Nghiên cứu mới về đột quỵ lật đổ quan niệm y học hàng thập kỷ

(NLĐO) - Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Circulation đã chỉ ra cơ chế bất ngờ đằng sau những ca đột quỵ não lỗ khuyết.

Trong công trình được dẫn đầu bởi Đại học Edinburgh (Anh), nhóm tác giả từ Anh, Mỹ và Trung Quốc chỉ ra rằng nguyên nhân thực tế của đột quỵ não lỗ khuyết rất khác so với hiểu biết trước đây.

Đột quỵ não lỗ khuyết (hoặc đột quỵ não ổ khuyết) chiếm tới 1/4 số ca đột quỵ do thiếu máu não cục bộ, đặc trưng bởi các tổn thương nhỏ dưới vỏ não có đường kính không quá 15 mm.

Quan niệm y khoa truyền thống vốn cho rằng dạng đột quỵ này xuất phát từ sự tắc nghẽn do mảng bám mỡ từ động mạch lớn lọt vào các tiểu động mạch hoặc động mạch xuyên. Nhưng nghiên cứu mới cho thấy chính cấu trúc dị thường của các động mạch nhỏ đó mới là vấn đề.

Theo SciTech Daily, các tác giả đã nghiên cứu trên 229 bệnh nhân bị đột quỵ não lỗ khuyết hoặc đột quỵ nhẹ không có lỗ khuyết.

Bệnh nhân được đánh giá lâm sàng, nhận thức và tiến hành chụp cộng hưởng từ (MRI) não ở hai mốc thời gian: Ngay khi đột quỵ xảy ra và khi tái khám sau đó 1 năm.

Dữ liệu này giúp các nhà nghiên cứu xác định loại đột quỵ, đo lường các dấu hiệu của bệnh lý mạch máu nhỏ và phát hiện các vùng tổn thương não mới. Họ cũng so sánh hai đặc điểm mạch máu: Hẹp do mỡ từ các động mạch lớn và giãn rộng kèm theo kéo dài các động mạch bên trong não.

Kết quả gây sốc: Các nhà nghiên cứu không tìm thấy mối liên hệ nào giữa dạng đột quỵ này với sự thu hẹp do mảng bám từ các động mạch lớn. Ngược lại, sự xuất hiện của các mạch máu giãn rộng sẽ khiến nguy cơ cao gấp 4 lần.

Mức độ giãn rộng động mạch cũng liên quan đến cơn đột quỵ não lỗ khuyết nghiêm trọng hơn, sự tiến triển nhanh hơn của tổn thương não và nguy cơ cao hơn phát triển các cơn đột quỵ "thầm lặng" mới, là những vùng tổn thương mô não nhỏ do rối loạn dòng chảy máu gây ra, có thể xảy ra mà không có triệu chứng rõ ràng.

Điều này lý giải vì sao hơn 25% bệnh nhân vẫn bị đột quỵ thầm lặng trong thời gian nghiên cứu dù đã dùng thuốc dự phòng tiêu chuẩn

Kết quả này cho thấy đột quỵ não lỗ khuyết cần được phân loại và xử lý như một bệnh lý đặc thù của hệ vi mạch não, chứ không phải hệ quả của xơ vữa động mạch lớn; đồng thời mở đường cho các phương pháp mới nhằm bảo vệ não, giảm nguy cơ tái phát và ngăn ngừa sa sút trí tuệ, suy giảm trí nhớ sau đó.