Báo động bồi lấp cửa biển Thuận An

Vào tháng 8-2024, tuyến luồng hàng hải Thuận An từng được nạo vét đạt độ sâu chuẩn tắc 4,5 m theo Quyết định 1671 của Bộ Giao thông Vận tải (nay là Bộ Xây dựng) về kế hoạch bảo trì công trình hàng hải năm 2024. Theo ông Hoàng Hải Minh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Huế, thời gian qua, Chính phủ, Bộ Xây dựng cùng địa phương đã quan tâm đầu tư hệ thống đê kè chống sạt lở và chỉnh trị luồng Thuận An. Dự án đã hoàn thành giai đoạn 1 và một phần giai đoạn 2, bước đầu phát huy hiệu quả trong việc ổn định luồng lạch.

Tuy nhiên, do đặc thù khu vực cửa biển miền Trung thường xuyên chịu tác động của sóng lớn, gió mùa Đông Bắc, dòng chảy ven bờ và thời tiết cực đoan, tuyến luồng liên tục xảy ra hiện tượng sa bồi phức tạp. Đặc biệt, sau mùa mưa lũ năm 2025, lượng cát bồi lấp rất lớn đã khiến luồng nhanh chóng bị thu hẹp và cạn hóa nghiêm trọng.

Số liệu ngày 28-4 từ Cảng vụ Hàng hải Thừa Thiên - Huế cho thấy: phân đoạn luồng từ phao báo hiệu hàng hải số 0 đến cặp phao số 1, 2 có điểm cạn chỉ đạt 1,1 m; phân đoạn từ cặp phao số 1, 2 đến cảng Thuận An cũng chỉ đạt 4,4 m. Trong khi đó, để tàu có tải trọng 2.000 DWT ra vào an toàn, độ sâu tối thiểu phải là 4,5 m. Tình trạng này khiến đa số tàu trọng tải lớn không thể cập cảng bốc dỡ hàng hóa, gây ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động sản xuất - kinh doanh của doanh nghiệp.

Thống kê cho thấy năm 2025 có 241 lượt tàu với 0,18 triệu tấn hàng hóa qua cảng, thu phí hàng hải vỏn vẹn 68 triệu đồng. Không chỉ kinh tế, việc luồng lạch bị cạn còn gây khó khăn lớn cho công tác neo đậu tránh trú bão và triển khai cứu hộ, cứu nạn khi xảy ra sự cố khẩn cấp.

Trước tình hình trên, Cảng vụ Hàng hải Thừa Thiên - Huế nhận định việc duy tu, nạo vét luồng Thuận An là yêu cầu cấp thiết nhằm duy trì chuẩn tắc thiết kế, bảo đảm an ninh hàng hải. Ông Lê Xuân Hòa, Phó Giám đốc Cảng vụ Hàng hải Thừa Thiên - Huế, đã ký văn bản kiến nghị Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam - Bộ Xây dựng xem xét đưa luồng hàng hải công cộng Thuận An vào kế hoạch bảo trì năm 2027 để triển khai nạo vét đạt độ sâu thiết kế âm 4,5 m.

Theo đề xuất, thời điểm thi công phù hợp nhất là từ tháng 3 đến tháng 8 hằng năm. Đây là giai đoạn thời tiết miền Trung tương đối ổn định, ít chịu ảnh hưởng của gió mùa và mưa bão, giúp phương tiện thi công hoạt động an toàn, bảo đảm tiến độ và nâng cao hiệu quả duy trì độ sâu luồng sau nạo vét.