Minh bạch trong thực phẩm: Nền tảng của niềm tin

Ngày 22-6, Báo Người Lao Động tổ chức talkshow "Niềm tin vào thực phẩm bắt đầu từ sự minh bạch" với sự đồng hành Công ty CP Acecook Việt Nam. Tại đây, các chuyên gia và doanh nghiệp cùng chia sẻ góc nhìn về vai trò của thực phẩm tiện lợi trong đời sống, xu hướng tiêu dùng mới và bày tỏ thẳng thắn tầm quan trọng của sự minh bạch trong sản xuất thực phẩm.

Đa dạng trong chọn lựa

Chương trình có sự tham gia của các diễn giả khách mời gồm: TS Vũ Trần Khánh Linh, Phó trưởng Khoa Công nghệ hóa học và Thực phẩm - Trường Đại học Công nghệ và Kỹ thuật TP HCM; TS Phạm Minh Nhựt, Trưởng ngành công nghệ sinh học - Trường ĐH Công nghệ TP HCM (HUTECH); ông Phạm Trung Thành - Ban Đối ngoại, Phó phòng Văn phòng Tổng Giám đốc Công ty CP Acecook Việt Nam.

Theo TS Khánh Linh, trong bối cảnh xã hội hiện đại, khi người tiêu dùng ngày càng ít có thời gian chuẩn bị bữa ăn, các sản phẩm thực phẩm tiện lợi đang giữ vai trò quan trọng trong việc đáp ứng nhu cầu ăn uống nhanh chóng nhưng vẫn bảo đảm những yêu cầu cơ bản về dinh dưỡng. Các sản phẩm như mì ăn liền, bún, miến, phở ăn liền… không chỉ giúp tiết kiệm thời gian chế biến mà còn mang lại sự đa dạng trong lựa chọn bữa ăn. Đặc biệt, với sự phát triển của công nghệ chế biến thực phẩm, các sản phẩm hiện nay ngày càng được cải tiến về hương vị, chất lượng và sự phù hợp với nhu cầu của người tiêu dùng.

TS Linh cho biết xét về mặt dinh dưỡng, những sản phẩm như mì ăn liền cung cấp nguồn carbohydrate (chất bột đường), giúp bổ sung năng lượng cho các hoạt động hằng ngày. Tuy nhiên, để có một bữa ăn cân bằng, người tiêu dùng cần biết kết hợp thêm các nhóm thực phẩm khác. "Người tiêu dùng hoàn toàn có thể biến một bữa ăn tiện lợi thành bữa ăn đầy đủ dinh dưỡng bằng cách bổ sung thêm protein từ thịt, cá, trứng hoặc đậu; đồng thời tăng cường rau xanh, củ quả để cung cấp chất xơ, vitamin và khoáng chất cho cơ thể" - TS Khánh Linh chia sẻ.

Cũng theo chuyên gia này, việc lựa chọn thực phẩm tiện lợi hiện nay không chỉ dựa vào yếu tố nhanh, gọn mà còn liên quan đến khả năng đáp ứng nhu cầu sức khỏe. Người tiêu dùng quan tâm nhiều hơn đến thành phần dinh dưỡng, năng lượng, các chất bổ sung cũng như sự an toàn của sản phẩm. Bên cạnh hương vị, giá cả hay bao bì, yếu tố quyết định để một sản phẩm có thể tạo dựng sự gắn bó lâu dài chính là chất lượng ổn định và sự tin tưởng. "Người tiêu dùng ngày nay không chỉ muốn biết sản phẩm có ngon hay không mà còn muốn biết sản phẩm được tạo ra như thế nào, nguyên liệu từ đâu và có phù hợp với sức khỏe của mình hay không. Doanh nghiệp càng minh bạch thì người tiêu dùng càng có cơ sở để lựa chọn" - TS Linh nhấn mạnh.

Minh bạch trong sản xuất

Theo TS Phạm Minh Nhựt, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi cách người tiêu dùng tiếp cận thông tin về thực phẩm. Nếu trước đây, người tiêu dùng chủ yếu quan tâm đến tên sản phẩm, thương hiệu, giá cả hoặc thành phần ghi trên bao bì thì hiện nay nhu cầu tìm hiểu đã sâu hơn rất nhiều. Họ muốn biết hành trình của sản phẩm từ nguyên liệu đầu vào đến khi trở thành sản phẩm hoàn chỉnh."Người tiêu dùng hiện nay có khả năng tiếp cận và kiểm chứng thông tin. Vì vậy, doanh nghiệp không thể chỉ dừng lại ở việc giới thiệu sản phẩm mà cần chủ động cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác về quá trình sản xuất" - TS Nhựt nói.

