Ngày 22-11, Thanh tra Chính phủ (TTCP) thông báo kết luận thanh tra về việc chấp hành chính sách, pháp luật và thực hiện nhiệm vụ đối với Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC). Qua 6 nội dung thanh tra tại SCIC đã phát hiện nhiều vi phạm.

Theo TTCP, SCIC là doanh nghiệp nhà nước (DNNN), hoạt động theo mô hình Công ty TNHH MTV 100% vốn nhà nước nhưng đối với việc tiếp nhận, chuyển giao quyền đại diện vốn nhà nước của SCIC còn thiếu chính xác và chậm trễ.

Cụ thể, SCIC tiếp nhận Vietracimex không có quyết định của Thủ tướng Chính phủ; không thuộc đối tượng chuyển giao theo quy định của pháp luật; tổng hợp, báo cáo việc đại diện vốn tại Tổng Công ty CP Bảo hiểm Việt Nam trên cơ sở nhận chuyển giao quyền đại diện chủ sở hữu từ Vinashin không đúng quy định; theo dõi, tổng hợp báo cáo Thủ tướng Chính phủ và các cơ quan có thẩm quyền việc tiếp nhận Công ty CP Dịch vụ và Đầu tư phát triển Việt Ninh từ tỉnh Ninh Thuận, sau đó đã bàn giao lại địa phương năm 2009 trong khi thực tế SCIC chưa tiếp nhận DN này.

Ngoài ra, từ năm 2008-2013, SCIC đã chuyển giao quyền đại diện vốn nhà nước về bộ, địa phương quản lý tổng số 30 DN nhưng chỉ có Công ty CP Jetstar Pacific Airlines là có văn bản của Thủ tướng Chính phủ, còn lại là không rõ ràng.


Việc tiếp nhận, chuyển giao quyền đại diện vốn nhà nước của SCIC để xảy ra một số vi phạm

Việc tiếp nhận, chuyển giao quyền đại diện vốn nhà nước của SCIC để xảy ra một số vi phạm

Về lĩnh vực đầu tư kinh doanh vốn, TTCP chỉ rõ có một số khoản đầu tư của SCIC hiệu quả chưa rõ ràng, chưa thẩm định kỹ vấn đề hiệu quả. Có thể kể đến khoản đầu tư tăng vốn điều lệ tại Công ty CP Giao thông Hà Nội không có trong kế hoạch cũng như không thực hiện các bước thẩm định, đánh giá để ra quyết định đầu tư. Việc đầu tư này không vì hiệu quả mà thực chất là đối trừ công nợ cổ tức phải trả của công ty này đối với SCIC. Bên cạnh đó, khoản đầu tư tăng vốn điều lệ tại Vinaconex với giá trị đầu tư thêm của SCIC hơn 1.600 tỉ đồng theo quyền mua của cổ đông hiện hữu thực chất chỉ giúp Vinaconex tái cơ cấu về tài chính trả nợ trái phiếu đến hạn cho khoản lỗ gần 2.000 tỉ đồng tại dự án xi măng Cẩm Phả. Cùng với đó, khoản đầu tư hơn 43 tỉ đồng tại dự án Nhà máy Bột giấy Phương Nam chưa có hiệu quả.

Đáng chú ý, trong việc thực hiện quyền, nghĩa vụ của chủ sở hữu vốn nhà nước tại DN, TTCP phát hiện 21 trường hợp đã quá tuổi nghỉ hưu. Nhiều cán bộ SCIC, nhất là đội ngũ lãnh đạo tham gia đại diện vốn nhà nước tại 4-5 DN lớn hoặc tham gia quản trị, điều hành 5-6 DN nhưng đồng thời còn thực hiện các hoạt động quản lý tại SCIC.

TTCP cũng nêu khuyết điểm còn tình trạng người đại diện chưa thực hiện báo cáo đầy đủ, định kỳ theo quy định; một số trường hợp người đại diện chưa thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ để DN vi phạm pháp luật hoặc thực hiện các dự án đầu tư không hiệu quả dẫn đến khó thu hồi vốn… Vì thế, công tác quản lý tài chính tại một số công ty do người đại diện vốn SCIC tham gia quản lý điều hành còn để xảy ra nhiều vi phạm.

TTCP đề nghị SCIC cần tăng cường công tác giám sát người đại diện, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động của người đại diện nhằm phát hiện các thiếu sót, yếu kém để có biện pháp ngăn chặn.

Về kinh tế, TTCP kiến nghị Thủ tướng giao Bộ Tài chính phối hợp với cơ quan chức năng xử lý hơn 600 tỉ đồng (gồm các khoản tiền trích lập dự phòng trái quy định, sử dụng hóa đơn chứng từ không hợp lệ, chi phí không hợp lệ, các khoản nợ thuế); đồng thời kiến nghị xử lý trách nhiệm các tập thể, cá nhân liên quan.

Bài và ảnh: NGUYỄN QUYẾT