Dù cấu trúc đề thi không thay đổi nhưng đây cũng là năm mà thời gian học, ôn tập của học sinh (HS) bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh. Theo nhiều chuyên gia tuyển sinh, điểm chuẩn lớp 10 năm nay sẽ có nhiều biến động, nhất là ở các trường tốp giữa.

Các trường tốp đầu tăng tỉ lệ chọi

Dựa theo thống kê nguyện vọng ban đầu đăng ký dự tuyển lớp 10 của Sở Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) TP HCM, có thể thấy Trường THPT Nguyễn Thượng Hiền (quận Tân Bình) vẫn là trường có tỉ lệ chọi cao nhất với 1.600 HS trong khi chỉ tiêu tuyển lớp thường là 360 em. Như vậy, tỉ lệ chọi của trường này tương đương 1 chọi 4,4. Tiếp đến lần lượt là các Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai (quận 3), Bùi Thị Xuân và Trưng Vương (quận 1), Trần Phú (quận Tân Phú)...

So sánh với kỳ tuyển sinh 2019 cho thấy tỉ lệ chọi vào các trường như THPT Nguyễn Thượng Hiền tăng gần gấp 2, năm trước là 1/2,6 thì năm nay là 1/4,4; tỉ lệ chọi vào THPT Bùi Thị Xuân cũng tăng từ 1/1,84 thành 1/2; THPT Trưng Vương từ 1/1,79 thành 1/2,1...

Điểm chuẩn lớp 10 sẽ nhiều biến động - Ảnh 1.

Thí sinh dự kỳ thi vào lớp 10 tại TP HCM năm 2019 Ảnh: TẤN THẠNH

Trong khi đó, các trường tốp 2 như THPT Marie Curie (quận 3), Nguyễn Du (quận 10), Hùng Vương (quận 5), Phú Nhuận (quận Phú Nhuận), THPT Gò Vấp (quận Gò Vấp)... cũng tăng tỉ lệ chọi so với năm 2019, dù số này không nhiều. Cụ thể, Trường THPT Phú Nhuận tỉ lệ chọi năm nay là 2,22, tăng 0,39 so với năm 2019. Trường THPT Marie Curie tỉ lệ chọi năm nay là 1,04, tăng 0,05 so với năm 2019.

Các trường tốp 3 nhưng nằm trong khu vực gặp áp lực về dân cư như 2 quận Tân Bình, Thủ Đức và huyện Hóc Môn cũng có số HS đăng ký nguyện vọng 1 tăng so với năm ngoái. Đơn cử, Trường THPT Tam Phú (quận Thủ Đức) năm nay tỉ lệ chọi là 1,52, tăng 0,20 so với năm trước. Trường THPT Hồ Thị Bi (huyện Hóc Môn) năm nay tỉ lệ chọi là 1,13, tăng 0,60 so với năm trước...

Trường tốp 2 nhiều bất ngờ

Theo nhiều chuyên gia tuyển sinh, trong những năm gần đây, HS đăng ký nguyện vọng lớp 10 rất "chắc" tay, rất ít HS thay đổi nguyện vọng so với đăng ký ban đầu. Điều này là do các trường THCS tư vấn kỹ cho HS. Mặt khác, HS cũng đã nắm rõ năng lực của bản thân phù hợp với trường nào, có thể vào được trường gì...

Dựa theo số liệu đăng ký nguyện vọng 1 mà Sở GD-ĐT TP HCM vừa công bố, có thể thấy các trường tốp đầu đều tăng tỉ lệ chọi. Điều này kéo theo việc để chắc chắn một suất học lớp 10 công lập, sau lần điều chỉnh cuối cùng, những HS chưa đến ngưỡng vào được các trường tốp đầu sẽ dồn đăng ký nguyện vọng 1 xuống các trường tốp 2, đẩy tỉ lệ chọi ở tốp trường này tăng lên, nên điểm chuẩn sẽ biến động ở trường tốp 2.

Theo thầy Trần Mậu Minh, nguyên Hiệu trưởng Trường THCS Trần Văn Ơn (quận 1), việc HS trúng tuyển vào lớp 10 công lập không phải do điểm thi cao hay thấp mà do tổng điểm tuyển sinh của mình có đáp ứng được điểm chuẩn của một trong các trường chọn lựa nguyện vọng hay không. Để đạt được mục đích này, có nhiều yếu tố cần tham khảo, như HS phải đánh giá được thực lực của mình có thể đạt được bao nhiêu điểm trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10.

Thầy Minh cho rằng HS có thể lấy điểm thi 3 môn văn, toán, ngoại ngữ trong kỳ thi học kỳ II (đây là kỳ thi cuối năm học và thường do phòng GD-ĐT ra để thi chung nên tương đối sát với đề thi tuyển sinh vào lớp 10) để tính thử theo cách tính điểm của kỳ thi tuyển sinh lớp 10, song cũng phải trừ hao 10%-15% vì đề thi lớp 10 sẽ có phân loại HS nên khó hơn. Đồng thời, cần tham khảo ý kiến giáo viên bộ môn xem khả năng của mình có thể đạt được số điểm đó không. Khi HS đã đánh giá được tương đối thực lực của mình thì đối chiếu với điểm chuẩn các nguyện vọng của các trường THPT rồi xem tương ứng với trường nào. Khi đã có nguyện vọng tương ứng với trường nào rồi thì yếu tố cần tham khảo thêm là chỉ tiêu tuyển sinh của trường đó năm nay tăng hay giảm so với năm trước. Một yếu tố cũng rất quan trọng là tỉ lệ chọi của một trường.

Tóm lại, các yếu tố để HS cân nhắc khi chọn nguyện vọng là: Thực lực của HS so với điểm chuẩn năm trước của các trường, chỉ tiêu tuyển sinh và tỉ lệ chọi của từng trường. 

Cạnh tranh khốc liệt vào trường chuyên

Năm học 2020-2021, hai trường chuyên và trường có lớp chuyên tại TP HCM tuyển 1.645 chỉ tiêu, trong khi có tới 6.312 nguyện vọng đăng ký. Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong dẫn đầu tỉ lệ chọi với 3.356 nguyện vọng, trong khi chỉ tiêu tuyển sinh chuyên là 595 HS, tương đương tỉ lệ chọi gần 5,65. Trường THPT chuyên Trần Đại Nghĩa có số đăng ký là 913 nguyện vọng, so với chỉ tiêu tuyển sinh 280 HS - tỉ lệ chọi vào trường này là 3,26.

Trong những năm gần đây, sức hút vào các trường chuyên và trường có lớp chuyên không hề giảm. Lý giải điều này, hiệu trưởng các trường phổ thông cho rằng hiện nay, nhiều trường ĐH, nhất là khối ĐHQG TP HCM, có chính sách tuyển thẳng đối với những HS chuyên hoặc đạt các chứng chỉ ngoại ngữ theo yêu cầu; một số trường ĐH trên thế giới cấp học bổng cho những HS chuyên...Điều này tạo ra cuộc cạnh tranh ngay từ khi HS vào lớp 10.

Đặng Trinh