VIDEO: Giá dầu tăng vọt, tác động tới lạm phát, lãi suất của Việt Nam ra sao?

Sau một tuần biến động mạnh, giá dầu Brent trên thị trường thế giới chốt tuần ở mức khoảng 103 USD/thùng, tăng 2,67% so với phiên trước đó. Dù đã hạ nhiệt so với mức gần 120 USD/thùng vào ngày 9-3, giá dầu vẫn tăng khoảng 35-37% so với cuối tháng 2.

Diễn biến này khiến thị trường năng lượng toàn cầu chịu nhiều áp lực, đồng thời kéo theo giá xăng dầu trong nước biến động mạnh. Có thời điểm, giá xăng dầu tại Việt Nam được điều chỉnh lên tới 27.000-30.000 đồng/lít.

Theo các chuyên gia kinh tế, giá xăng dầu là yếu tố vĩ mô quan trọng có ảnh hưởng lớn đến lạm phát tại Việt Nam. Chuyên gia của Công ty Chứng khoán Maybank cho biết dù tỉ trọng trực tiếp của xăng dầu trong rổ chỉ số giá tiêu dùng (CPI) chỉ khoảng 5% nhưng tác động lan tỏa của mặt hàng này lại lớn hơn nhiều.

Nguyên nhân là chi phí năng lượng có ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động vận tải, logistics và sản xuất công nghiệp. Khi giá nhiên liệu tăng, chi phí đầu vào của doanh nghiệp tăng theo, từ đó có thể tác động đến giá hàng hóa và dịch vụ trên thị trường.

"Diễn biến giá dầu thế giới vẫn là yếu tố cần được theo dõi chặt chẽ khi đánh giá triển vọng lạm phát trong thời gian tới. Tác động thực tế của giá dầu thường lớn hơn tỉ trọng trực tiếp trong rổ CPI vì năng lượng là đầu vào của nhiều ngành kinh tế" - chuyên gia của Maybank nhận định.

Thực tế trong năm 2022, Việt Nam đã kiểm soát tốt lạm phát ngay cả khi giá dầu tăng mạnh. Tuy nhiên, kết quả này phụ thuộc đáng kể vào các biện pháp điều hành giá của Chính phủ cũng như sự bù đắp từ các nhóm hàng hóa khác.

Nhận định về kịch bản giá dầu trong thời gian tới, ông Trương Hiền Phương, Giám đốc cấp cao Công ty Chứng khoán KIS Việt Nam, cho rằng căng thẳng leo thang tại Trung Đông là nguyên nhân chính khiến giá dầu tăng mạnh trong thời gian gần đây.

Theo ông Phương, nếu xung đột tiếp tục lan rộng, giá dầu hoàn toàn có thể tăng lên ngưỡng 120 USD/thùng, thậm chí cao hơn. Tuy nhiên, khả năng duy trì mức giá cao trong thời gian dài được đánh giá không lớn.

Đối với Việt Nam, việc giá dầu tăng mạnh sẽ gây ra một số tác động nhất định nhưng chủ yếu trong ngắn hạn. Khi giá xăng dầu trong nước tăng theo xu hướng thế giới, chi phí vận tải và chi phí sản xuất của doanh nghiệp sẽ gia tăng, từ đó ảnh hưởng đến biên lợi nhuận và hoạt động kinh doanh.

Ngoài ra, rủi ro lạm phát cũng có thể quay trở lại nếu giá năng lượng duy trì ở mức cao trong thời gian dài.

Theo ông Phương, trong trường hợp áp lực lạm phát gia tăng, Ngân hàng Nhà nước có thể phải xem xét điều chỉnh các công cụ điều hành, trong đó có lãi suất, nhằm duy trì lãi suất thực dương và kiểm soát ổn định giá cả.

"Việt Nam vẫn là quốc gia nhập khẩu xăng dầu với quy mô lớn, vì vậy biến động giá năng lượng trên thế giới có thể gây áp lực lên tỉ giá theo hướng tăng. Khi tỷ giá biến động, mặt bằng lãi suất trong nước cũng có thể chịu tác động nhất định" - ông Phương phân tích.

Theo chuyên gia này, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất ổn, các cơ quan quản lý có thể phải điều chỉnh chính sách trong vài tháng tới để ứng phó với biến động từ bên ngoài. Tuy nhiên, khi căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt và giá dầu giảm trở lại, các yếu tố vĩ mô như lạm phát, lãi suất và tỉ giá cũng sẽ dần ổn định.