Bảo đảm học sinh TP HCM có chỗ học gần nhà

. Phóng viên: Ở kỳ tuyển sinh các lớp đầu cấp năm học 2026-2027, Sở Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) TP HCM có phương án cụ thể nào để bảo đảm cơ sở vật chất, hệ thống trường lớp nhằm đáp ứng chỗ học cho tất cả học sinh (HS) trong độ tuổi đến trường?

- TS NGUYỄN THỊ NHẬT HẰNG: Để chuẩn bị cho kỳ tuyển sinh năm học 2026-2027, ngành GD-ĐT TP HCM tiếp tục kiên trì mục tiêu chuyển đổi số và ưu tiên đầu tư cơ sở vật chất, nhằm hỗ trợ tốt nhất phụ huynh và HS trong việc tiếp cận chỗ học thuận lợi.

Với mục tiêu bảo đảm 100% chỗ học cho HS trên địa bàn và bảo đảm các điều kiện phục vụ hoạt động giáo dục nhà trường năm học 2026-2027, từ đầu tháng 2, Sở GD-ĐT đã triển khai đến UBND các xã, phường, đặc khu, các trường THPT công lập, tư thục… về báo cáo dự kiến tuyển sinh các lớp đầu cấp, hướng dẫn rà soát dữ liệu hồ sơ tuyển sinh đầu cấp trên hệ thống cơ sở dữ liệu ngành. Từ đó, bảo đảm tính chủ động trong phương án xây dựng hệ thống chỉ tiêu tuyển sinh năm học 2026-2027 phù hợp với thực tiễn, nhu cầu và định hướng phân luồng của ngành.

Về cơ sở vật chất, ngành GD-ĐT TP HCM đã đẩy nhanh tiến độ các dự án xây dựng, dự kiến đưa hàng trăm phòng học mới vào sử dụng từ tháng 9-2026; Sở GD-ĐT cũng đã làm việc với thủ trưởng các đơn vị trực thuộc để rà soát nhu cầu sửa chữa, mua sắm thiết bị năm 2026, nhằm bảo đảm đáp ứng các điều kiện hoạt động theo chương trình giáo dục trước khi bắt đầu khai giảng năm học 2026-2027.

Chúng tôi còn thực hiện rà soát dữ liệu dân cư từ sớm (tháng 1-2026) để điều tiết chỉ tiêu linh hoạt giữa các khu vực. Mục tiêu cốt lõi là bảo đảm 100% HS trong độ tuổi đều có chỗ học, đồng thời tăng dần tỉ lệ HS được học 2 buổi/ngày theo chương trình giáo dục phổ thông.

Điểm sáng trong công tác tuyển sinh năm nay là việc nâng cấp và tiếp tục triển khai hệ thống bản đồ số GIS trên quy mô toàn thành phố. Qua nhiều năm thí điểm, tuyển sinh bằng GIS đã trở thành công cụ đắc lực giúp hiện thực hóa nguyên tắc cho HS được học tại trường gần nơi cư trú nhất, xóa bỏ hoàn toàn rào cản địa giới hành chính cứng nhắc giữa các phường, xã. Từ đó, giảm áp lực giao thông và tạo sự thuận tiện tối đa cho phụ huynh trong việc đưa đón con em.

. Tình trạng chênh lệch về điều kiện trường lớp, sĩ số, trang thiết bị dạy học khá phổ biến giữa các khu vực ngay cả trước sáp nhập. Làm sao để bảo đảm mọi HS được thụ hưởng môi trường giáo dục công bằng?

- Ngành GD-ĐT TP HCM thấu hiểu nỗi trăn trở của phụ huynh HS về sự chênh lệch điều kiện giáo dục giữa các khu vực, đặc biệt là tại các địa phương mới sáp nhập với thành phố.

Thời gian tới, với lĩnh vực được giao phụ trách, tôi cam kết sẽ quyết liệt giám sát, thúc đẩy lộ trình đồng bộ hóa tiêu chuẩn cơ sở vật chất cho giáo dục. Cụ thể, quyết tâm xóa bỏ vùng lõm về hạ tầng trường lớp bằng việc thúc đẩy phân bổ ngân sách ưu tiên cho các khu vực đang có tỉ lệ phòng học thấp. Khu vực 2 (Bình Dương trước đây) hiện chỉ đạt hơn 200 phòng học/10.000 dân số trong độ tuổi đi học so với mức gần 300 phòng học/10.000 dân số của các khu vực khác.

