Thủ phủ xoài Úc ở huyện Cam Lâm (tỉnh Khánh Hòa) năm nay được mùa và đang trong những ngày cao điểm thu hoạch.

Chị Thúy, chủ vựa ở xã Cam Hải (huyện Cam Lâm), cho biết hầu hết vườn xoài ở khu vực này đều đạt sản lượng khá, mỗi cây cho từ 500-700 trái. Tuy thế, giá giảm mạnh khiến người trồng xoài "choáng váng". "Xoài loại 1 không bị sâu bệnh, da láng, trái lớn có giá 20.000 đồng/kg nhưng sản lượng rất hạn chế; xoài loại 2 giá khoảng 12.000 đồng/kg; còn loại 3 là loại được thu mua phổ biến thì giá chỉ 5.000 đồng/kg. Thị trường tiêu thụ xoài Úc chủ yếu là miền Bắc, Bắc Trung Bộ và Trung Quốc nhưng do ảnh hưởng dịch bệnh Covid-19 nên hàng đi rất chậm" - chị Thúy nói.

Xoài rớt giá, nhà vườn lao đao - Ảnh 1.

Người dân ở thủ phủ xoài Úc tỉnh Khánh Hòa điêu đứng vì giá giảm Ảnh: KỲ NAM

Có 10.000 m2 trồng xoài tại huyện Cam Lâm, ông Tôn Thất Minh buồn thiu vì xoài mất giá. Theo ông, năm ngoái, giá xoài phổ biến ở mức 40.000-50.000 đồng/kg, thời điểm cận Tết có lúc lên đến 80.000 đồng/kg. Năm nay, giá giảm thê thảm khiến nông dân thất thu. Ngoài ra, các chủ vựa cũng kén chọn hơn nên lượng xoài bị bỏ hoặc bán xô (giá thấp) rất nhiều.

Tương tự, ông Phạm Ngọc Đức - người có 20 năm trồng xoài ở đây - cho rằng với giá thấp thảm hại như năm nay, người trồng xoài Úc chỉ thu về khoảng vài chục triệu đồng/ha, sau khi trừ chi phí đầu tư, trong khi mọi năm có thể thu về 300 triệu đồng/ha. "Xoài Úc rất thích hợp với thổ nhưỡng ở huyện Cam Lâm nên nơi này được ví là thủ phủ xoài Úc của cả nước. Trái xoài Úc được người tiêu dùng ưa chuộng nhờ to, đẹp và thơm. Vậy mà chưa bao giờ xoài Úc rớt giá như hiện này" - ông Đức than thở.

Theo UBND huyện Cam Lâm, trong 5.000 ha trồng xoài tại đây, xoài Úc chiếm khoảng 70%, còn lại là các loại mới được đưa vào cải tạo, chuyển đổi, như xoài cát Hòa Lộc, xoài bồ trắng, xoài bồ xanh, xoài tứ quý, xoài Đài Loan… Trong đó, 3 sản phẩm xoài tươi được chứng nhận nhãn hiệu "Xoài Cam Lâm" là xoài cát Hòa Lộc, xoài Úc, xoài canh nông. Tuy vậy, do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 nên sức tiêu thụ rất yếu khiến giá xoài Úc giảm mạnh.

Tình trạng giá xoài quá thấp cũng xảy ra tại ĐBSCL với chung nguyên nhân ảnh hưởng của dịch bệnh. Theo ghi nhận, giá xoài tại khu vực này hiện rớt một nửa so với cùng kỳ, khiến nhà vườn lỗ nặng.

Ông Lê Vĩnh Tuấn, cán bộ nông nghiệp xã Trung Chánh (huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long), xác nhận xã có 80 ha trồng xoài. Hiện xoài cát núm chỉ có giá 6.000 đồng/kg, xoài Đài Loan hơn 3.000 đồng/kg. "Tính ra với mỗi container xoài cát núm, nhà vườn lỗ khoảng 24 triệu đồng. Dịch bệnh khiến trong nước không ai mua, cũng không xuất khẩu được" - ông Tuấn than phiền.

Trong khi đó, giá xoài tại thị trường TP HCM vẫn khá cao. Đại diện chợ đầu mối nông sản thực phẩm Thủ Đức nhận xét lượng trái cây về chợ những ngày gần đây khá dồi dào, khoảng 1.000-2.000 tấn mỗi ngày, do đó giá cả các mặt hàng trái cây nhìn chung ổn định. "Riêng mặt hàng xoài cát Hòa Lộc giữ giá khoảng 40.000 đồng/kg trong cả tháng qua" - đại diện chợ đầu mối nông sản thực phẩm Thủ Đức thông tin.

Tại các cửa hàng trái cây tại TP HCM, chúng tôi cũng ghi nhận giá xoài lại không rẻ như tại các vùng trồng, cao hơn chợ đầu mối. Chẳng hạn, xoài Thái, xoài Đài Loan có giá 15.000-25.000 đồng/kg; xoài cát Hòa Lộc 112.000 đồng/kg. Riêng xoài Úc trồng tại Việt Nam, mức giá phổ biến lên đến 145.000 đồng/kg với lý do "loại này hiện không có đủ để bán". 

Bán được giá nhờ tham gia hội quán

Nhờ tham gia Hội quán Duy Tân (mô hình liên kết tự nguyện của nông dân nhằm chia sẻ thông tin về sản xuất, thị trường - PV), ông La Văn Hùng (ngụ xã Hòa An, TP Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp) được một công ty ở Tiền Giang bao tiêu toàn bộ sản lượng xoài, nhờ vậy có lãi. "Hội quán ký hợp đồng với công ty và được bao tiêu toàn bộ 28,5 ha xoài với sản lượng 250 tấn, có giá 9.000 đồng/kg, giúp thành viên có lợi nhuận. Còn những nhà vườn ngoài hội quán lại đang điêu đứng với mức giá chỉ còn 5.000-5.500 đồng/kg vì không ai mua" - ông Hùng cho hay.

Kỳ Nam - Ca Linh - Nguyễn Hải