KIẾN TẠO VỊ THẾ, TƯƠNG LAI: Nữ doanh nhân với tinh thần đổi mới

TS Nguyễn Thị Phương Thảo - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Hàng không Vietjet, Phó Chủ tịch Thường trực HĐQT Ngân hàng Phát triển TP HCM (HDBank) - là nữ doanh nhân duy nhất trong số các cá nhân được Đảng và Nhà nước trao danh hiệu Anh hùng Lao động tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI.

Đóng góp bền bỉ, dấu ấn đậm nét

Hiện Vietjet khai thác đội tàu bay hơn 120 chiếc, tạo ra hơn 9.000 việc làm trực tiếp và hàng chục ngàn việc làm gián tiếp. Vietjet đóng góp cho ngân sách nhà nước bình quân 7.000-9.000 tỉ đồng/năm trước đại dịch COVID-19; lũy kế gần 55.000 tỉ đồng từ khi thành lập. Những thành tích đáng nể của Vietjet có được nhờ sự dẫn dắt và chèo lái của doanh nhân Nguyễn Thị Phương Thảo.

Năm 2011 - thời điểm Vietjet chính thức thực hiện chuyến bay thương mại đầu tiên, bà Nguyễn Thị Phương Thảo đã làm nên điều chưa từng có, đưa Việt Nam trở thành một trong số ít quốc gia có hãng hàng không tư nhân hoạt động toàn cầu.

Với HDBank, từ một ngân hàng có quy mô khiêm tốn với vốn điều lệ 1.000 tỉ đồng, tổng tài sản gần 4.000 tỉ đồng, HDBank đã vươn lên trở thành một định chế tài chính hoạt động theo mô hình tập đoàn, với vốn điều lệ hơn 50.000 tỉ đồng, tổng tài sản trên 800.000 tỉ đồng.

Mới đây, Sở Giao dịch Chứng khoán London đã tiến hành thảo luận về Biên bản Ghi nhớ thiết lập khuôn khổ hợp tác và hỗ trợ HDBank nhằm thúc đẩy các cơ hội niêm yết, huy động vốn quốc tế cho HDBank, các doanh nghiệp thành viên và khách hàng của HDBank.

Đổi mới để giải phóng nguồn lực

Trong hơn 3 thập kỷ lao động và cống hiến, TS Nguyễn Thị Phương Thảo đã để lại dấu ấn đậm nét trong các lĩnh vực then chốt của nền kinh tế như hàng không, tài chính - ngân hàng, đầu tư và công nghệ. Ở mỗi lĩnh vực, bà đều theo đuổi một triết lý nhất quán: Đổi mới để giải phóng nguồn lực, công nghệ để dẫn đầu xu thế, tăng trưởng phải gắn liền với lợi ích quốc gia, văn hóa và con người.

Dấu ấn của TS Nguyễn Thị Phương Thảo không chỉ nằm ở tăng trưởng mà còn ở khả năng giải những bài toán hạ tầng khó nhất bằng tư duy công nghệ: Từ các sáng kiến tối ưu hóa khai thác sân bay, chuyển đổi số toàn diện trong vận hành hàng không, đến việc tiên phong ứng dụng sinh trắc học trong làm thủ tục bay...

Trong đại dịch COVID-19, tại Vietjet, các nền tảng công nghệ phục vụ quản lý xét nghiệm và kiểm soát dịch bệnh được triển khai kịp thời, thể hiện rõ tinh thần công nghệ vì cộng đồng. Hay trong thời điểm thị trường chứng khoán Việt Nam đứng trước nguy cơ tê liệt do nghẽn hệ thống, bà Thảo đã tiên phong đưa ra sáng kiến cùng các chuyên gia công nghệ khắc phục thần tốc, giúp Sở Giao dịch Chứng khoán TP HCM vận hành liên tục, ổn định, bảo vệ niềm tin của hàng triệu nhà đầu tư và sự phát triển của thị trường vốn quốc gia.

Trên bình diện quốc tế, năm 2025 ghi dấu những bước đi chiến lược mang tầm toàn cầu của TS Nguyễn Thị Phương Thảo. Các thỏa thuận hợp tác và hợp đồng thương mại quy mô lớn với các tập đoàn hàng đầu thế giới không chỉ tạo động lực tăng trưởng, mà còn góp phần cân bằng thương mại, củng cố niềm tin đối tác, thu hút đầu tư và khẳng định năng lực tài chính, quản trị của doanh nghiệp.

