VN sẽ tiếp tục đàm phán

Doanh nghiệp nhỏ và vừa thiệt hại lớn

Trước đó, Hiệp hội Giày da VN (Lefaso) đã có ý kiến với EC về vấn đề này, trong đó nêu rõ: “Nếu bãi bỏ GSP sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến kim ngạch xuất khẩu và lợi thế cạnh tranh của các doanh nghiệp (DN) giày dép VN, khi bình quân mỗi đôi giày dép xuất khẩu vào EU sẽ phải tăng thêm thuế nhập khẩu 3,5%-5%”.

Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Bùi Xuân Khu, EC cho rằng VN đã mạnh lên trong lĩnh vực da giày xuất khẩu nên đã đơn phương bãi bỏ GSP. Việc này sẽ ảnh hưởng lớn đến DN da giày nói riêng và tốc độ phát triển của nền kinh tế VN nói chung, vì từ trước đến nay, EU luôn là thị trường quan trọng của giày da xuất khẩu VN. Cùng với đó là hàng trăm ngàn lao động bị ảnh hưởng đến công ăn việc làm. Bộ Công Thương đang tập hợp, đánh giá những tác động của việc bãi bỏ GSP đối với ngành giày da VN để trình Chính phủ xem xét, để có hướng đàm phán, vận động với EC bằng con đường ngoại giao.

Ông Bùi Xuân Khu nhận định khi không được hưởng GSP, khả năng chịu đựng của các DN giày da VN sẽ không tốt do năng lực còn hạn chế. Ngành da giày hiện có gần 700 DN, trong đó 65% có vốn đầu tư nước ngoài. Đây là những DN có năng lực khá. Còn lại 35% là DN 100% vốn trong nước có quy mô vừa và nhỏ. Đây là đối tượng sẽ bị thiệt hại nặng nhất từ động thái này. Để tiếp tục phát triển, biện pháp trước mắt của các DN phải thực hiện là cắt giảm chi phí để bù vào phần tăng thuế, tạo động lực duy trì kim ngạch xuất khẩu. Thay vì làm hàng gia công, các DN cũng phải tính đến chuyển sang mua đứt bán đoạn để có lợi nhuận nhiều hơn và có thể nâng cao được trình độ sản xuất.

Phải nâng cao năng lực cạnh tranh

Bà Trần Thị Thu Hằng, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên Bộ Công Thương, cho biết theo quy chế GSP, khi xuất khẩu của nhóm ngành hàng của một nước chiếm tới 15% tổng giá trị xuất khẩu của nhóm ngành hàng đó đến từ tất cả các nước được hưởng GSP, quốc gia này được xem đã đạt một mức độ cạnh tranh nhất định, do vậy không được hưởng ưu đãi nữa. Trong khi đó, xuất khẩu giày dép của VN vào EU đã chiếm khoảng 19% tổng xuất khẩu giày dép của tất cả các nước hưởng GSP của EU trong giai đoạn 2004-2006. Riêng 5 tháng đầu năm nay, giá trị xuất khẩu của ngành công nghiệp giày dép VN đã tăng 13,4% so với cùng kỳ năm 2007, lên tới 1,75 tỉ USD, chiếm 7,4% tổng kim ngạch xuất khẩu của VN. Khi vượt qua ngưỡng 15% và chiếm 50% tổng số kim ngạch xuất khẩu sang thị trường EU, giày dép VN sẽ không được hưởng cơ chế GSP nữa.

Cũng theo bà Hằng, hiện EU đã có thông báo chính thức về vấn đề này nên khó có thể thay đổi được quyết định nêu trên. Nếu sửa quy định này theo hướng có lợi cho VN có thể sẽ “gặp khó” với nước khác. EU có nói rằng họ không muốn áp dụng quy định này với ngành giày da VN, song vì là quy định nên cần phải tuân thủ. Do đó, theo bà Hằng, các DN cần phải nỗ lực nâng cao năng lực cạnh tranh để sẵn sàng ứng phó với biến động mới.