Cam kết không gian xanh

Chỉ trong khoảng 2 tuần, khu đất hơn 1,44 ha bỏ hoang nhiều năm đã trở thành một công viên xinh đẹp giữa lòng TP HCM - ở phường Xuân Hòa.

Đó là khu đất của dự án Nhà Thi đấu Phan Đình Phùng (số 8 Võ Văn Tần) bị "treo" hơn 15 năm, quây rào, cỏ hoang phủ kín. Khu đất giữa trung tâm của vùng kinh tế sôi động nhất nước thế mà để hoang hóa nhiều năm, gây bao tiếc rẻ cho người dân, vừa lãng phí vừa nhức mắt. Nay thì đã khác, sau lễ bàn giao công trình vào chiều tối 25-1, người dân có thể bước vào không gian xanh, đẹp đẽ khi tận dụng được tài nguyên đất hợp lý.

Cùng dự án này, còn 8 dự án "treo" khác cũng được lãnh đạo thành phố đề nghị cải tạo thành công viên phục vụ người dân trong thời gian trước mắt. Trong số này có những dự án rất lớn như: Thương xá Tax ở đường Nguyễn Huệ, khu đất số 2-4-6 Hai Bà Trưng, 298 Trần Hưng Đạo… Đặc biệt, với khu đất 4,4 ha ở số 1 Lý Thái Tổ đã được quyết định bàn giao công trình làm công viên lâu dài được người dân hoan nghênh và đánh giá rất cao quyết tâm của thành phố trong cam kết tăng mảng xanh đô thị.

Khu vực trọng điểm kinh tế phía Nam trong 2 thập kỷ qua phát triển nhanh chóng, từ đó mật độ dân cư tăng nhanh nên các khoảng không gian xanh càng thiếu hụt, nhất là các vùng lõi của đô thị. Khu vực TP HCM trước khi sáp nhập (với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu), diện tích cây xanh chỉ 0,55 m2/người, thấp hơn cả Hà Nội (2,06 m2/người), Đà Nẵng (2,4 m2/người) và Hải Phòng (3,41 m2/người). Sau khi hợp nhất, tỉ lệ này có tăng lên nhưng các vùng tập trung dân cư vẫn chưa có sự thay đổi nhiều.

Tạo không gian xanh đô thị là nhu cầu cấp bách được đặt ra hàng chục năm trước nhưng các quy hoạch đô thị trước đây hầu như đặt mục tiêu này trở thành thứ yếu so với lợi ích trước mắt do địa ốc mang lại. Nhưng nay đã khác, tầm nhìn đô thị đã vượt qua giai đoạn phát triển nóng về chỉ số kinh tế và hướng tới chất lượng sống của cộng đồng dân cư.

Đã giàu thì cần phải đẹp đẽ, khỏe khoắn và tận hưởng. Bởi vậy, trong các chỉ tiêu phát triển mới đã được đưa vào các chỉ tiêu phát triển không gian xanh, tiện ích hạ tầng và đo bằng chất lượng sống. Không phải ngẫu nhiên mà chỉ trong thời gian ngắn, lãnh đạo thành phố đã chỉ đạo xây dựng hàng loạt công viên và kiên quyết cho cải tạo các dự án chậm tiến độ thành công viên tạm thời cho người dân. Diện tích đất làm công viên trong khoảng thời gian qua tăng rất nhanh và tạo thành xu hướng chung của phát triển đô thị.

TP HCM bây giờ đã rộng lớn hơn xưa, có đủ cả rừng, biển, sông ngòi. Những cam kết xanh sẽ có đủ điều kiện thực hiện trong một tầm nhìn vĩ mô và dài hạn để phục vụ mục tiêu là vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Từ một góc công viên nhỏ ở giữa đô thị có thể mở góc nhìn ra đến công viên dọc hai bờ sông Sài Gòn, kết nối đến rừng ngập mặn Cần Giờ và hít thở gió biển mênh mang ở tận Vũng Tàu.

Hiện thực này không khó thực hiện, bởi bây giờ từ trung tâm bến Bạch Đằng bước xuống tàu là có thể tận hưởng đầy đủ. Tương lai gần, tuyến metro và cầu qua biển sẽ càng rút ngắn hơn nữa khoảng cách giữa đô thị và không gian xanh.