Ngày 5-3, các vết nứt, sụt lún bên bờ sông Hậu tại khóm Bình Đức 3, phường Bình Đức, TP Long Xuyên - An Giang (Báo Người Lao Động các ngày 4 và 5-3 đã thông tin) tiếp tục xuất hiện và xâm thực sâu thêm vào trong đất liền khoảng 60 m. Cơ quan chức năng cảnh báo vụ sạt lở đã tạo ra khung trượt mới và chỉ còn cách Quốc lộ 91 từ 7-10 m.

Không ngoài dự báo

Khoảng cuối tháng 5-2011, Sở Tài nguyên - Môi trường (TN-MT) tỉnh An Giang đã khảo sát và đưa ra nhận định khu vực này có nguy cơ sạt lở rất cao.
Kết quả quan trắc toàn khu vực cho thấy đoạn sông từ bến đò Cần Xây (phường Bình Đức) về hạ nguồn đến khu vực phà An Hòa (phường Mỹ Long, TP Long Xuyên) dài hơn 3 km, độ rộng dao động từ 500 - 800 m, có nhiều hố sâu và chịu áp lực dòng chảy rất lớn từ thượng nguồn.

Nhiều nhà dân đã và đang bị “hà bá” nuốt chửng
Trắc diện đáy sông hình chữ V và dòng chảy áp sát vào bờ, nhiều điểm đến 190 m. Đặc biệt, do khu vực có nhiều nhà máy, kho bãi chứa vật liệu nặng; cầu cảng có ghe tàu ra vào thường xuyên và tiếp giáp với Quốc lộ 91 nên có nhiều yếu tố tải trọng tác động lên đường bờ, kết hợp với nền đất bất ổn định dẫn đến diễn biến của sạt lở sẽ còn phức tạp.
Không ngoài dự báo của ngành chức năng, từ 6 giờ 45 phút đến 21 giờ ngày 4-3, các vết nứt, sụp lún trước đó đã chuyển sang sạt lở nghiêm trọng. Ông Huỳnh Văn Quốc Việt, chủ cửa hàng vật liệu xây dựng Vạn Ý, vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhìn hàng trăm tấn vật liệu xây dựng bị “hà bá” cuốn mất.
“Tài sản bị cuốn mất chỉ khoảng 20-30 triệu đồng, cái lo nhất của gia đình tôi là không có chỗ buôn bán” - ông Việt nói.
Chưa đầy 6 tháng qua, bờ sông Hậu trên địa bàn TP Long Xuyên đã xảy ra 3 vụ sạt lở nghiêm trọng. Trong đó, vụ sạt lở đang diễn ra tại khóm Bình Đức là nghiêm trọng nhất và có khả năng ảnh hưởng trực tiếp đến Quốc lộ 91 trong thời gian không xa.
“Diễn biến mới nhất cho thấy vụ sạt lở này đã và đang nghiêm trọng hơn cảnh báo. Các vết nứt có xu hướng lan rộng và vượt khỏi tầm kiểm soát với nhiều khả năng sẽ tái diễn cảnh sạt lở kinh hoàng hơn so với vụ sạt lở tại xã Bình Mỹ (huyện Châu Phú) vào năm 2010” - ông Trần Anh Thư, Phó Giám đốc Sở TN-MT tỉnh An Giang, nhận định.

Sẽ ban bố tình trạng khẩn cấp

Chiều cùng ngày, UBND tỉnh An Giang đã triệu tập cuộc họp khẩn với sự tham dự của các sở, ngành và chính quyền địa phương để bàn các giải pháp khắc phục vụ sạt lở.

Sau khi nghe các sở, ngành và địa phương báo cáo hiện trạng sạt lở, ông Võ Anh Kiệt, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, nhấn mạnh: “Trước mắt, tỉnh xuất ngân sách để khắc phục ngay vụ sạt lở. Biện pháp xử lý sạt lở là dùng bao cát lấp hố xoáy và chắn mặt ngoài bằng rọ đá như đã từng làm trước đó ở xã Bình Mỹ”.

Theo đó, giao Sở NN-PTNT làm chủ đầu tư và chỉ định thầu để thực hiện ngay việc xử lý sự cố sạt lở trong vòng 24 giờ tới. Sở TN-MT hỗ trợ cát cho đơn vị thi công, cắm các biển báo để hạn chế tốc độ ghe tàu qua lại và cấm người dân địa phương không đến nơi nguy hiểm này.

Dự kiến, UBND tỉnh An Giang sẽ ban bố tình trạng khẩn cấp trong ngày 6-3. Khi tình trạng khẩn cấp có hiệu lực, chính quyền và các đoàn thể ở địa phương phải vận động trên 60 hộ dân khu vực lân cận về nơi ở tạm thời. “Hộ dân nào không chịu di dời thì cương quyết cưỡng chế nhằm hạn chế thiệt hại về người. UBND TP Long Xuyên báo cáo gấp tình hình các hộ gặp khó khăn về nhà ở, thiếu ăn… để tỉnh hỗ trợ thêm” - ông Kiệt chỉ đạo.

Cần chỉnh trị dòng chảy

Ông Trần Anh Thư, Phó Giám đốc Sở TN-MT tỉnh An Giang, cho biết một trong những nguyên nhân làm đoạn bờ sông Hậu thuộc TP Long Xuyên thường xuyên sạt lở là do dòng chảy bị thay đổi.
Bên bờ đối diện thuộc xã Mỹ Hòa Hưng đang bồi lắng do xuất hiện nhiều làng bè và ghe tàu neo đậu nên bờ sông phía TP Long Xuyên luôn chịu sức ép rất lớn do nước từ thượng nguồn đổ về.
Nếu không thực hiện các biện pháp nạo vét lòng sông để chỉnh trị dòng chảy hoặc không giải quyết nạn làng bè, ghe tàu neo đậu thì Quốc lộ 91 ngày càng nguy cấp.
“Nếu Quốc lộ 91 bị cắt đứt tại khu vực này thì khả năng làm đường tránh giống như ở xã Bình Mỹ là rất khó thực hiện vì đòi hỏi nguồn kinh phí khá lớn trong việc đền bù, giải tỏa” - ông Thư nói.
Bài và ảnh: THỐT NỐT