Làm giàu từ nông nghiệp sạch
Nhiều thanh niên rời phố thị về quê khởi nghiệp, giúp nâng giá trị nông sản và tạo sinh kế mới cho người dân địa phương
Tốt nghiệp ngành luật thương mại Trường ĐH Luật TP HCM và sở hữu thêm 2 bằng ĐH khác, sau khi ra trường, anh Nguyễn Hữu Nhơn (xã Trà Tân, tỉnh Lâm Đồng) có nhiều cơ hội làm việc tại thành phố. Song, những lần về quê thấy ruộng đồng, ao hồ bỏ hoang, trong khi nhiều lao động trẻ lại đôn đáo tìm việc khiến anh không khỏi trăn trở.
Ốc bươu đen "lên đời"
Năm 2018, Nhơn quyết định về quê khởi nghiệp. Với số vốn khoảng 100 triệu đồng, anh cải tạo ao hồ của gia đình để nuôi ốc.
Do anh Nhơn thiếu kinh nghiệm, nhiều lứa ốc chết hàng loạt vì môi trường nước chưa phù hợp hoặc thức ăn không được kiểm soát tốt. Không nản chí, anh kiên trì tìm hiểu kỹ thuật nuôi ốc qua sách vở, internet và học hỏi từ các mô hình khác. Sau nhiều lần thử nghiệm và rút kinh nghiệm, mô hình của anh dần đi vào ổn định.
Theo anh Nhơn, ốc bươu đen vốn dễ nuôi, ít bị dịch bệnh; thức ăn chủ yếu là các loại rau xanh, bèo hoặc phụ phẩm nông nghiệp nên chi phí thấp. Sau khoảng 4 tháng nuôi, ốc đạt kích cỡ khoảng 20-25 con/kg và có thể thu hoạch.
Nhận thấy hiệu quả kinh tế, anh Nhơn tiếp tục mở rộng quy mô nuôi ốc bươu đen. Đến nay, tổng diện tích mặt nước nuôi ốc của cơ sở đã lên tới khoảng 7 ha, bao gồm khu nuôi ốc thương phẩm, khu sản xuất ốc giống và khu nuôi ốc theo hướng dược liệu.
Mỗi ngày, trang trại của anh Nhơn cung cấp ra thị trường khoảng 200 kg ốc thương phẩm. Bên cạnh đó, cơ sở còn cung cấp con giống cho nhiều hộ nuôi trong khu vực. Trung bình mỗi tháng, trang trại bán giống cho khoảng 150 hộ, mỗi hộ từ 20.000 đến 50.000 con.
Ngoài ốc tươi, cơ sở của anh Nhơn còn nghiên cứu và chế biến nhiều sản phẩm đặc trưng. Trong đó, chả ốc bươu đen dược liệu - sản phẩm kết hợp thịt ốc với đông trùng hạ thảo, nấm linh chi và tinh dầu sả chanh - hiện được bán với giá từ 220.000 đến 360.000 đồng/kg. Một dòng sản phẩm ốc dược liệu khác, được nuôi bằng nguồn thức ăn đặc thù là đông trùng hạ thảo và bạc hà, có giá 250.000 - 350.000 đồng/kg. Một số sản phẩm của cơ sở còn được xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc.

Anh Nguyễn Hữu Nhơn với sản phẩm ốc bươu đen hữu cơ nuôi trong trang trại
Đưa xơ mướp xuất ngoại
Từng học tập và làm việc tại TP HCM, mỗi lần về quê ở xã Sơn Mỹ, tỉnh Lâm Đồng, hình ảnh những trái mướp già bị bỏ lại trên giàn sau mỗi vụ thu hoạch khiến anh Võ Xuân Đặng tiếc rẻ. Bởi lẽ, trên thị trường quốc tế, nhiều sản phẩm từ xơ mướp có giá khá cao.
Năm 2020, anh Đặng quyết định trở về quê khởi nghiệp với xơ mướp. Những ngày đầu, anh phải tự mày mò từ khâu thu gom nguyên liệu, làm sạch, phơi sấy đến tạo hình sản phẩm.
Sau nhiều lần thử nghiệm, anh Đặng dần hoàn thiện quy trình sản xuất khép kín. Xơ mướp được chọn từ những trái mướp già đúng độ, ngâm rửa nhiều lần bằng nước sạch, sau đó phơi sấy tự nhiên kết hợp sấy nhiệt rồi tạo hình thành sản phẩm.
Từ nguồn nguyên liệu tưởng chừng bỏ đi, nhiều sản phẩm thân thiện với môi trường đã ra đời như: bông tắm, miếng rửa chén, dép đi trong nhà, túi đựng xà phòng… Các sản phẩm này có khả năng phân hủy sinh học và phù hợp với xu hướng tiêu dùng xanh.
Đến năm 2023, sản phẩm xơ mướp của cơ sở anh Đặng bắt đầu được xuất khẩu sang các thị trường Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc… Trung bình mỗi tháng, hàng ngàn sản phẩm được xuất khẩu, mang lại cho anh nguồn doanh thu ổn định.
Không chỉ làm kinh tế cho bản thân, cơ sở của anh Đặng còn tạo việc làm cho hơn 10 lao động địa phương với mức thu nhập khoảng 9-10 triệu đồng mỗi tháng. Cơ sở còn thu mua xơ mướp từ các hộ dân trong vùng, giúp nhiều gia đình có thêm nguồn thu từ những trái mướp già mà trước đây bỏ đi.
Tạo việc làm cho lao động địa phương
Ông Trần Ngọc Tâm, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Bí thư Đoàn Thanh niên xã Trà Tân cho biết dù từng trải qua không ít lần thất bại nhưng anh Nhơn vẫn kiên trì theo đuổi con đường khởi nghiệp và đến nay đã có các sản phẩm OCOP như chả ốc, rượu đông trùng hạ thảo. Không chỉ tập trung vào sản xuất, anh Nhơn còn tích cực chia sẻ kinh nghiệm nuôi ốc cho nông dân. Trang trại của anh cũng tạo việc làm thường xuyên cho nhiều lao động địa phương, trong đó có cả lao động là người dân tộc thiểu số.