hoạt động.

Nguồn thu nhập chính của hàng ngàn người trông chờ vào đồng lương ở cơ sở sản xuất gạch
Việc thu hồi giấy đăng ký kinh doanh và ngừng cung cấp điện chưa được thực hiện đồng bộ, dứt điểm; quy trình thực hiện còn chưa đảm bảo.
Dù chỉ ra nhiều tồn tại, hạn chế nhưng Sở Xây dựng tỉnh Đắk Lắk cũng đề xuất xử lý dứt điểm các cơ sở sản xuất gạch đất sét nung sử dụng công nghệ lạc hậu không chấp hành chấm dứt hoạt động. Trong đó, khẩn trương thu hồi giấy phép kinh doanh, chấm dứt cấp điện, hướng dẫn xử lý tài sản, hỗ trợ chuyển đổi công nghệ…
"Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Sở Nội vụ hướng dẫn cụ thể việc đào tạo nghề, chuyển đổi việc làm và các chính sách hỗ trợ vay vốn từ ngân hàng chính sách xã hội cho người lao động bị ảnh hưởng" – văn bản nêu.
