Nắng nóng cực đoan "tấn công" trẻ nhỏ

Tại Bệnh viện Nhi Đồng 1 - TP HCM ngày 20-4, cảnh tượng nhiều người mẹ đang chăm con nằm viện rất đông, trông ai cũng mệt mỏi, phờ phạc. Trong số đó, chị Tr.Th.Th.T. (ở TP HCM) cũng đang tất bật lo lắng cho con gái là bé H.Tr.K.T. (11 tuổi) đang chữa trị bệnh viêm dạ dày. "Bé đang đi học bình thường, sau khi ăn bỗng đau bụng, nôn ói liên tục, tiêu chảy, có thời điểm nôn ra dịch đỏ sẫm giống máu, phải đi cấp cứu trong đêm" - chị T. rầu rĩ.

Gia tăng bệnh tiêu hóa, hô hấp

Theo chị T., gia đình không xác định được nguyên nhân cụ thể, song mọi hoài nghi đều thiên về do thời tiết nắng nóng khiến bé bị rối loạn tiêu hóa.

Tương tự, con chị Ng.Th.T. (ở An Giang) nhập viện trong tình trạng đau bụng dữ dội, được chẩn đoán viêm đường ruột. Trước nhập viện, bé xuất hiện triệu chứng đau bụng nhưng gia đình nghĩ là biểu hiện thông thường. Ban đầu, bé được khám tại địa phương và được chẩn đoán viêm họng, kê thuốc về nhà. Sau 3 ngày, triệu chứng tạm giảm nhưng sau đó tái phát đau bụng. Cơ sở y tế địa phương khuyến cáo chuyển lên tuyến trên. Tại Bệnh viện Nhi Đồng 1, bác sĩ xác định bé mắc viêm gan tự miễn kèm viêm ruột.

BSCKII Lê Minh Lan Phương, Trưởng Khoa Khám bệnh - Bệnh viện Nhi Đồng 1, cho biết thời tiết nắng nóng kéo dài đang khiến số trẻ đến khám và nhập viện tăng từ 15%-20% so với cùng kỳ. Các bệnh phổ biến như nhiễm trùng tiêu hóa, tay chân miệng, sởi, nhiễm siêu vi, cảm cúm.

Theo BSCKI Trần Nguyên Khôi, Phó trưởng Khoa Khám bệnh - Bệnh viện Nhi Đồng 2, mỗi ngày, khoa tiếp nhận trung bình từ 3.000-4.000 lượt trẻ đến khám, đa số dưới 5 tuổi. Các bệnh lý về viêm hô hấp cấp chiếm hơn 50% tổng số ca, còn lại chủ yếu là bệnh tiêu hóa, da liễu và một số bệnh truyền nhiễm như tay chân miệng, sốt xuất huyết, thủy đậu.

Thời tiết nóng ẩm là yếu tố thuận lợi cho vi khuẩn, virus phát triển, làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh ở trẻ nhỏ. Bên cạnh đó, việc thường xuyên di chuyển giữa môi trường nắng nóng và phòng máy lạnh cũng khiến cơ thể trẻ chưa kịp thích nghi, dẫn đến các bệnh như viêm hô hấp cấp, cảm cúm, viêm đường hô hấp trên, viêm phế quản hoặc viêm phổi. Đáng chú ý, tại thời điểm này, thực phẩm dễ bị ôi thiu làm tăng nguy cơ mắc bệnh đường tiêu hóa, ngộ độc thực phẩm. Thời tiết oi bức cũng khiến trẻ ra nhiều mồ hôi, da dễ bị khô. Nếu không được bổ sung đủ nước và giữ vệ sinh cá nhân tốt, trẻ có thể mắc các bệnh da liễu.

Sốc nhiệt đe dọa

BSCKII Nguyễn Minh Tiến, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi đồng Thành phố, cảnh báo ngoài các bệnh nói trên, say nắng, say nóng, sốc nhiệt dễ gặp phải mùa này. Say nắng thường gặp khi trẻ hoạt động dưới trời nắng gắt, còn say nóng xảy ra ở môi trường kín, oi bức. Trẻ có thể xuất hiện các triệu chứng như mệt, đỏ da, vã mồ hôi, đau đầu; nặng hơn là co giật, hôn mê. Khi nghi ngờ trẻ bị sốc nhiệt, cần nhanh chóng đưa trẻ vào nơi thoáng mát, nới lỏng quần áo, cho uống nước và làm mát cơ thể. Trường hợp trẻ lơ mơ, sốt cao trên 40°C hoặc co giật phải đưa đến cơ sở y tế ngay.

Lưu ý cần phân biệt giữa sốt nhiễm trùng với sốc nhiệt để xử trí phù hợp. Sốt cần dùng thuốc hạ sốt, còn sốc nhiệt thì làm mát cơ thể nhanh chóng bằng nước mát, khăn lạnh và bù nước điện giải. Không nên cho trẻ thay đổi môi trường nhiệt độ đột ngột khi dùng máy lạnh, hạn chế cho trẻ ra ngoài giờ nắng gắt, ưu tiên hoạt động vào sáng sớm hoặc chiều mát. Nếu trẻ mất nước thì nên bổ sung đủ nước theo cân nặng, kết hợp trái cây và dung dịch điện giải. Việc sử dụng oresol phải đúng hướng dẫn, tránh pha sai gây rối loạn điện giải.

Cần tiêm ngừa vắc-xin đầy đủ các bệnh truyền nhiễm theo khuyến cáo như thủy đậu, viêm màng não, sốt xuất huyết, quai bị, rubella.… Giữ môi trường sống thoáng mát, hạn chế cho trẻ ra ngoài vào thời điểm nắng gắt giữa trưa; cho mặc quần áo thoáng mát, phù hợp thời tiết và hạn chế vận động quá sức. Khi ra ngoài, che chắn cẩn thận. Bảo đảm trẻ uống đủ nước, đặc biệt khi có dấu hiệu bệnh. Thực hiện nguyên tắc ăn chín, uống sôi, rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh để phòng ngừa các bệnh lây truyền qua đường tiêu hóa. Đối với trẻ đang điều trị và chăm sóc tại nhà, cần theo dõi sát các dấu hiệu chuyển nặng và đưa đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các biểu hiện như: Sốt cao, lơ mơ hoặc có dấu hiệu dọa co giật, nôn ói nhiều, tiêu chảy nặng, li bì, bỏ bú hoặc ăn uống kém.