Mục tiêu của chúng tôi là bảo đảm đến năm 2030, mọi xã - phường đều đạt tối thiểu 300 phòng học/10.000 dân số trong độ tuổi đi học; đồng thời giám sát tiến độ các dự án đang xây dựng và nhiều dự án khác để sớm kéo giảm sĩ số lớp học xuống mức chuẩn.

Bên cạnh đó, ngành GD-ĐT TP HCM tiếp tục hiện đại hóa trang thiết bị thông qua chuyển đổi số. Việc quản lý bằng dữ liệu số sẽ giúp ngành GD-ĐT điều tiết thiết bị dạy học từ nơi thừa sang nơi thiếu, bảo đảm HS ở ngoại thành cũng được tiếp cận đầy đủ phòng thí nghiệm, bảng tương tác, công cụ học tập hiện đại như HS trung tâm.

Ngành GD-ĐT sẽ thực hiện đầy đủ chính sách an sinh giáo dục đặc thù, thúc đẩy việc chi trả kịp thời các khoản hỗ trợ theo Nghị quyết 80/2025 của HĐND TP HCM. Quyền lợi học tập công bằng của HS sẽ được bảo đảm thông qua việc giám sát chặt chẽ công tác tuyển sinh đầu cấp, theo nguyên tắc mọi HS đều được học tại trường công lập gần nhà nhất, thuận tiện nhất. Dù trong giai đoạn chuyển đổi có thể phải chấp nhận sĩ số cao tạm thời nhưng lộ trình xây mới trường lớp phải được thực hiện khẩn trương để mang lại môi trường học tập lý tưởng cho các em.

. Ngành GD-ĐT TP HCM sẽ làm gì để thực hiện đồng thời 2 mục tiêu: bảo đảm giáo dục đại trà và phát triển các mô hình trường học thông minh, chất lượng cao, xứng đáng là điểm sáng giáo dục của cả nước?

- Tại TP HCM, trường thực hiện nội dung giáo dục chất lượng cao, tiên tiến, hội nhập khu vực và quốc tế hay trường học số là những mô hình đặc thù, nhằm đào tạo giáo dục mũi nhọn. Mục tiêu là trang bị cho HS có đủ phẩm chất và năng lực của một công dân toàn cầu trong bối cảnh khoa học - công nghệ phát triển như hiện nay.

Từ đầu năm 2026, Sở GD-ĐT TP HCM đã xây dựng bộ tiêu chuẩn trường chất lượng cao, tiên tiến, hội nhập quốc tế mới nhằm tập trung chuẩn hóa và nâng cao chất lượng các trường đang triển khai mô hình này. Đến nay, 69 trường đang duy trì mô hình và chuyển tiếp sang bộ tiêu chuẩn mới. Việc duy trì mô hình này được thực hiện theo hướng thực chất, có đánh giá định kỳ, bảo đảm công bằng và không chạy theo hình thức. Ngoài ra, khoảng 30 trường đã đăng ký thực hiện mô hình này từ năm học 2026-2027 và hơn 300 trường dự kiến triển khai trong các giai đoạn tiếp theo.

Để chương trình giáo dục chất lượng cao đạt hiệu quả, Sở GD-ĐT TP HCM đang nghiên cứu, xây dựng cơ chế đặc thù theo tinh thần Nghị định 84/2024. Theo đó, tăng quyền tự chủ cho nhà trường về chuyên môn, nhân sự và tài chính; thu hút giáo viên giỏi, sinh viên tốt nghiệp xuất sắc tham gia giảng dạy với chính sách đãi ngộ phù hợp. Việc phát triển chương trình này đi đôi với vấn đề bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, HS trên địa bàn có đủ chỗ học và có cơ chế học bổng, hỗ trợ khó khăn.

Quan điểm của Sở GD-ĐT TP HCM là phát triển chương trình giáo dục chất lượng cao một cách bài bản, có lộ trình. Chương trình được đánh giá và điều chỉnh kịp thời để thực sự trở thành động lực đổi mới của ngành giáo dục thành phố.

Mô hình trường học số cũng được TP HCM triển khai lần đầu vào năm học 2024-2025 nhằm hướng tới mục tiêu hình thành những thế hệ công dân số tinh hoa, đáp ứng yêu cầu khắt khe của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Trọng tâm của mô hình này là đến năm 2030 xây dựng 1.000 trường học số, tạo nên một mạng lưới giáo dục thông minh khắp thành phố.