Ðể lập lại trật tự đô thị và phát triển các khu đô thị tốt hơn, Văn phòng Kiến trúc sư trưởng và Viện Quy hoạch TPHCM đã đưa ra dự thảo định hướng điều chỉnh quy hoạch TPHCM trong thời gian sắp tới.

Nội thành: Chung cư cao tầng thay thế khu ổ chuột

Hiện 12 quận nội thành có diện tích tự nhiên 14.036 ha với số dân khoảng trên 3,5 triệu người (theo thống kê năm 2001) đang sống tại các khu dân cư đã được xây dựng lâu năm. Mật độ dân cư đông đúc trong khi phần lớn hạ tầng kỹ thuật đã xuống cấp trầm trọng và quá tải, cho nên không thể đáp ứng được nhu cầu sinh hoạt người dân ngày càng tăng. Sở Ðịa chính-Nhà đất TP đã thống kê được 188 khu vực dân cư hiện hữu (mỗi khu vực diện tích trên 1.000 m2) cần được cải tạo, xây mới. Ðể đáp ứng nhu cầu phát triển TP trong thời gian tới, sẽ điều chỉnh phân bổ lại dân cư bảo đảm mật độ dân số dự kiến cho nội thành là 6 triệu dân, còn ngoại thành từ 3-4 triệu dân. Trước mắt, đối với khu nội thành sẽ tập trung vào việc xóa các khu dân cư lụp xụp, nhà ổ chuột và các nhà ven kênh rạch.

Hiện một số khu đã có kế hoạch xây dựng như: khu ao rau muống phường 9 và 12 (quận 3), khu Mả Lạng (quận 1)... Tại mỗi khu, ưu tiên bố trí chung cư cao tầng từ 9-10 tầng trở lên, đồng thời nâng cấp hạ tầng kỹ thuật và các dịch vụ công cộng cần thiết. Tại các trục đường lớn (lộ giới trên 30 m) cũng được bố trí xây dựng chung cư cao tầng, nhằm giảm mật độ xây dựng công trình, tăng dịch vụ công cộng, cải thiện điều kiện sống.... Ngoài ra, trong nội thành sẽ công bố các quy định về cảnh quan đối với việc quản lý cảnh quan kiến trúc của khu vực bộ mặt đô thị và quy định về cảnh quan các khu đô thị kế cận các công trình cần bảo tồn. (Ví dụ: phạm vi được phép xây dựng tại khu di tích lịch sử, đình, chùa...).

Ngoại thành: Ðầu tư tập trung 10 khu vực trọng điểm

Ðối với địa bàn 5 quận mới (2, 7, 9, 12 và Thủ Ðức) và 5 huyện ngoại thành sẽ chọn ra 10 khu vực trọng điểm để đầu tư tập trung cơ sở hạ tầng bảo đảm tính hiện đại. Ðặc biệt, đợt điều chỉnh này chú trọng đến quỹ đất nông nghiệp dành cho việc phát triển đô thị hóa. Việc bố trí sử dụng đất phát triển đô thị sẽ gắn chặt với việc đầu tư đồng bộ về cơ sở hạ tầng tạo thành những cụm đô thị vệ tinh văn minh, hiện đại.

Ðối với các dự án khu dân cư đô thị, các công trình xây dựng dân cư sẽ theo hướng chung cư cao tầng và được bố trí tại các khu trung tâm hành chánh, trung tâm công cộng, khu chế xuất, khu công nghiệp  tập trung, khu dân cư đô thị mới trọng điểm... Bên cạnh đó, đối với dạng nhà vườn, biệt thự sẽ được bố trí ở các vị trí tương đối xa các trục đường lớn (lộ giới từ 30 m - 40 m), các trung tâm công cộng..., ưu tiên cho các vị trí nằm tại ven sông ngòi, kênh rạch và các công viên cây xanh. Ngoài ra, đối với dự án bố trí kết hợp nhiều loại nhà: chung cư, biệt thự, nhà vườn và nhà liên kế có sân vườn (bề ngang 5 m - 6 m, chiều dài 20 m - có sân vườn nhỏ phía trước và sau nhà), thì tỉ lệ diện tích được bố trí phân bổ như sau: chung cư từ 15-20%, biệt thự-nhà vườn 50-55%, nhà liên kế có sân vườn 30-35%. Mặt khác, các khu dân cư sẽ được gắn kết vào các cụm công nghiệp tập trung nhằm tạo ra cụm đô thị mới phù hợp với hướng phát triển TP theo hướng phi tập trung và đa  trung tâm. Theo ông An Dũng, Kiến trúc sư trưởng TP, lần điều chỉnh này, sẽ nghiên cứu tính nối kết giữa các khu dân cư TP với các cụm đô thị của các vùng kế cận như: Nhơn Trạch (Ðồng Nai), Trảng Bàng (Tây Ninh), Thuận An (Bình Dương)...

 

T.Nguyên