Song hành với kinh doanh, TS Nguyễn Thị Phương Thảo luôn kiên định theo đuổi sứ mệnh nhân văn. Từ các chương trình an sinh xã hội, hỗ trợ phụ nữ, trẻ em và người yếu thế, đến các sáng kiến giáo dục và học bổng quốc tế, CEO Vietjet nhất quán với tinh thần: Tăng trưởng chỉ thực sự bền vững khi gắn với phát triển con người. 

Nhà sáng chế của nông dân

Tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI, kỹ sư Vũ Hữu Lê (SN 1935) - Giám đốc Công ty TNHH Cơ khí và Xây lắp Hồng Hà (Lào Cai), đã khiến cả hội trường xúc động trong phần giao lưu bởi hành trình bền bỉ suốt 35 năm sáng chế vì nông dân.

Đến nhận danh hiệu Anh hùng Lao động, ông Lê mang theo tập bản vẽ chiếc máy vò chè và chiếc bánh răng, dụng cụ đo cơ khí, chiếc compa cũ… - những vật dụng khởi nguồn cho một hành trình phi thường của "nhà sáng chế của nông dân".

Ông Vũ Hữu Lê sinh ra tại miền quê nghèo ở Hạ Hòa, Phú Thọ. Với tư chất thông minh và tinh thần ham học hỏi, năm 1964, ông được cử đi học tại Viện Nông nghiệp Bạch Nga - Gorky (Liên Xô), chuyên ngành cơ khí chế tạo máy nông nghiệp. Năm 1971, ông tốt nghiệp loại xuất sắc, trở về và làm phó giám đốc, rồi giám đốc Nhà máy Cơ khí tỉnh Yên Bái trong 18 năm. Tuy nhiên, khát vọng được tự do sáng tạo, ông xin nghỉ hưu sớm gần 5 năm (năm 1990) để thực hiện giấc mơ chế tạo máy móc.

Lúc đó, trong tay chỉ có 1 triệu đồng, ông Lê đi khắp các ngõ ngách thu mua sắt vụn bán để kiếm tiền mua máy tiện, máy phay, máy bào. Sau 3 năm, ông thành lập xưởng cơ khí - tiền thân của Công ty TNHH Cơ khí và Xây lắp Hồng Hà ngày nay.

Ông nhận thấy rằng máy móc nhập khẩu từ nước ngoài, như máy vò chè của Liên Xô, dù tốt nhưng giá quá cao, lên tới vài trăm triệu đồng. Trăn trở ấy đã trở thành động lực để ông thiết kế và chế tạo thành công chiếc máy vò chè mini đầu tiên. Chiếc máy này không chỉ có hiệu suất tương đương hàng ngoại nhập mà giá thành chỉ khoảng 30 triệu đồng. "Tôi chỉ đặt ra chỉ tiêu lợi nhuận từ 3%-5%, còn lại chủ yếu để phục vụ bà con nông dân" - ông Lê nói.

Thấy bà con vất vả róc vỏ quế thủ công, ông Lê sáng chế máy róc vỏ, nâng năng suất từ hơn 10 kg lên hàng trăm kg mỗi giờ. Ông tiếp tục tạo ra dây chuyền chế biến quế, giúp công việc vốn cần hàng trăm nhân lực nay chỉ cần 10 người vận hành.

Tiếp theo đó, các sản phẩm mang thương hiệu Hồng Hà như máy khuấy hồ bột dong, máy ép miến, lò sấy, hệ thống chưng cất tinh dầu quế... lần lượt ra đời với tiêu chí bất di bất dịch: Dễ sử dụng, dễ sửa chữa và giá thành phù hợp với túi tiền nông dân.

Ông không nhớ mình đã sáng chế ra bao nhiêu loại máy phục vụ nông nghiệp. Với những cống hiến của bản thân, kỹ sư Vũ Hữu Lê từng 3 lần được nhận Huân chương Lao động hạng Nhì, hạng Ba; Bằng Lao động sáng tạo của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và mới đây nhất là danh hiệu Anh hùng Lao động.

Văn Duẩn