Theo ông, minh bạch trong thực phẩm cần được nhìn nhận trên nhiều khía cạnh. Trước hết là nguồn gốc nguyên liệu. Người tiêu dùng không chỉ muốn biết sản phẩm có những thành phần gì mà còn muốn biết nguyên liệu đó được lấy từ đâu, được kiểm soát ra sao trước khi đưa vào sản xuất. Tiếp theo là quy trình công nghệ. Những thông tin về công nghệ chế biến, bảo quản, kiểm soát chất lượng giúp người tiêu dùng hiểu rõ hơn về giá trị của sản phẩm cũng như năng lực của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, các dữ liệu khoa học như thành phần dinh dưỡng, kết quả kiểm nghiệm, các chỉ tiêu an toàn thực phẩm và chứng nhận chất lượng cũng ngày càng được quan tâm. "Minh bạch không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu của thị trường. Khi doanh nghiệp công khai rõ ràng từ nguyên liệu, quy trình sản xuất đến chất lượng sản phẩm, người tiêu dùng sẽ có thêm niềm tin. Niềm tin đó chính là giá trị bền vững của thương hiệu" - TS Nhựt khẳng định.

Niềm vui qua từng bữa ăn

Từ góc nhìn doanh nghiệp, ông Phạm Trung Thành cho biết vai trò của thực phẩm tiện lợi đã có nhiều thay đổi. Nếu trước đây sản phẩm chủ yếu được xem là giải pháp cho những bữa ăn nhanh thì hiện nay đã trở thành một phần trong đời sống của nhiều gia đình Việt Nam. Theo ông, Acecook Việt Nam phát triển sản phẩm dựa trên triết lý "Cook Happiness" - mang đến niềm vui qua từng bữa ăn ngon. Doanh nghiệp tập trung vào 3 yếu tố gồm bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm, đa dạng hóa sản phẩm và liên tục cải tiến hương vị phù hợp với người tiêu dùng.

Để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của khách hàng, Acecook xây dựng hệ thống kiểm soát chất lượng xuyên suốt từ nguyên liệu đầu vào, quá trình sản xuất đến sản phẩm hoàn thiện. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng chú trọng phát triển các dòng sản phẩm phù hợp với nhu cầu dinh dưỡng đa dạng, kết hợp công nghệ Nhật Bản với sự thấu hiểu khẩu vị người Việt.

Một trong những hoạt động thể hiện rõ cam kết minh bạch của doanh nghiệp là chương trình mở cửa nhà máy cho người tiêu dùng tham quan được triển khai từ năm 2013. Chương trình được tổ chức nhằm giúp người tiêu dùng trực tiếp chứng kiến quy trình sản xuất, thay vì chỉ tiếp nhận thông tin qua quảng cáo hoặc các kênh truyền thông.

Mỗi năm, hàng chục ngàn lượt khách gồm học sinh, sinh viên, người tiêu dùng, chuyên gia, bác sĩ, cơ quan báo chí và các đơn vị quản lý nhà nước được tham quan nhà máy. Tại đây, khách tham quan có thể theo dõi các công đoạn từ tiếp nhận nguyên liệu, phối trộn, hấp, chiên, đóng gói đến kiểm soát chất lượng thành phẩm. "Chúng tôi mong muốn người tiêu dùng hiểu đúng hơn về ngành thực phẩm ăn liền, hiểu rằng phía sau một sản phẩm là cả một quy trình kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt. Mỗi người sau khi tham quan nhà máy sẽ trở thành một người lan tỏa thông tin chính xác đến cộng đồng" - ông Thành chia sẻ.

Các chuyên gia cho rằng minh bạch trong thực phẩm không chỉ là việc công khai thông tin mà còn là trách nhiệm giải đáp, tương tác và đồng hành cùng người tiêu dùng. Khi doanh nghiệp sẵn sàng chia sẻ dữ liệu, mở cửa quy trình sản xuất và lắng nghe phản hồi của khách hàng, niềm tin sẽ được hình thành không chỉ từ lời nói mà từ những bằng chứng cụ thể. Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống, sự minh bạch sẽ trở thành nền tảng quan trọng để ngành thực phẩm phát triển bền vững, nơi mỗi sản phẩm không chỉ đáp ứng nhu cầu ăn uống mà còn mang lại sự an tâm cho người sử dụng. 

Truy xuất trong thời đại số

Theo các chuyên gia, trong thời đại AI, xu hướng minh bạch sẽ tiếp tục phát triển mạnh. Trong tương lai, người tiêu dùng có thể dễ dàng truy xuất hành trình của sản phẩm thông qua mã QR hoặc các nền tảng số.

Chỉ với một thao tác quét mã, người mua có thể biết được sản phẩm được sản xuất ở đâu, nguyên liệu như thế nào, trải qua những bước kiểm soát nào trước khi đến tay người tiêu dùng. Khi doanh nghiệp làm đúng, làm thật thì việc công khai thông tin không làm giảm giá trị sản phẩm mà ngược lại còn giúp nâng cao uy tín và tạo thêm sự tin tưởng.